Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
103 результатів

Словник букмола 34 oppslagsord

kue

дієслово

Походження

jamfør norrønt kúga; trolig beslektet med kuv

Значення та вживання

  1. tvinge til lydighet;
    slå ned
    Приклад
    • kue et opprør
  2. Приклад
    • folkets vilje var kuet og knekt
    • brukt som adjektiv
      • et kuet barn
Сторінка статті

ku

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt kú, dativ og akkusativ av kýr

Значення та вживання

  1. hunndyr av storfe som har hatt kalv
    Приклад
    • ha både kyr og geiter;
    • kyrne står på båsen;
    • kua rauter;
    • hun må stelle kyrne
  2. voksent hunndyr av andre drøvtyggere
  3. hunn av visse andre større dyr (som kanskje kan minne litt om en ku (1))
  4. kjøtt av ku (1)
  5. klossete eller dum person

Фіксовані вирази

  • hellig ku
    1. ku som etter hinduistisk tro er hellig og ikke kan slaktes eller røres ved
    2. noe som ikke kan røres eller kritiseres
      • saken har lenge vært en hellig ku i partiet
  • kua glemmer at hun har vært kalv
    voksne glemmer lett at de selv har vært barn og ungdommer
  • som kua i en grønn eng
    så bra som en kan ha det
Сторінка статті

styrte

дієслово

Походження

fra lavtysk

Значення та вживання

  1. rase, strømme eller falle nedover uten styring
    Приклад
    • elva styrtet utfor stupet;
    • skiløperne styrtet utfor en skrent;
    • passasjerfly styrtet;
    • tårnet styrtet sammen
  2. få noe eller noen til å falle sammen eller falle ned;
    støte, tømme, kaste ned
    Приклад
    • styrte noe i avgrunnen;
    • styrte lasset i fyllinga
  3. drikke noe raskt
    Приклад
    • styrte ned et glass vann;
    • hun styrtet en øl på åtte sekunder
  4. bevege seg i høy fart;
    Приклад
    • styrte på dør
  5. i overført betydning: begynne å gjøre noe uten planlegging;
    Приклад
    • styrte seg ut i dristige spekulasjoner
  6. i overført betydning: få noen ut av balanse, ut av posisjon eller i vanry;
    Приклад
    • styrte regjeringen;
    • svindleren styrtet dem alle i ulykken
  7. kollapse eller dø;
    Приклад
    • kua styrtet på båsen

Фіксовані вирази

  • styrte om
    falle om
    • styrte om på gata
Сторінка статті

vanedyr

іменник середній

Значення та вживання

  1. dyr som (alltid) følger vanene sine
    Приклад
    • kua er et vanedyr
  2. i overført betydning: person som er styrt av vanene sine;
Сторінка статті

bedekke

дієслово

Вимова

bedekˊke

Походження

fra tysk ‘dekke’

Значення та вживання

om hann av større dyr: pare seg med;
Приклад
  • en okse kan bedekke 150 kuer i året;
  • kua har blitt bedekket
Сторінка статті

slikke

дієслово

Походження

fra lavtysk

Значення та вживання

  1. berøre med tungen;
    la tungen gli over;
    Приклад
    • kua slikker salt;
    • katten slikker seg;
    • maten var så god at de slikket av tallerkenen;
    • de slikket i seg isen
  2. bevege seg som tunger
    Приклад
    • flammene slikket oppover veggen

Фіксовані вирази

  • slikke seg om munnen
    ha lyst på noe
  • slikke sine sår
    prøve å komme til krefter igjen;
    prøve å komme seg igjen etter et nederlag
  • slikke sol
    sole seg;
    nyte sola
Сторінка статті

spene

іменник чоловічий

Походження

norrønt speni

Значення та вживання

sugevorte på jur;
Приклад
  • kua har fire spener
Сторінка статті

si 3

дієслово

Походження

norrønt segja

Значення та вживання

  1. uttrykke med ord eller tale;
    Приклад
    • si noe morsomt;
    • hun sier at det regner;
    • sa du noe?
    • han sa god natt til oss;
    • de har knapt sagt et ord i hele dag
  2. fortelle;
    meddele, varsle
    Приклад
    • folk sier han drikker;
    • ikke si det til noen;
    • det blir sagt at det spøker her
  3. bety
    Приклад
    • hva vil kunstneren si med dette kunstverket?
    • navnet sier meg ingenting
  4. framføre en personlig vurdering;
    erklære, hevde, mene
    Приклад
    • jeg kan ikke si jeg liker det;
    • hva sier du til dette?
    • hva vil folk si?
  5. avtale (1, 1), fastsette
    Приклад
    • la oss si i morgen klokka ni;
    • da sier vi det sånn
  6. gi lyd;
    sende ut en lyd
    Приклад
    • pang, sa pistolen;
    • kua sier mø
  7. spå;
    varsle
    Приклад
    • det gikk som hun sa;
    • var det ikke det jeg sa;
    • det er ikke godt å si hva hun forstod

Фіксовані вирази

  • det vil si
    med andre ord;
    det betyr;
    forkortet dvs.
    • første termin, det vil si januar, februar og mars
  • du kan så si
    det har du rett i
  • for å si det med
    for å sitere
    • for å si det med Aasen: «Gjev eg var i eit varmare land!»
  • ha noe å si
    ha betydning eller innflytelse;
    være viktig
    • seieren hadde noe å si på motivasjonen til spillerne;
    • alder har ikke noe å si i denne sammenhengen
  • kort sagt
    med få ord, i sammendrag
    • kort sagt var det en genial idé;
    • kort sagt må vi bry oss mer om hverandre
  • lettere sagt enn gjort
    vanskeligere å utføre enn det ser ut til
    • å skrive en bok er lettere sagt enn gjort
  • si fra
    gi beskjed om;
    melde, varsle
    • hun sa fra om at hun ikke kunne komme;
    • sier du fra når du går?
  • si fra seg
    gi avkall på;
    gi opp
    • han sa fra seg vervet som leder
  • si fram
    presentere et dikt, en bønn eller lignende utenat;
    deklamere (1)
    • han sa fram et vers for klassen
  • si ja
    være enig, godkjenne
  • si opp
    1. avskjedige en arbeidstaker
      • bedriften måtte si opp flere ansatte
    2. gi beskjed om at en avslutter et arbeidsforhold
      • jeg har sagt opp jobben min
    3. avslutte eller avbestille et abonnement, en kontrakt eller lignende
      • han sa opp avisen
  • si på
    utsette på;
    kritisere, innvende mot
    • det er ingenting å si på stilen hennes;
    • sjefen hadde mye å si på arbeidet vårt;
    • det var lite å si på arbeidslysten
  • som sagt
    brukt for å referere til eller oppsummere noe som nylig har blitt sagt tidligere
    • som sagt kan vi spare mye penger på denne måten;
    • målet vårt er, som sagt, å arrangere en vellykket festival
  • som sagt, så gjort
    slik det ble planlagt eller avtalt, ble det også utført, ofte raskt og effektivt
  • så å si
    nesten, bortimot
    • stadion var så å si fullsatt
Сторінка статті

seide 2

дієслово

Значення та вживання

om norrøne forhold: drive med seid;
Приклад
  • seide ulykker mot noen;
  • han seidet kua vår
Сторінка статті

spreng

іменник чоловічий або середній

Походження

norrønt sprengr

Значення та вживання

sterkt press eller trykk
Приклад
  • ha spreng i hodet;
  • kua har spreng i juret

Фіксовані вирази

  • på spreng
    alt en orker;
    av all makt
    • hun jobber på spreng
Сторінка статті

Словник нюношка 69 oppslagsord

kue

kua

дієслово

Походження

jamfør norrønt kúga; truleg samanheng med kuv

Значення та вживання

  1. tvinge til lydnad;
    slå ned
    Приклад
    • kue eit opprør
  2. Приклад
    • kue eit heilt folk;
    • kue og knekkje viljen
    1. brukt som adjektiv
      • eit kua barn
Сторінка статті

ku

іменник жіночий

Походження

norrønt kú, dativ og akkusativ av kýr

Значення та вживання

  1. hodyr av storfe som har hatt kalv
    Приклад
    • kyr og sauer går på beite;
    • kyrne står på båsen;
    • kua rautar;
    • han må mjølke kyrne
  2. vakse hodyr av andre drøvtyggjarar
  3. hoe av visse andre større dyr (som kanskje kan minne litt om ei ku (1))
  4. kjøt av ku (1)
  5. klossete eller dum person
    Приклад
    • ho er ei ku i aulaen

Фіксовані вирази

  • heilag ku
    1. ku som etter hinduistisk tru er heilag og ikkje kan slaktast eller rørast ved
    2. noko som ikkje skal rørast eller kritiserast
      • saka har lenge vore ei heilag ku i partiet
  • kua gløymer at ho har vore kalv
    vaksne gløymer lett at dei sjølve har vore barn og unge
  • som kua i ei grøn eng
    så bra som ein kan ha det
Сторінка статті

tide seg

Значення та вживання

bli med foster;
Sjå: tide
Приклад
  • kua ville ikkje tide seg
Сторінка статті

tide

tida

дієслово

Походження

samanheng med tid (1 og tid (2

Значення та вживання

  1. gjere drektig
  2. om fisk: gyte (2

Фіксовані вирази

  • tide seg
    bli med foster
    • kua ville ikkje tide seg
Сторінка статті

gras

іменник середній

Походження

norrønt gras

Значення та вживання

  1. plante(r) i grasfamilien eller andre liknande (blomsterlause) vekstar som veks i store mengder
    Приклад
    • liggje i det grøne, duftande graset;
    • graset veks;
    • graset kitla mellom tærne
  2. gras (1) som dekkjer eit område, til dømes beitemark, plen eller idrettsbane
    Приклад
    • spele tennis på gras
  3. blad og stilk på rotvekst eller liknande;
    til dømes potetgras
  4. Приклад
    • røykje gras

Фіксовані вирази

  • bite i graset
    tole nederlag;
    tape (2, 2)
  • graset er alltid grønare på andre sida av gjerdet
    det andre har, verkar betre enn det ein sjølv har
  • medan graset gror, døyr kua
    dersom førebuingane tek for lang tid, blir det heile for seint eller uaktuelt
  • på gras
    på vent;
    i bakhanda
    • ha ein vikar gåande på gras i tilfelle ein fast tilsett blir sjuk
  • som eld i tørt gras
    svært fort
    • rykta spreidde seg som eld i tørt gras
  • tene pengar som gras
    tene mykje pengar raskt
Сторінка статті

underkuing

іменник жіночий

Значення та вживання

det å underkue eller vere kua;
Приклад
  • fri seg frå underkuinga
Сторінка статті

ølen 1

прикметник

Походження

samanheng med øle (1

Значення та вживання

tilhuga til å øle, som lèt seg øle;
særleg om husdyr: kjælen, spak (2
Приклад
  • kua er så ølen
Сторінка статті

galen

прикметник

Походження

norrønt galinn, opphavleg ‘fortrolla’; opphavleg perfektum partisipp av gale

Значення та вживання

  1. som er frå vitet, frå seg sjølv
    Приклад
    • eg trur eg blir galen av dette bråket;
    • mannen må jo vere sprøyte galen;
    • te seg som galne
  2. styrlaus, vill (4), laussleppt;
    sinna
    Приклад
    • galne påfunn;
    • vere ung og galen;
    • bli galen på ein for noko;
    • full og galen
  3. svært ihuga, huga eller hugteken;
    vill etter
    Приклад
    • ho er heilt galen etter han;
    • han er galen etter å spele fotball;
    • vere galen etter søtt;
    • dei er dei galnaste supporterane i landet
  4. Приклад
    • kua er galen
  5. ikkje korrekt;
    Приклад
    • ta galen lei;
    • rette og galne svar;
    • riv ruskande galne opplysningar;
    • det er noko gale med motoren
    • brukt som adverb
      • klokka går gale;
      • dei fór gale i denne saka
  6. ikkje bra;
    Приклад
    • ho er ikkje galnare enn at ho klarer seg greitt på eigahand;
    • det er noko gale fatt;
    • det er for gale at han aldri skulle gifte seg;
    • gå frå gale til verre;
    • det heldt på å gå gale på køyreturen;
    • det er så gale med meg no at eg søv ikkje om nettene
  7. ulovleg, moralsk klanderverdig
    Приклад
    • det er gale å lyge;
    • dette er gale av deg;
    • kome på galne vegar;
    • kva har eg eigenleg gjort deg gale?

Фіксовані вирази

  • aldri så gale at det ikkje er godt for noko
    ei hending som berre ser uheldig ut, kan likevel føre med seg noko positivt
Сторінка статті

under tøffelen

Значення та вживання

kua eller undertrykt av ektefellen eller sambuaren;
jamfør tøffelhelt;
Sjå: tøffel
Приклад
  • far var heilt under tøffelen
Сторінка статті

velte 2

velta

дієслово

Походження

norrønt velta

Значення та вживання

  1. falle eller rulle (2, 1) over ende;
    Приклад
    • kua valt i bratta;
    • steinane valt kant i kant nedover lia
  2. kome fram i stor mengd;
    Приклад
    • røyken velt fram;
    • snøen berre valt ned;
    • ei ekkel kjensle valt opp i meg
Сторінка статті