Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
43 treff

Bokmålsordboka 1 oppslagsord

lase

substantiv hankjønn

Opphav

av lavtysk las ‘(nedhengende) lapp’

Betydning og bruk

mest foreldet: fille
Artikkelside

Nynorskordboka 42 oppslagsord

musikk

substantiv hankjønn

Opphav

av gresk musike (tekhne) ‘(kunsten til) musene’; jamfør muse (1

Tyding og bruk

  1. kunstart med tonar i ein estetisk heilskap av rytme, melodi og harmoni;
    Døme
    • song og musikk;
    • klassisk musikk;
    • norsk musikk;
    • studere musikk;
    • høyre på musikk;
    • setje musikk til eit dikt;
    • Bartóks musikk
  2. særleg i bunden form eintal: orkester (1), korps (3)
    Døme
    • der kjem musikken;
    • musikken spela opp

Faste uttrykk

  • absolutt musikk
    musikk som ikkje byggjer på noko anna enn musikalske verkemiddel;
    motsett programmusikk
  • for/med full musikk
    av alle krefter
    • studentane las for full musikk;
    • verksemda går med full musikk
  • levande musikk
    musikk som blir spela direkte, og som ikkje er opptak
  • musikk i øyra
    noko ein blir glad for å høyre
    • desse lovnadene lyder som musikk i øyra
  • musikk på boks
    innspela musikk;
    til skilnad frå levande musikk
  • søt musikk
    1. gjensidig erotisk tiltrekking
      • han og ho møtest, og søt musikk oppstår
    2. noko som vekkjer glede
      • tankar om økonomisk rettferd læt som søt musikk
Artikkelside

i all hast

Tyding og bruk

raskt og ofte overflatisk;
Sjå: hast
Døme
  • han las i all hast gjennom brevet
Artikkelside

prompter

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

maskin som viser tekst rundt ei kameralinse, slik at den som snakkar, ikkje treng å sjå ned i notata sine mens hen snakkar;
Døme
  • nyheitsankeret las frå prompteren;
  • nokre musikarar brukar prompter
Artikkelside

teleprompter

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

maskin som viser tekst rundt ei kameralinse, slik at den som snakkar ,ikkje treng sjå ned i notata sine for å hugse kva hen skal seie;
Døme
  • nyhendeankeret las frå teleprompteren
Artikkelside

bok 1

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt bók; same opphav som bøk , opphavleg ‘tavle av bøketre med runer på’

Tyding og bruk

  1. samanhefta eller innbundne ark med tekst og/eller bilete på
    Døme
    • lese ei bok;
    • bla i boka;
    • ho har gjeve ut fleire bøker
  2. særleg om eldre skrifter: kvar av dei bolkane eit større bokverk er delt inn i
    Døme
    • det er 39 bøker i Det gamle testamentet
  3. hefta eller innbundne blad til å skrive eller teikne på
    Døme
    • teikne i ei bok
  4. noko som liknar ei bok (1, 1)

Faste uttrykk

  • bøkenes bok
    Bibelen
  • ei lukka bok
    noko som er ukjent eller uforståeleg
    • dei åra er ei lukka bok
  • ha hug til boka
    ha leselyst
  • ha pengar på bok
    ha pengar i banken
  • handle på bok
    kjøpe på kreditt
  • lese som ei open bok
    gjennomskode, skjøne
    • eg las henne som ei open bok
Artikkelside

utgreiing

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

  1. det å gjere ei sak eller eit emne skjønleg;
    Døme
    • gje ei utgreiing om tilhøva;
    • ei politisk utgreiing
  2. skriftleg framstilling som greier ut
    Døme
    • hen las utgreiinga frå administrasjonen
Artikkelside

utdrag

substantiv inkjekjønn

Opphav

etter tysk

Tyding og bruk

mindre del av ei lengre framstilling eller liknande
Døme
  • forfattaren las eit utdrag av boka;
  • prente artikkelen i utdrag
Artikkelside

utbyte 1, utbytte 1

substantiv inkjekjønn

Opphav

frå tysk

Tyding og bruk

  1. fordel eller nytte ein har av (å gjere) noko;
    Døme
    • ha utbyte av reisa;
    • eg las boka med stort utbyte
  2. økonomisk eller materiell forteneste (1) av noko
    Døme
    • utbytet av drifta;
    • aksjane gjev 10 % i utbyte;
    • det økonomiske utbytet av naturressursene våre
Artikkelside

tekstutdrag

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

utdrag eller utval frå ein lengre tekst
Døme
  • elevane las tekstutdrag frå Don Quijote
Artikkelside

lese nokon teksten

Tyding og bruk

irettesetje nokon;
Sjå: lese, tekst
Døme
  • læraren las elevane teksten da halve klassa ikkje leverte i tide
Artikkelside