Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
880 treff

Nynorskordboka 880 oppslagsord

arbeid

substantiv inkjekjønn

Opphav

av lågtysk arbe(i)t ‘strev’

Tyding og bruk

  1. verksemd som fører til eit visst mål eller resultat
    Døme
    • arbeid og fritid;
    • vere i arbeid;
    • ha inntektsgjevande arbeid;
    • leggje arbeid i noko;
    • krevje mykje arbeid;
    • ha noko under arbeid;
    • gjere godt arbeid;
    • få arbeidet unna;
    • setje folk i arbeid;
    • arbeid i heimen;
    • arbeidet gjekk lettare etter kvart
  2. fast, lønt verksemd;
    Døme
    • ha fast arbeid;
    • gå på arbeid;
    • vere utan arbeid;
    • ha folk i arbeid
  3. resultat, produkt av arbeid (1)
    Døme
    • dei skriftlege arbeida til elevane;
    • det siste arbeidet hans er det beste
  4. i fysikk: energioverføring ved at ei kraft verkar på ein gjenstand
Artikkelside

arbeide

arbeida

verb

Opphav

av lågtysk arbeiden

Tyding og bruk

  1. utføre arbeid (1)
    Døme
    • arbeide frå morgon til kveld;
    • arbeide ute på jordet;
    • arbeide overtid;
    • arbeide inn to fridagar;
    • arbeide for ei sak;
    • arbeide på ei bok;
    • arbeide vidare med noko;
    • arbeide seg opp frå små kår;
    • arbeide på spreng;
    • ho har arbeidd som journalist
  2. vere tilsett
    Døme
    • arbeide på fabrikk
  3. Døme
    • hjartet arbeider jamt;
    • motoren arbeider lett
  4. lage til;
    behandle
    Døme
    • arbeide jorda
Artikkelside

løn 1, lønn 1

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt laun

Tyding og bruk

  1. godtgjersle for eit arbeid eller ei teneste;
    Døme
    • få løn for strevet
  2. konsekvens, følgje (1, 1);
    straff
    Døme
    • få løn som fortent
  3. fastsett betaling for eit arbeid;
    Døme
    • ha høg løn;
    • ha 700 000 i året i løn;
    • få permisjon med full løn;
    • løna har auka det siste året

Faste uttrykk

  • utakk er verdas løn
    du får ingen takk for det gode du gjer
Artikkelside

langsam

adjektiv

Opphav

frå tysk

Tyding og bruk

  1. sein, seinvoren;
    Døme
    • langsame rørsler;
    • det har vore ein langsam prosess;
    • eg held eit langsamare tempo enn deg
    • brukt som adverb
      • gå langsamt
  2. Døme
    • eit langsamt arbeid;
    • det er langsamt å vere aleine;
    • det blir langsamt for ungane å sitje i ro
Artikkelside

vegarbeid

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

arbeid med å byggje veg
Døme
  • vere på vegarbeid
Artikkelside

tågarbeid

substantiv inkjekjønn

Opphav

av tåg (1

Tyding og bruk

  1. arbeid med tæger (1;
    det å flette tæger
    Døme
    • halde på med tågarbeid
  2. ting laga av tæger
    Døme
    • vise fram tågarbeid
Artikkelside

ase 2

asa

verb
kløyvd infinitiv: asa

Opphav

truleg innverknad frå lågtysk asen ‘gjere sulkete arbeid’ og forelda asne ‘slite’; same opphav som ase (1

Tyding og bruk

  1. Døme
    • mase og ase
  2. Døme
    • ase seg opp;
    • ase seg ut
Artikkelside

dugnadsgruppe

substantiv hokjønn

Opphav

av dugnad

Tyding og bruk

gruppe med personar som uløna og frivillig gjer eit arbeid for eit særskilt tiltak
Døme
  • gapahuken er bygd av dugnadsgruppa;
  • dugnadsgruppa syter for kaffi og vaflar
Artikkelside

talentutvikling

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

arbeid med å få fram og vidareutvikle talentfulle personar
Døme
  • vere ansvarleg for rekruttering og talentutvikling
Artikkelside

ungdomsarbeid

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. arbeid blant ungdom
    Døme
    • drive ungdomsarbeid
  2. (kunstnerisk) arbeid (3) nokon har gjort i ungdomen;
    Døme
    • måleriet er eit ungdomsarbeid
  3. arbeid utført av personar mellom 15 og 18 år
    Døme
    • reglane for ungdomsarbeid er strengare enn for vaksne tilsette
Artikkelside