Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
22 treff

Nynorskordboka 22 oppslagsord

postament

substantiv inkjekjønn

Opphav

av postere (1

Tyding og bruk

fotstykke eller sokkel for søyle, statue eller liknande
Artikkelside

statuett

substantiv hankjønn

Opphav

frå fransk; diminutiv av statue ‘statue’

Tyding og bruk

liten statue
Døme
  • dele ut ein statuett til vinnaren;
  • prisen er ein statuett og ein pengepremie
Artikkelside

statue

substantiv hankjønn

Opphav

frå latin, av stare ‘stå’

Tyding og bruk

skulptur av ein person eller eit dyr i heil figur
Døme
  • heidre nokon med statue;
  • ein park med mange statuar;
  • ein statue av Olav den Heilage
Artikkelside

uthogd, uthoggen

adjektiv

Opphav

av hogge ut

Tyding og bruk

som er hogd ut eller vekk
Døme
  • ein statue uthogd i stein;
  • skogen er uthogd
Artikkelside

sokkel

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom italiensk, frå latin; samanheng med sokk

Tyding og bruk

  1. fotstykke på ein statue eller ei søyle
  2. synleg del av grunnmuren på ein bygning
  3. fotstykke under visse møblar
    Døme
    • kommoden finst både med sokkel og med føter
  4. Døme
    • olje frå norsk sokkel
Artikkelside

støtte 1, stytte

substantiv hokjønn

Opphav

av støtte (3

Tyding og bruk

  2. Døme
    • reise ei støtte til minne om noko(n);
    • stiv som ei støtte – heilt urørleg
  3. Døme
    • vere ei hjelp og støtte for dei gamle foreldra sine;
    • vere ei moralsk støtte
Artikkelside

koloss

substantiv hankjønn

Opphav

frå gresk , opphavleg om kjempestatuen på Rodos

Tyding og bruk

  1. svær biletstøtte;
    diger statue
  2. kjempestor skapning, gjenstand, organisasjon eller liknande;
    Døme
    • traileren var ein koloss på 20 meter;
    • organisasjonen er vorten ein byråkratisk koloss

Faste uttrykk

  • ein koloss på leirføter
    noko mektig som står utrygt (etter Daniels bok 2,31-45)
Artikkelside

gipsavstøyping

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

avstøyping (1) laga med gips
Døme
  • gipsavstøyping av ein klassisk statue
Artikkelside

figur

substantiv hankjønn

Opphav

av latin fingere ‘lage’

Tyding og bruk

  1. ytre form eller fasong, særleg på menneskekropp;
    Døme
    • ha slank figur
  2. Døme
    • ein tydeleg politisk figur;
    • kongen fungerer som ein samlande figur i kriser
  3. karakter i diktverk
    Døme
    • figurane i skodespelet
  4. måte å te seg eller opptre på
    Døme
    • gjere ein god figur
  5. skapnad laga i materiale som leire, plast, is, glas eller sand;
    Døme
    • skjere ut figurar i tre;
    • tørke støv av alle figurane på hylla;
    • ein figur til å setje på toppen av bryllaupskaka
  6. forklarande bilete til tekst
    Døme
    • sjå figur 6
  7. i matematikk: samling linjer og flater som lagar ei geometrisk form
    Døme
    • triangel, rektangel og andre figurar
  8. retorisk eller poetisk uttrykk som vik av frå vanleg språkføring
  9. i musikk: mindre, avgrensa gruppe av tonar som gjerne blir tekne opp att fleire gonger
  10. samanhengande og etablert sett av rørsler eller posisjonar i dans;
    avdeling av turdans
Artikkelside

overnaturleg

adjektiv

Opphav

gjennom tysk; frå latin supernaturalis

Tyding og bruk

  1. som ikkje er bunden av naturlovene
    Døme
    • overnaturlege skapningar
  2. som går utover det normale eller naturlege i styrke, storleik eller liknande
    Døme
    • ha overnaturlege krefter;
    • ein statue i overnaturleg storleik
Artikkelside