Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
24 treff

Nynorskordboka 24 oppslagsord

truseinnlegg

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

innlegg av absorberande materiale som ein kan feste inni truse for å suge opp sekret frå skjeden;
jamfør sanitetsbind
Artikkelside

indresekretorisk

adjektiv

Tyding og bruk

om kjertel: som sender sekret (1 direkte inn i blodet;
Døme
  • indresekretorisk kjertel
Artikkelside

endokrin

adjektiv

Opphav

av gresk endo- og krinein ‘skilje’; jamfør endo-

Tyding og bruk

  1. som gjeld produksjon og utskilling av hormon
    Døme
    • endokrin kirurgi;
    • endokrine sjukdomar
  2. om kjertel: som sender sekret (1 direkte inn i blodet;
    til skilnad frå eksokrin
Artikkelside

eksokrin

adjektiv

Opphav

av gresk ekso- ‘utanfor’ og krinein ‘skilje’

Faste uttrykk

Artikkelside

sekrere

sekrera

verb

Tyding og bruk

om kjertlar: skilje ut sekret (1;
Artikkelside

sekretær

substantiv hankjønn

Opphav

av mellomalderlatin secretarius, opphavleg ‘person som tek vare på hemmelege saker’; jamfør sekret (2

Tyding og bruk

  1. kontorarbeidar som driv med administrativt arbeid, svarer på førespurnader per telefon, e-post eller liknande, fører protokoll i møte og anna sakshandsaming for ein organisasjon, ei bedrift eller liknande
  2. person som gjer det praktiske arbeidet i leiinga av eit parti, ei foreining eller ein organisasjon
  3. person som er assistent og passar korrespondansen og liknande for ein einskild person;
  4. tittel for visse funksjonærar
    Døme
    • rykkje opp frå sekretær til kontorsjef
  5. mindre skrivepult med skrå skriveklaff til å slå ned;
Artikkelside

sekret 1

substantiv inkjekjønn

Opphav

frå mellomalderlatin ‘utskild, løynd’; av latin secernere ‘avsondre, skilje’

Tyding og bruk

væske som blir skild ut frå kjertlar
Døme
  • spytt, slim, tårer og hormon er ulike typar sekret
Artikkelside

secernere

secernera

verb

Opphav

frå latin

Tyding og bruk

om kjertlar: skilje ut sekret (1;
Artikkelside

puppe 2

puppa

verb

Faste uttrykk

  • puppe seg
    om larve: spinne seg inn i eit nett av trådar av sekret frå kjertel;
    jamfør kokong (1)
Artikkelside

spytt

substantiv inkjekjønn

Opphav

av spytte

Tyding og bruk

  1. fargelaus, slimete væske som blir utskild frå kjertlar i munnhola
    Døme
    • gråte så tårer, snørr og spytt renn
  2. brukt som etterledd i samansetningar: sekret som liknar spytt (1);
    jamfør bukspytt

Faste uttrykk

  • spytt i havet
    noko som ikkje monar
    • løyvinga er eit spytt i havet
Artikkelside