Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
502 treff

Nynorskordboka 502 oppslagsord

trø 3, trå

verb

Opphav

norrønt troða; jamfør tre (3 og trå (4

Tyding og bruk

  1. setje foten på;
    Døme
    • han trør inn på golvet;
    • eg greier ikkje å trø på foten;
    • trø ikkje i graset!
    • stå og trø
  2. flytte seg til fots;
    Døme
    • trø rundt i byen;
    • dei trødde over brua
  3. trykkje ned med foten
    Døme
    • ho trør spaden ned i jorda;
    • trø inn pedalen

Faste uttrykk

  • gå og trø
    drive rundt utan formål;
    ikkje ha noko nyttig å drive med
    • gå og trø heile dagen;
    • ho gjer ikkje anna enn å gå og trø heime
  • trø dansen
  • trø feil
    1. setje ned foten slik at ein ramlar eller skar seg
      • trø feil i trappa
    2. gjere noko gale
      • i slike saker er det lett å trø feil
  • trø til
    setje inn alle krefter;
    hjelpe til
    • trø til i hjelpearbeidet;
    • skulen treng at både foreldre og lærarar trør til
  • trø varsamt
    1. gå forsiktig
      • trø varsamt i den bratte trappa
    2. vere forsiktig med kva ein seier eller gjer
      • ein må trø varsamt i spørsmålet om abort
  • trø vatnet
    1. røre beina slik at ein held seg flytande i vatn
    2. halde situasjonen ved like utan moglegheit for framgang
      • dei er nøydde til å trø vatnet så lenge
Artikkelside

sirkustelt

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

stort, ofte rundt og fargerikt, telt der ein held framsyningar med akrobatar, klovnar, dressørar og liknande;
Døme
  • dei sette opp sirkusteltet på grusbana
Artikkelside

broderring

substantiv hankjønn

Opphav

av broder

Tyding og bruk

  1. ring av folk som held kvarandre i hendene krossvis til teikn på ubryteleg samhald
  2. (religiøs) samskipnad
Artikkelside

U-sving

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

  1. sving forma som ein U;
    sving der ein snur og held fram motsett veg
    Døme
    • ta ein U-sving i lyskrysset
  2. i overført tyding: det å skifte meining til det motsette;
    Døme
    • regjeringa tok ein U-sving i spørsmålet om formuesskatt
Artikkelside

ustabil

adjektiv

Tyding og bruk

som ikkje held seg fast og stabil;
skiftande, ustadig, upåliteleg
Døme
  • ustabilt vêr;
  • ustabile tilhøve;
  • eit ustabilt fotballag;
  • ustabil arbeidskraft
Artikkelside

usbekar

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

person av eit tyrkisk folkeslag som hovudsakleg held til i Usbekistan
Artikkelside

usakleg

adjektiv

Opphav

jamfør sakleg

Tyding og bruk

som ikkje held seg til saka eller reglane;
Døme
  • eit usakleg innlegg;
  • kome med usakleg kritikk
Artikkelside

uroleg

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som stadig flyttar eller ledar seg
    Døme
    • ha eit uroleg blikk
    • brukt som adverb:
      • stå uroleg
  2. som forstyrrar og bråkar
    Døme
    • urolege elevar
  3. som ikkje fell til ro eller held seg stabil;
    skiftande, ustadig, ustabil
    Døme
    • urolege vêrforhold;
    • uroleg sjø;
    • uroleg søvn;
    • ei uroleg natt
  4. merkt av mykje ufred og konflikt
    Døme
    • eit uroleg hjørne av verda;
    • urolege tider
  5. som kjenner angst eller utryggleik;
    Døme
    • vere uroleg over nokon;
    • uroleg til sinns
Artikkelside

vaktbikkje

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

  2. i overført tyding: person eller institusjon som passar på og melder frå om noko er gale;
    Døme
    • tilsynet skal vere ei vaktbikkje for personvernet
Artikkelside

vassvette

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

i folketru: vette som held til i vatn (elv, sjø eller hav)
Artikkelside