Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
15 treff

Nynorskordboka 15 oppslagsord

symje, svømme

symja, svømma

verb
kløyvd infinitiv: symja

Opphav

norrønt symja, svim(m)a

Tyding og bruk

  1. kome seg framover med visse kroppsrørsler i vatn;
    Døme
    • symje på ryggen;
    • nokre ender sumde ute på vatnet;
    • vi sym over sundet;
    • dei har sumt heilt ut til ein holme
  2. vere heilt full
    Døme
    • auga hans sumde av tårer

Faste uttrykk

  • symje i
    1. vere dekt av;
      vere omgjeven av
      • maten sumde i feitt
    2. leve med overflod av
      • dei sym i pengar
  • symje over
    vere full av;
    fløyme over
    • huset sym over med rot;
    • avisene har sumt over av sinte lesarbrev
  • symje som ein fisk
    vere veldig flink til å symje
    • etter all treninga i sommar sym han som ein fisk
Artikkelside

sund 1

substantiv inkjekjønn

Opphav

norrønt sund; samanheng med symje, opphavleg ‘stad der ein sym over’

Tyding og bruk

trongt farvatn som vidar seg ut i begge endane
Døme
  • byggje bru over det tronge sundet mellom øyane
Artikkelside

symposium

substantiv inkjekjønn

Opphav

av gresk sym- og pinein ‘drikke’

Tyding og bruk

  1. i Hellas i oldtida: drikkelag med samtaler og ordskifte
  2. konferanse om eit vitskapleg eller kunstnarleg emne
Artikkelside

sympati

substantiv hankjønn

Opphav

frå gresk; av sym- og -pati

Tyding og bruk

positiv interesse for, innstilling til eller kjensle for noko eller nokon;
forståing, samhug, velvilje;
motsett antipati
Døme
  • eg har ein viss sympati for standpunktet deira;
  • dei viste stor sympati med meg, men kunne ikkje gjere stort
Artikkelside

symmetri

substantiv hankjønn

Opphav

frå gresk, opphavleg ‘sammål’; av sym- og -metri

Tyding og bruk

  1. det at to halvdelar kan oppfattast som spegelbilete av kvarandre;
    til skilnad frå asymmetri (1)
  2. i overført tyding: ytre samsvar eller gode proporsjonar mellom dei einskilde delane av ein heilskap;
    Døme
    • hagen har fin symmetri;
    • dei arbeider med den manglande symmetrien i forholdet
Artikkelside

symfoni

substantiv hankjønn

Opphav

frå gresk ‘samklang’, av sym- og -foni

Tyding og bruk

  1. verk for orkester som har fleire (oftast fire) satsar
  2. i overført tyding: variert, men samverkande heilskap
    Døme
    • biletet var ein symfoni av fargar
Artikkelside

syn-

prefiks

Opphav

frå gresk ‘med, saman’, jamfør variantane sym- og syl-

Tyding og bruk

med-, sam-, saman-;
i ord som synergi, synkron og synonymi
Artikkelside

symje over

Tyding og bruk

vere full av;
fløyme over;
Sjå: symje
Døme
  • huset sym over med rot;
  • avisene har sumt over av sinte lesarbrev
Artikkelside

symje i

Tyding og bruk

Sjå: symje
  1. vere dekt av;
    vere omgjeven av
    Døme
    • maten sumde i feitt
  2. leve med overflod av
    Døme
    • dei sym i pengar
Artikkelside

symje som ein fisk

Tyding og bruk

vere veldig flink til å symje;
Sjå: symje
Døme
  • etter all treninga i sommar sym han som ein fisk
Artikkelside