Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
1944 treff

Nynorskordboka 1944 oppslagsord

ukunst

substantiv hokjønn eller hankjønn

Opphav

etter tysk Unkunst

Tyding og bruk

produkt (til dømes eit måleri) som gjev seg ut for å vere kunst, men som ikkje held kunstnarleg mål
Artikkelside

ukrut

substantiv inkjekjønn

Opphav

av tysk Unkraut ‘ugras’

Tyding og bruk

  2. i overført tyding: noko eller nokon som er uynskt;
    skapning som gjer ugagn

Faste uttrykk

  • ukrut forgår ikkje så lett
    noko eller nokon som er uynskt, er ofte seigliva og vanskeleg å bli kvitt
Artikkelside

spissbub, spissbur

substantiv hankjønn

Opphav

frå tysk av spitz ‘skarp, sløg’ og Bube ‘fyr, knekt’

Tyding og bruk

artig, spøkefull kar;
Døme
  • den gamle spissbuben flirte godt
Artikkelside

vase 1

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom tysk og fransk; frå latin vas ‘kar’

Tyding og bruk

behaldar av som blir brukt til å pynt eller til å ha blomstrar i, ofte høg og avlang i glas eller porselen
Døme
  • setje blomstrar i ein vase
Artikkelside

tvitydig

adjektiv

Opphav

etter tysk zweideutig

Tyding og bruk

  1. som kan tydast på to (eller fleire) ulike måtar;
    Døme
    • eit tvitydig svar
  2. som har ein skjult tyding som spelar på sex;
    som har ein grov eller slibrig attåtyding
    Døme
    • ein tvitydig vits
Artikkelside

tuske 1

tuska

verb

Opphav

frå lågtysk; same opphav som tysk tauschen ‘byte’ og täuschen ‘svike’

Tyding og bruk

  1. drive bytehandel med kjøpslåing og lureri;
  2. Døme
    • han tuska med reiserekningane
  3. drive med, ofte på si eller i skjul
    Døme
    • ho tuskar litt med folkemusikk;
    • tuske i faget

Faste uttrykk

  • tuske til seg
    skaffe seg på uheiderleg vis;
    lure til seg
    • ho tuska til seg det finaste kontoret;
    • tuske til seg millionar
Artikkelside

tusj

substantiv hankjønn

Opphav

frå tysk; av fransk toucher, opphavleg ‘røre ved’

Tyding og bruk

  1. flytande fargestoff, tradisjonelt svart, ofte nytta til å teikne med
    Døme
    • teikne med tusj
Artikkelside

tusenkunstnar

substantiv hankjønn

Opphav

etter tysk

Tyding og bruk

person som er dugande på mange ulike felt;
person med mange talent og ferdigheiter
Artikkelside

turteldue

substantiv hokjønn

Opphav

gjennom tysk, frå latin turtur etter fuglelyden; jamfør norrønt turturi

Tyding og bruk

  1. lita, brunspragla due (1) med raudt bryst og kvit buk;
    Streptopelia turtur
  2. i overført tyding: kvar av to i eit par som er særs lykkeleg (ny)forelska
    Døme
    • leve som to turtelduer;
    • turtelduene gjekk hand i hand
Artikkelside

tilbøyeleg

adjektiv

Opphav

frå dansk, kanskje etter tysk geneigt

Tyding og bruk

  1. som pleier eller er disponert for å gjere noko bestemd
    Døme
    • ho er tilbøyeleg til å køyre for fort;
    • han har alltid vore tilbøyeleg til å overdrive
  2. freista til;
    halle i retning av
    Døme
    • eg er tilbøyeleg til å gje meg;
    • eg er tilbøyeleg til å tru at du har rett
Artikkelside