sein
adjektiv
Opphav
norrønt seinnTyding og bruk
- som tek lang tid;
Døme
- seine rørsler;
- ho er ein sein lesar;
- leksikografi er eit seint arbeid
- brukt som adverb:
- han går seint opp trappa;
- moderniseringa går seint
- som lèt vente på seg;som skjer lenger inn i framtida enn venta
Døme
- vere ein halv time for sein;
- ho åt sein middag;
- påska er sein i år
- brukt som adverb:
- han kjem for seint på skulen;
- eg står seint opp om lørdagen
- som krev lang veksetid
Døme
- desse potetene er seine;
- seine pærer
- som skjer etter noko anna i tid;som skjer mot slutten av ein periode
Døme
- ei sein kveldsstund;
- i sein mellomalder
- brukt som adverb:
- seint på kvelden
- brukt i komparativ: som skjer på eit tidspunkt som ligg etter eit anna tidspunkt;som har skjedd nyleg
Døme
- ei av dei seinare bøkene til forfattaren;
- dei seinare åra har utviklinga betra seg
- brukt som adverb:
- seinare i dag;
- ti år seinare;
- eg kom seinare enn planlagt
- brukt i superlativ: som høyrer til den siste delen av ein tidsbolk eller rekkje;sist
Døme
- dei seinaste åra har staden forandra seg;
- den seinaste målinga viser klar betring
- brukt som adverb i superlativ: innan eller samtidig med eit fastsett tidspunkt;med siste frist
Døme
- svaret kjem seinast etter tre veker;
- oppgåva må vere inne seinast fredag
Faste uttrykk
- før eller seinarepå eit eller anna tidspunkt
- vi vonar å finne ei løysing før eller seinare
- ikkje vere sein omvere snar til
- ho var ikkje sein om å by på kaffi når nokon stakk innom
- noko ein seint vil gløymesom ein aldri kjem til å gløyme
- denne festen var noko eg seint vil gløyme;
- ei oppleving dei seint vil gløyme
- sein i vendingasom reagerer eller rører seg langsomt;
treg (2)- spelaren er for sein i vendinga;
- ho var ikkje sein i vendinga
- seint og tidlegstøtt og stendig;
jamt og ofte