Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
20 treff

Nynorskordboka 20 oppslagsord

skrelle 2

skrella

verb

Opphav

truleg lydord

Tyding og bruk

  1. brake, ljome sterkt, smelle
    Døme
    • børseskota skrall i fjella
  2. få ein brest eller knekk
    Døme
    • koppen skrell opp
Artikkelside

skrelle 3

skrella

verb

Opphav

same opphav som skrelle (2

Tyding og bruk

  1. slå i hop eller slå til så det smell eller brakar;
    klemme til
    Døme
    • han skreller att døra;
    • ho skrelte til meg midt i fjeset
  2. få brest i;
    Døme
    • eg var uheldig og skrelte koppen;
    • ho stupte og skrelte to ribbein
Artikkelside

skrelle 4

skrella

verb

Opphav

samanheng med skræ (2

Tyding og bruk

skjere skalet av frukt, grønsaker eller liknande
Døme
  • skrelle poteter
Artikkelside

skrelle 1

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

reiskap til å skrelle (2, 1) med
Døme
  • skremme kråka med ei skrelle
Artikkelside

ytst

adjektiv

Opphav

norrønt ýztr; jamfør ytre (2

Tyding og bruk

  1. som er lengst ute;
    som ligg lengst borte (frå midten);
    motsett inst
    Døme
    • bu på den ytste garden;
    • reise til dei ytste øyane;
    • sitje på ytste odden;
    • frå den ytste landsenden;
    • skrelle av det ytste skalet;
    • ta plaster på den ytste delen av fingeren
    • brukt som adverb:
      • balansere ytst på kanten;
      • han sat ytst på benken;
      • fiske ytst ute på neset;
      • ytst hadde han ein tjukk genser
  2. av høgste grad;
    sterkast, best, mest ekstrem
    Døme
    • i den ytste einsemd;
    • i den ytste naud;
    • desse synspunkta blir rekna til ytste venstrefløy
  3. med mest ugagnleg utfall;
    verst
    Døme
    • til dei ytste konsekvensar;
    • i ytste fall kan han straffast med fengsel

Faste uttrykk

  • den ytste dagen
  • gjere sitt ytste
    gjere det ein kan;
    yte sitt beste
  • til det ytste
    til grensa av det moglege;
    i aller høgste grad
    • spenninga er driven til det ytste;
    • utnytte noko til det ytste;
    • han er harmfull til det ytste
Artikkelside

potet

substantiv hankjønn eller hokjønn

Opphav

gjennom engelsk og spansk batata ‘søtpotet’, frå eit sentralamerikansk språk

Tyding og bruk

  1. knoll av potetplante, brukt til mat;
    Døme
    • ein kan dyrke poteter i eigen hage;
    • setje poteten på vårparten og ta dei opp om hausten;
    • server med kokte, steikte eller bakte poteter;
    • skrelle poteter
  2. plante i søtvierfamilien som har underjordiske stenglar det veks poteter på;
    Solanum tuberosum;
    Døme
    • vatne potetene;
    • potetene blomstrar

Faste uttrykk

  • ei varm/heit potet
    ei vanskeleg eller ømtolig sak
    • dette spørsmålet har blitt ei varm potet;
    • prosjektet har lenge vore ei heit potet
  • franske poteter
    skiver eller strimlar av råe poteter som er steikt gulbrune og sprøe i frityr;
    pommes frites
  • vere som poteta
    kunne brukast til det meste
    • nokre musikarar er som poteta, dei kan brukast i alle sjangrar
Artikkelside

skjelle 3

skjella

verb

Opphav

norrønt skjalla

Tyding og bruk

Artikkelside

baldre

baldra

verb

Opphav

norrønt baldrast ‘tulle’; av bal

Tyding og bruk

  2. tale fort og utydeleg eller utan samanheng
Artikkelside

banan

substantiv hankjønn

Uttale

banaˊn

Opphav

gjennom portugisisk banana frå eit vestafrikansk språk

Tyding og bruk

avlang frukt med gult skal av bananplanta
Døme
  • skrelle ein banan og ete han
Artikkelside

appelsinbåt

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

kvart av dei båtforma romma eller delane i ein appelsin
Døme
  • skrelle appelsinen og dele opp i appelsinbåtar
Artikkelside