Avansert søk

Nynorskordboka 8 oppslagsord

engasjement

substantiv inkjekjønn

Uttale

engasjemanˊg eller angasjemanˊg

Opphav

frå fransk; jamfør engasjere

Tyding og bruk

det å vere svært oppteken av noko og syne det i handling;
sterk interesse;
oppgløding
Døme
- vise engasjement for saka;
- skape politisk engasjement
det å vere involvert;
deltaking
Døme
- ende det militære engasjementet i området;
- eit sterkt amerikansk engasjement i Europa
tilsetjing for ein avgrensa periode
Døme
- få engasjement ved eit teater

usvekt

adjektiv

Opphav

Tyding og bruk

like sterk, stor eller god;

Døme

omdømet er framleis usvekt;
engasjementet er usvekt etter mange år i politikken

fotavtrykk

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

avtrykk (1) av fot
Døme
- fotavtrykk på stranda
i overført tyding: menneskeskapt endring av natur eller miljø
Døme
- all matproduksjon har eit fotavtrykk
i overført tyding: resultat av påverknad eller verksemd
Døme
- engasjementet til ungdomen har sett fotavtrykk på historia

Faste uttrykk

økologisk fotavtrykk
verknad menneskelege aktivitetar har på økosystemet

band 1

substantiv inkjekjønn

Opphav

norrønt band; samanheng med binde

Tyding og bruk

snor, snøre (1, reip, tau
Døme
- løyse bandet på sekken;
- setje hunden i band;
- raude og kvite band blafra i vinden
i overført tyding: noko som sameiner eller samlar;
tilknyting, samband
Døme
- ha tette band til heimstaden;
- styrkje bandet mellom nabolanda
smal strimmel av tøy eller anna material
Døme
- kante duken med band til pynt;
- ha band i håret;
- få band på såret
ring (1, 2) eller liknande som held noko saman
Døme
- setje band på ei tønne
- - tønneband
  - leddband
endelaus reim (2) i tekstil eller gummi som går rundt;
transportband (1)
Døme
- transportere varene på bandet;
- stå ved bandet og vente på at bagasjen kjem
remse (1 i polyester (1) med finfordelt magnetisk (1) material til å ta opp bilete på eller lyd med
Døme
- intervjuet vart teke opp på band
rygg og perm på ei bok;
bind (4)
kvar av bøkene i eit større bokverk;
bind (5)
Døme
- andre bandet av Norsk Ordbok
kant (1, grense (1
- - skogband
  - vedband
bundel av kornstrå;
kornband
ring (1, 1), lenkje (1, 1) eller liknande til pynt
- - armband
  - halsband
tverrtre som held saman borda i ein båt;
bindetre mellom standarane i ein bygning
overgang mellom to dalar som hallar i kvar si lei

Faste uttrykk

leggje band på
avgrense (2), minke (2)
hendinga la band på engasjementet
leggje band på seg
tøyme (1) seg
leggje i band
binde, leggje i tvangstrøye
på løpande band
som går i eitt utan avbrot;
kontinuerleg
tragediene følgjer på løpande band

ballong

substantiv hankjønn

Uttale

balonˊg

Opphav

frå fransk; av italiensk balla ‘ball’

Tyding og bruk

hylster, pose (av gummi, plast eller liknande) som blir blåse opp med luft eller med gass som er lettare enn luft
Døme
- blåse opp ein ballong;
- fargerike ballongar fylte med helium
ballong (1) som politiet bruker for å måle om føraren av eit motorisert køyretøy har drukke alkohol
Døme
- politiet bad han blåse i ballongen
stor, rund behaldar av tynt, lufttett material som svever i lufta ved å vere fylt med gass (4) eller varmluft;
luftballong
Døme
- fly rundt jorda i ein ballong
kjerald av glas (1) med ballongform
- - glasballong
  - vinballong

Faste uttrykk

lufta gjekk ut av ballongen
interessa, engasjementet for eit tiltak eller liknande vart (brått) svekt eller borte

leggje band på

Tyding og bruk

avgrense (2), minke (2);

Sjå: band

Døme

hendinga la band på engasjementet

lufta gjekk ut av ballongen

Tyding og bruk

interessa, engasjementet for eit tiltak eller liknande vart (brått) svekt eller borte;

manifestering

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

det å manifestere

Døme

ei manifestering av det folkelege engasjementet