Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
66 treff

Bokmålsordboka 31 oppslagsord

fantastisk

adjektiv

Betydning og bruk

som i fantasien;
Eksempel
  • fantastiske drømmer;
  • en fantastisk idé;
  • fantastiske opplevelser;
  • det er fantastisk hva hun har fått utrettet;
  • han er helt fantastisk
  • brukt som adverb
    • fantastisk flink;
    • så fantastisk det enn lyder

Faste uttrykk

  • fantastisk litteratur
    litteratur som handler om noe usannsynlig og uforklarlig;
    jamfør fantasy
Artikkelside

fabelprosa

substantiv hankjønn

Betydning og bruk

samlebetegnelse for sjangrene fantasy, science fiction og grøsser;
Artikkelside

science fiction

substantiv hankjønn

Uttale

saiˊens fikˊsjen

Opphav

fra engelsk ‘vitenskapsdiktning’, sisteleddet samme opprinnelse som fiksjon

Betydning og bruk

  1. samlebetegnelse på litteratur og film som skildrer en visjon av framtiden, ofte knyttet til ny eller spekulativ teknologi;
  2. (urealistisk) framtidsvisjon;
    Eksempel
    • å dyrke fram nye organ er foreløpig bare science fiction
Artikkelside

vidunder

substantiv intetkjønn

Opphav

av ved (2 og under (1

Betydning og bruk

  1. noe uvanlig vakkert, dyktig, fullkomment eller lignende;
    Eksempel
    • naturens mange vidundere;
    • været var et vidunder hele helgen
  2. enestående og fantastisk person, gjenstand eller hending
    Eksempel
    • regnemaskinen var et teknisk vidunder;
    • han er et vidunder til å arbeide;
    • hun er et rent vidunder på fotballbanen;
    • et lite vidunder av en plate
Artikkelside

vidunderlig

adjektiv

Betydning og bruk

som minner om eller har preg av et vidunder (1);
som vekker sterke og gode følelser;
Eksempel
  • ha en vidunderlig utsikt;
  • oppleve noe vidunderlig
  • brukt som adverb:
    • en vidunderlig vakker morgen;
    • bollene smaker vidunderlig
Artikkelside

underverk

substantiv intetkjønn

Opphav

fra tysk

Betydning og bruk

  1. utrolig gjerning;
    Eksempel
    • helgenen gjorde mange underverk
  2. fantastisk skaperverk
    Eksempel
    • naturens underverk;
    • verdens sju underverker i hellenistisk tid

Faste uttrykk

  • gjøre underverker
    ha svært god virkning
    • medisinen gjorde underverker
Artikkelside

stykke 1

substantiv intetkjønn

Opphav

norrønt stykki; beslektet med stokk (1

Betydning og bruk

  1. del av en helhet;
    Eksempel
    • bryte av et stykke sjokolade;
    • skjære to små stykker av kaka;
    • et stykke av åkeren;
    • lese et stykke av en bok
  2. enkelt ting eller individ av flere lignende;
    forkortet stk
    Eksempel
    • eplene koster to kr stykket;
    • kjøpe fire stykker av hvert slag;
    • det kommer fem stykker til middag
  3. unikt eller spesielt eksemplar av noe
  4. del av vei;
    Eksempel
    • hytta lå et stykke fra sjøen;
    • hun fulgte meg et stykke før hun snudde
  5. i overført betydning: del av lengre prosess eller tidsperiode
    Eksempel
    • de har kommet et stykke opp i årene;
    • han har et godt stykke igjen før han kan slå de beste
  6. (kortere) tekst;
    Eksempel
    • skrive et stykke i avisen
  7. kunstnerisk arbeid
    Eksempel
    • et fantastisk stykke av Ibsen;
    • spille stykker av Grieg
  8. arbeid eller oppgave som er i gang eller som er utført;
    Eksempel
    • et godt stykke arbeid;
    • et glimrende stykke teaterkunst

Faste uttrykk

  • et stivt stykke
    noe som er (for) drøyt å si
  • et stykke på vei
    i noen utstrekning;
    til en viss grad;
    delvis
    • jeg kan et stykke på vei være enig;
    • huslånet hjalp dem et stykke på vei
  • i det stykket er de like
    på det punktet er de like
  • i stumper og stykker
    i veldig små biter;
    i fillebiter
    • rive i stumper og stykker;
    • berget ble sprengt i stumper og stykker
  • i stykker
    i ulike biter;
    fra hverandre
    • rive kontrakten i stykker;
    • huset ble sprengt i stykker;
    • vasen falt i gulvet og gikk i stykker;
    • stolen har falt i stykker og blitt ubrukelig
  • når det kommer til stykket
    når det virkelig gjelder;
    når alt kommer til alt
  • stykke for stykke
    bit for bit
  • to alen av samme stykke
    to av samme (dårlige) slag
Artikkelside

praktslag

substantiv intetkjønn

Betydning og bruk

  1. fantastisk slag (1, 1)
    Eksempel
    • han vant med et praktslag
  2. toppform;
    jamfør i slag
    Eksempel
    • laget var i praktslag;
    • ute av praktslag kunne de umulig vinne
Artikkelside

romantisk

adjektiv

Opphav

gjennom tysk; fra fransk, opprinnelig ‘som forekommer i eller minner om en roman’

Betydning og bruk

  1. som kjennetegner eller hører til romantikken
    Eksempel
    • romantisk musikk og diktning
  2. som er vakker eller stemningsfull;
    Eksempel
    • en romantisk landsby
  3. som er preget av eller styrt av følelser, ønsker og lengsler;
    Eksempel
    • være romantisk av seg;
    • romantiske drømmer
  4. rik på romantikk (2);
    Eksempel
    • et romantisk kjærlighetsforhold
Artikkelside

sulten

adjektiv

Betydning og bruk

  1. som føler sult;
    Eksempel
    • være så sulten at det piper i tarmene
  2. i overført betydning: som har lyst på noe;
    Eksempel
    • han har hatt en fantastisk karriere og er sulten på mer
Artikkelside

Nynorskordboka 35 oppslagsord

fantastisk

adjektiv

Tyding og bruk

liksom i fantasien;
Døme
  • fantastiske planar;
  • ei fantastisk oppleving;
  • ein fantastisk prestasjon;
  • ho er fantastisk til å spele
  • brukt som adverb
    • fantastisk flink

Faste uttrykk

  • fantastisk litteratur
    litteratur som handlar om noko usannsynleg og uforklarleg;
    jamfør fantasy
Artikkelside

vedunderleg

adjektiv

Tyding og bruk

som minner om eller har preg av vedunder;
som vekkjer sterke og gode kjensler;
Døme
  • eit vedunderleg syn;
  • eit vedunderleg måltid;
  • sjå inn i ei vedunderleg verd;
  • på vedunderleg vis
  • brukt som adverb:
    • ei vedunderleg vakker utsikt;
    • kaffien smakar vedunderleg
Artikkelside

vedunder

substantiv inkjekjønn

Opphav

av ved (2 og under (1

Tyding og bruk

  1. noko uvanleg fagert, fullkome, effektivt eller liknande;
    Døme
    • det er eit vedunder kor vakkert her er;
    • dei mange vedunder i naturen;
    • vêret var eit vedunder heile helga;
    • du store vedunder!
  2. eineståande og fantastisk person, gjenstand eller hending
    Døme
    • maskinen er eit teknisk vedunder;
    • eit vedunder av ein film;
    • han er eit reint vedunder på fiolin
Artikkelside

underverk

substantiv inkjekjønn

Opphav

frå tysk

Tyding og bruk

  1. utruleg gjerning;
    Døme
    • helgenen gjorde fleire underverk
  2. fantastisk skaparverk
    Døme
    • eit teknisk underverk;
    • dei sju underverka i hellenistisk tid

Faste uttrykk

  • gjere underverk
    ha særs god verknad
    • medisinen gjorde underverk
Artikkelside

stykke 1

substantiv inkjekjønn

Opphav

norrønt stykki; samanheng med stokk (1

Tyding og bruk

  1. del av ein heilskap;
    Døme
    • bryte av eit stykke sjokolade;
    • skjere to store stykke av kaka;
    • lese det første stykket av boka;
    • eit stykke av åkeren;
    • lese eit stykke av ei bok
  2. einskild ting eller individ av fleire liknande;
    forkorta stk.
    Døme
    • epla kostar to kroner stykket;
    • kjøpe fire stykke av kvart slag;
    • det kjem fem stykke til middag
  3. unikt eller spesielt eksemplar av noko
  4. del av veg;
    Døme
    • katten følgde etter meg eit stykke;
    • hytta låg eit stykke frå sjøen
  5. i overført tyding: del av lengre prosess eller tidsperiode
    Døme
    • eit stykke ut i skuleåret får dei praktiske testar;
    • det er eit godt stykke att fram til dei blir einige
  6. (kortare) tekst;
    Døme
    • skrive eit stykke i avisa
  7. kunstnarleg arbeid
    Døme
    • eit stykke av Ibsen;
    • spele eit stykke av Grieg
  8. arbeid eller oppgåve som er i gang eller som er utført;
    Døme
    • eit godt stykke arbeid;
    • eit fantastisk stykke kunst

Faste uttrykk

  • eit stivt stykke
    noko som er (for) drygt å seie
  • eit stykke på veg
    til ei viss grad;
    til dels
    • eg forstår argumenta eit stykke på veg
  • i det stykket er dei like
    på det punktet er dei like
  • i stumpar og stykke
    i veldig små bitar;
    i fillebitar
    • rive arka i stumpar og stykke
  • i stykke
    i ulike bitar;
    frå kvarandre
    • rive brevet i stykke;
    • glaset fall og gjekk i stykke
  • når det kjem til stykket
    når det verkeleg gjeld
  • stykke for stykke
    bit for bit
  • to alner av same stykket
    to av same (dårlege) slaget
Artikkelside

praktslag

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. fantastisk slag (1, 1)
    Døme
    • ho vann turneringa med eit praktslag
  2. toppform;
    jamfør i slag
    Døme
    • laget var i praktslag;
    • ute av praktslag kunne dei umogleg vinne
Artikkelside

praktfull

adjektiv

Tyding og bruk

som er flott, vedunderleg eller fantastisk
Døme
  • eit praktfullt utsyn;
  • kjolen var praktfull
Artikkelside

romantisk

adjektiv

Opphav

gjennom tysk; frå fransk, opphavleg ‘som førekjem i eller minner om ein roman’

Tyding og bruk

  1. som er særmerkt for eller høyrer til romantikken
    Døme
    • romantisk musikk og dikting
  2. som er vakker eller stemningsfull;
    Døme
    • ein romantisk landsby
  3. som er prega av eller styrt av kjensler, ynske og lengsler;
    Døme
    • vere romantisk av seg;
    • romantiske draumar
  4. rik på romantikk (2);
    Døme
    • ei romantisk kjærleikssoge
Artikkelside

toppleilegheit

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

leilegheit i øvste etasje i eit bygg
Døme
  • toppleilegheita har eit fantastisk utsyn over byen og fjorden
Artikkelside

legende

substantiv hokjønn

Opphav

av mellomalderlatin legenda ‘det som bør lesast’; av latin legere ‘samle, lese’

Tyding og bruk

  1. oppbyggjeleg forteljing om ein helgen;
    forteljing med religiøst-mytisk innhald
    Døme
    • Selma Lagerlöfs legender
  2. fantastisk, utruleg segn eller soge;
    Døme
    • legendene om Napoleon
  3. kjend person som oftast blir omtalt med respekt og beundring
    Døme
    • han har vorte ei levande legende
Artikkelside