Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
15 treff

Nynorskordboka 15 oppslagsord

mandattal

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

tal på mandat (3) eller representantar i ei folkevald forsamling
Døme
  • partiet har dobla mandattalet frå førre val;
  • fylket har fått auka mandattalet frå fire til fem
Artikkelside

lut 2

substantiv hankjønn

Opphav

norrønt hlutr; jamfør lodd (1, lodd (2 og lott

Tyding og bruk

  1. Døme
    • skjere noko i luter;
    • søre luten av fylket
  3. part av forteneste eller avkasting, særleg i fiske, etter arbeidsinnsats eller innskot;
    Døme
    • fiskarane fekk 8000 kr i lut;
    • fiske på lut;
    • få halv lut;
    • ha lut i noko
  4. pengeinnskot eller part i eit lutlag (1)
    Døme
    • eige ein lut i samvirkelaget
  8. Døme
    • trekkje lut

Faste uttrykk

  • med lut og lunnar
    med alt som høyrer til eigedomen;
    med lut og lunnende
    • garden er seld med lut og lunnar
  • med lut og lunnende
    alt som høyrer til ein eigedom;
    med lut og lunnar
    • ho fekk heile garden med lut og lunnende
Artikkelside

kulturnamn

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. stadnamn som fortel om menneskeleg verksemd;
    til skilnad frå naturnamn
  2. person eller gruppe som utmerkjer seg i kulturlivet
    Døme
    • ho er eit kjent kulturnamn i Sverige;
    • gruppa vart årets kulturnamn i fylket
Artikkelside

jumbo

substantiv hankjønn

Opphav

frå engelsk ‘uvanleg stort menneske eller dyr’, opphavleg namn på ein stor elefant ått av den amerikanske sirkusmannen P.T. Barnum

Tyding og bruk

  1. person eller lag som kjem sist;
    Døme
    • fylket er ein jumbo i økologisk landbruk
  2. kortform av jumbojet
Artikkelside

fylkesskatt

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

direkte skatt til fylket ilikna saman med kommuneskatten
Artikkelside

ferjetrafikk

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

Døme
  • selskapet er ansvarleg for ferjetrafikken i fylket
Artikkelside

bastion

substantiv hankjønn

Uttale

bastioˊn

Opphav

gjennom fransk; frå italiensk bastione, av bastia ‘festning(sverk)'

Tyding og bruk

  1. spiss framstikkande del av hovudvollen på eldre festningar
  2. i overført tyding: stad der ein finn støtte og tilslutnad
    Døme
    • fylket er ein av partiets sterkaste bastionar
Artikkelside

disposisjonsfond

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

fond (2 for frie, oppsparte midlar
Døme
  • pengane blir henta frå disposisjonsfondet i kommunen;
  • fylket har tømt disposisjonsfondet sitt
Artikkelside

landsgjennomsnitt

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

gjennomsnitt for eit land
Døme
  • arbeidsløysa i fylket er over landsgjennomsnittet
Artikkelside

underskotsområde, underskottsområde

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

område som har underskot (2) på noko
Døme
  • fylket er eit underskotsområde for energi
Artikkelside