Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
104 treff

Nynorskordboka 104 oppslagsord

kontakt

substantiv hankjønn

Opphav

frå latin, av contingere ‘røre ved’

Tyding og bruk

  1. det å kome borti eller røre ved noko;
    nært samband
    Døme
    • ha kontakt med underlaget;
    • personleg kontakt mellom lærar og elev;
    • knyte kontaktar i nærmiljøet;
    • ta kontakt med nokon
  2. person ein har kontakt (1) med
    Døme
    • få hjelp av kontaktane sine
  3. innretning for uttak av elektrisk straum
    Døme
    • setje støpselet i kontakten
Artikkelside

kontakte

kontakta

verb

Opphav

av kontakt

Tyding og bruk

setje seg i samband med;
få kontakt med
Døme
  • kontakte nokon på telefonen;
  • kontakte tidlegare vener
Artikkelside

prøve 2

prøva

verb

Opphav

norrønt prófa, gjennom lågtysk, frå latin probare; jamfør prov

Tyding og bruk

  1. granske noko, til dømes for å finne ut kva eigenskapar det har;
    undersøkje, kontrollere, teste
    Døme
    • dei har prøvd ein ny bil;
    • dei prøvde om materialet var sterkt nok;
    • læraren prøvde elevane i grammatikk;
    • ho vil prøve saka for retten;
    • eg berre prøver buksa, så får vi sjå om ho passar
    • brukt som adjektiv:
      • han tok eit prøvande steg
  2. øve inn;
    framføre på prøve (1, 3)
    Døme
    • teateret prøver eit nytt stykke
  3. gjere eit forsøk på;
    Døme
    • eg prøver å kome tidsnok;
    • vi får prøve å finne ein utveg
  4. (la nokon) møte motgang eller liknande
    Døme
    • ho har fått prøve litt av kvart
    • brukt som adjektiv:
      • han var ein hardt prøvd mann

Faste uttrykk

  • prøve krefter
    finne ut kven som er sterkast
  • prøve lykka
    prøve ut noko som ein håper vil lykkast;
    gje seg ut på noko utan å vite om det vil gå godt eller dårleg;
    jamfør søkje lykka
    • ho prøvde lykka som modell;
    • prøve lykka i USA
  • prøve noko på
    ta på seg noko for å sjå om det passar
    • han prøvde dressen på
  • prøve seg fram
    gjere stadige forsøk for å finne den rette eller beste løysinga
    • dei prøvde seg fram til den beste oppskrifta
  • prøve seg på noko
    gjere ein freistnad på noko
    • ho kan snart prøve seg på den store bakken
  • prøve seg på nokon
    nærme seg nokon for å freiste å oppnå (romantisk eller seksuell) kontakt
    • han hadde prøvd seg på henne heile kvelden
  • prøve ut
    teste
    • han prøver ut eit nytt medikament mot høgt blodtrykk
Artikkelside

formidle

formidla

verb

Opphav

frå lågtysk; av for- (2 og middel (1

Tyding og bruk

  1. vere mellomledd for;
    hjelpe til å skje;
    Døme
    • ei nettside som formidlar musikk;
    • formidle kontakt
  2. dele vidare kunnskap eller informajon;
    forklare noko på ein pedagogisk måte;
    Døme
    • formidle ei historie
Artikkelside

PR-byrå

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

firma som marknadsfører produkt, selskap eller haldningar
Døme
  • gjennom eit PR-byrå fekk dei kontakt med dei rette menneska
Artikkelside

servicetorg, sørvistorg

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

stad eller eining der ein kan få hjelp og informasjon om tenester og tilbod i ein kommune, ei bedrift, ein organisasjon og liknande;
jamfør torg (3)
Døme
  • ta kontakt med servicetorget i lokala våre eller på nettet;
  • servicetorget i kommunen
Artikkelside

tosemd

substantiv hokjønn

Opphav

frå dansk; bokmål tosomhet etter einsemd

Tyding og bruk

det at eit par lever saman på godt og vondt og i ein viss grad er avgrensa frå kontakt med andre menneske
Døme
  • han såg fram til lykka i tosemda;
  • ho forbanna tosemda
Artikkelside

tornerosesøvn, tornerosesvevn

substantiv hankjønn

Opphav

etter namnet Tornerose, eventyrprinsesse som sov i 100 år; frå tysk Dornröschen

Tyding og bruk

sorglaust, isolert tilvære, utan kontakt med omverda eller utviklinga
Døme
  • anlegget vekte bygda or tornerosesøvnen;
  • ein politisk tornerosesøvn
Artikkelside

sjaman

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom russisk, truleg frå eit tungusisk språk

Tyding og bruk

person, som ved transe meiner å kunne oppnå kontakt med ånder;
medisinmann, trollmann, åndemanar (opphavleg hos nord- og sentralasiatiske folkeslag)
Artikkelside

utilgjengeleg

adjektiv

Tyding og bruk

  1. uråd å kome til eller ferdast på
    Døme
    • utilgjengeleg terreng
  2. uråd eller vanskeleg å skjøne
    Døme
    • boka er utilgjengeleg for vanlege folk
  3. sperra for innsyn
    Døme
    • materialet er utilgjengeleg for forskarar
  4. vanskeleg å få kontakt med eller kome inn på;
    Døme
    • ha eit utilgjengeleg vesen
Artikkelside