Avansert søk

Nynorskordboka 11 oppslagsord

uforvarande

adjektiv

Opphav

frå lågtysk ‘utan føregåande varsel’

Tyding og bruk

utan medvite føremål;
uviljande
Døme
- ein uforvarande dytt;
- rive ned krukka uforvarande
uventa, overraskande;
brå (2, 1)
Døme
- kome uforvarande over nokon

plumpe

plumpa

verb

Tyding og bruk

falle eller tråkke i vatn, gjørme eller liknande med ein dump lyd

Døme

ungen plumpa i sølevatnet

Faste uttrykk

plumpe ut
1. seie noko uforvarande;
  forsnakke seg
  ho plumpa ut med sanninga
2. om ytring: bli sagt på ein uoverlagt eller klossete måte
  han skulle ikkje sagt det, men det berre plumpa ut av han
plumpe uti
seie noko dumt;
dumme seg ut

dulte

dulta

verb

Opphav

Tyding og bruk

småtrave;
dilte (1)
Døme
- fjordingen dultar etter ned vegen
puffe (1, 1)
Døme
- dulte til nokon
i overført tyding: skubbe eller dytte nokon mot ei viss åtferd
Døme
- styresmaktene bruker stordata for å dulte oss

Faste uttrykk

dulte borti
gje ein uforvarande (1) puff (3, 1)

ufrivillig, ufriviljug

adjektiv

Tyding og bruk

mot eigen vilje;
ikkje frivillig (1)
Døme
- ein ufrivillig dukkert;
- ufrivillig fangenskap
utan medvite føremål;
uviljande, uforvarande (1), umedviten (2)
Døme
- han er ufrivillig komisk

dulte borti

Tyding og bruk

gje ein uforvarande (1) puff (, 1);

Sjå: dulte

plumpe ut

Tyding og bruk

Sjå: plumpe

seie noko uforvarande;
forsnakke seg
Døme
- ho plumpa ut med sanninga
om ytring: bli sagt på ein uoverlagt eller klossete måte
Døme
- han skulle ikkje sagt det, men det berre plumpa ut av han

overrumple

overrumpla

verb

Opphav

etter tysk, opphavleg ‘brått falle over ein med larm’; jamfør rumle

Tyding og bruk

kome brått og uforvarande på;

Døme

overrumple fienden;
spørsmålet overrumpla henne

brukt som adjektiv:
- ein overrumplande effekt

nyse

nysa

verb

Opphav

norrønt hnjósa

Tyding og bruk

støyte luft brått og uforvarande ut gjennom nasen med ein skarp lyd

Døme

hoste og nyse;
ho naus så kraftig at ho falt av stolen

uvarande

adjektiv

Tyding og bruk

uforvarande
Døme
- kome uvarande over noko(n)
uvarig

uviljes

adjektiv

Tyding og bruk

uvilja, uforvarande

Døme

kome uviljes til å seie det

Resultat per side: