Розширений пошук

Простий пошук

Словник букмола 164 oppslagsord

flink

прикметник

Походження

fra lavtysk , opprinnelig ‘strålende’

Значення та вживання

dyktig (1), dugelig (1), god (1)

Приклад

en flink arbeidskar;
en kan ikke være like flink i alt;
hun er flink til å snakke for seg;
han er flink med hendene sine;
en av de flinkeste i klassen;
bli flinkere til å si ifra

Сторінка статті

ren, rein 3

прикметник

Походження

norrønt hreinn

Значення та вживання

fri for smuss eller forurensning
Приклад
- være ren i ansiktet;
- skifte til en ren skjorte;
- ren, frisk luft;
- vi trenger rent vann;
- vi må gjøre rent i huset før gjestene kommer;
- gjøre tiltak for å få fjorden renere;
- hendene blir renest ved vanlig håndvask
fri for hindringer eller lignende
Приклад
- seile i rent farvann
moralsk lytefri;
skyldfri (1), ulastelig
Приклад
- ha ren samvittighet
uten tilsetninger;
ublandet
Приклад
- rene farger;
- en ring i rent gull;
- han gjorde det av ren idealisme
som er klar og tydelig;
markert
Приклад
- rene linjer
fullstendig (1);
formelig;
bare (3, 1)
Приклад
- det blåste rene stormen;
- han sang som den reneste Pavarotti;
- det var rene elendigheten
brukt som adverb: hel (2, 6), fullstendig (2)
Приклад
- det gikk rent ille;
- hun var rent gal

Фіксовані вирази

gjøre rent bord
1. spise alt som er satt fram
2. renske opp;
  kvitte seg med alt
3. i konkurranser og lignende: vinne alt som er mulig å vinne
ha rene hender
være uskyldig
ha rent mel i posen
ikke ha noe å skjule;
ha god samvittighet
jeg tviler på at de har rent mel i posen
holde buret rent
om målvakt: ikke slippe inn mål
holde sin sti ren
opptre uangripelig
med rene ord
med likeframme uttrykk;
rett ut
få tør si det med rene ord
på det rene
klarlagt
det er på det rene at han ikke kommer tilbake;
vi må få brakt på det rene hva som har hendt
på det rene med
klar over
jeg er fullt på det rene med at framtiden er usikker
ren og skjær
klar og tydelig;
fullstendig
det var ren og skjær flaks at det ikke gikk verre
rene ord for pengene
klar tale;
sannheten
rent rulleblad
plettfri vandel
rent ut
rett og slett;
beint fram
det var rent ut hjerteløst
snakke rent
snakke feilfritt, særlig med bruk av de riktige lydene
barnet har ikke lært å snakke rent ennå
synge rent
synge uten falske toner

Сторінка статті

full

прикметник

Походження

norrønt fullr

Значення та вживання

med maksimalt innhold;
fylt (til randen)
Приклад
- et fullt glass med vann;
- ha fullt program;
- være full av ideer;
- gjestelisten er full;
- ha hendene fulle av kopper og glass;
- bussene er fullere enn de pleier
fullstending, komplett, hel, uavgrenset
Приклад
- oppgi fullt navn;
- være ansatt i full stilling;
- jeg mener det i fullt alvor!
- være i sin fulle rett;
- stå i full blomst;
- ha full kontroll på alle detaljene;
- være ved full bevissthet
- brukt som adverb
  stå fullt på høyde;
  tro fullt og fast på;
  ikke fullt så mye
beruset
Приклад
- drikke seg full;
- av barn og fulle folk får en høre sannheten;
- dørgende full

Фіксовані вирази

av full hals
med så mye stemme en har;
så høyt en kan
skrike av full hals
for fulle mugger
av all sin kraft;
fullt ut;
for fullt
sette i gang for fulle mugger
for fullt
med alt en har;
med toppfart
hun satset for fullt på musikken;
maskinen går for fullt
fullt hus
1. sal, rom eller lignende med alle plasser opptatt
  spille for fullt hus
2. i poker: tre kort med samme tallverdi i kombinasjon med et par kort med annen verdi
3. beste mulige resultat
  hun skåret fullt hus
fullt ut
aldeles, fullstendig
ha fullt opp av
ha rikelig av
ha hendene fulle
ha mye å gjøre;
være travel
i fullt mål
rikelig, fullstendig
like fullt
ikke desto mindre;
likevel, enda
det ble like fullt en forferdelig dårlig kamp
ta munnen for full
love mer enn en kan holde;
ta for sterkt i
til fulle
så det holder
rapporten bekrefter til fulle mistankene vi hadde

Сторінка статті

stø 4, støe

дієслово

Походження

norrønt stǿða

Значення та вживання

holde oppe, oppreist eller på plass;
støtte (2, 1), hjelpe
Приклад
- stø pasienten til senga;
- jeg stødde henne over golvetu;
- stø seg på albuen
lene (2 mot noe stabilt;
halle
Приклад
- stø seg på rekkverket;
- eleven stødde hodet mot hendene;
- stø ryggen mot en stein;
- jeg må stø meg på noe for å gå trygt
slutte seg til eller være enig i;
støtte (2, 3)
Приклад
- stø streiken;
- jeg stør en god sak
bygge på eller finne støtte i
Приклад
- stø seg på ny forskning

Фіксовані вирази

stø opp
sette noe oppunder for å gi støtte
stø opp veiskulderen

Сторінка статті

støtte 2

дієслово

Походження

fra lavtysk

Значення та вживання

holde oppe, oppreist eller på plass;
stø (4, 1), bære
Приклад
- taket blir støttet av stolper;
- den syke måtte støttes
lene (2 mot noe stabilt;
holde
Приклад
- støtte hodet i hendene;
- han støttet ryggen mot en stein;
- han ble støttet opp av puter
slutte seg til eller være enig med;
gi tilslutning til;
yte hjelp
Приклад
- støtte en god sak;
- vi må støtte de streikende;
- vi støtter forslaget

Фіксовані вирази

støtte opp om
hjelpe;
gi tilslutning til
takk til alle som har støttet opp om prosjektet
støtte seg
lene (2 seg mot noe stabilt;
hvile mot
han støtter seg mot rekkverket;
jeg må støtte meg til deg
støtte seg til
1. finne hjelp i
  hun støttet seg til familien i den vanskelige tiden;
  jeg støtter meg til notatene
2. bygge på som grunnlag for mening, syn eller lignende
  støtte seg til de siste forskningsresultatene
tre støttende til
hjelpe til
i kriser behøver vi at noen trer støttende til

Сторінка статті

trykke 1

дієслово

Походження

jamfør gammelsvensk þrykkja

Значення та вживання

presse noe inn i eller mot noe;
klemme (2, 1);
jamfør trykkende (1)
Приклад
- hun trykker hånden hans;
- trykke på knappen;
- trykke hardt på bremsen;
- fronten på bilen er trykket inn;
- trykk deigen flat med hendene;
- trykke sammen søppelet for å gjør det mer kompakt;
- jenta trykker seg inn til pappaen sin;
- folk trykket seg sammen i heisen
være avventende og føle seg pinlig berørt;
jamfør trykkende (3) og trykket
Приклад
- sitte og trykke en hel kveld
være i en vanskelig situasjon
Приклад
- vi hjelper hverandre der det trykker
om visse småvilt og fuglar: ligge urørlig for ikke å bli sett
Приклад
- haren trykte;
- rypa trykker og er vanskelig å finne

Фіксовані вирази

hvor skoen trykker
hvor vanskene ligger
hun vet hvor skoen trykker;
lærerne kjenner hvor skoen trykker;
han redegjorde for hvor skoen trykker
trykke på
gjøre seg gjeldende
det trykker på med barndomsminner
trykke på de riktige knappene
gjøre det rette i en viss situasjon
trykke til
gjøre et krafttak
han trykket til og skåret to mål
trykke til sitt bryst
bifalle sterkt
en form for fornybar energi som folket trykker til sitt bryst

Сторінка статті

vannblemme, vassblemme

іменник чоловічий або жіночий

Значення та вживання

blære (, 1) i huden som inneholder væske som ligner vann;

vannblære

Приклад

få vannblemmer i hendene av roing

Сторінка статті

gå

дієслово

Походження

norrønt ganga, innvirkning fra østnordisk og lavtysk i infinitiv gå og presens går

Значення та вживання

med person eller vesen som subjekt: flytte seg skritt for skritt, ferdes til fots, spasere, begi seg av sted, fare
Приклад
- gå en tur;
- de gikk seg en tur rundt vannet;
- han går noen ærend i byen;
- lære seg å gå;
- postmannen kom gående nedover vegen;
- gå til fots;
- vi har gått en del på ski i påsken;
- barna gikk arm i arm nedover vegen;
- skal vi ta trikken eller gå?
- sykler du hit eller går du?
- vi måtte gå en omvei;
- gå på hendene;
- gå vekk!
- gå utenom trafikken;
- katta går rundt på egenhånd
brukt for å uttrykke at en handling eller tilstand vedvarer
Приклад
- gå og vente;
- gå og drive;
- gå og tulle;
- gå i lære;
- gå på loffen;
- gå på jakt;
- gå på frieri;
- gå dårlig kledd;
- gå i fjerde klasse;
- gå i barndommen;
- gå i sitt tjuende år
pleie å bruke
Приклад
- han går alltid med skjerf
med særlig vekt på utgangspunktet eller målet
Приклад
- la oss gå!
- gå på byen;
- gå ut på byen;
- gå til ro;
- gå til sengs;
- gå til sjøs;
- gå i teateret;
- gå på kino;
- gå i selskap;
- gå i krigen;
- gå i graven;
- gå og bade;
- gå til side;
- gå sin vei;
- gå i land;
- gå om bord
med ting, sak, forhold som subjekt, og med grunnbetydning flytte seg eller bli flyttet;
røre seg, fare;
utvikle seg, endres
Приклад
- hjulet går rundt;
- gå som smurt;
- det gikk så det sprutet;
- det går fisk i elva;
- gå for fulle seil
være i bevegelse, i gang, fare;
sette seg i bevegelse
Приклад
- toget går om fem minutter;
- gå i gang med;
- sjøen går høy;
- kjeften går;
- praten går;
- gå i hi;
- gå i skyttergravene;
- gå prestisje i;
- gå politikk i;
- gå mote i;
- vogna går på skinner;
- gå leia;
- båten går på England;
- skipet gikk på en mine;
- det gikk kaldt nedover ryggen på meg;
- avisen går i trykken;
- gå i lås;
- sola går opp;
- sola går ned;
- vasen gikk i gulvet;
- det gikk et ras;
- gå av mote;
- gå løs på noen;
- gå til angrep på
bli borte;
forsvinne
Приклад
- lyset gikk
bli ødelagt, ryke (3)
Приклад
- pæra er gått;
- hanken er gått;
- sikringen er gått;
- gå sund;
- gå i stykker;
- gå til grunne;
- gå tapt;
- gå til spille;
- gå dukken
om tid: li (2
Приклад
- tiden går;
- dagene går
passere, ha sin gang, ligge, strekke seg;
forlate, svinne hen
Приклад
- gå opp i røyk;
- elva går gjennom dalen;
- veien går i svinger
herje (1)
Приклад
- det gikk et uvær over bygda;
- det går omgangssyke
sirkulere, omsettes
Приклад
- pengene går fort;
- varene går unna
være i omløp;
versere (1)
Приклад
- det går frasagn om det;
- sladderen gikk livlig;
- det går rykter på byen
være mulig, kunne skje, la seg gjøre
Приклад
- alt går!
- det skal gå
utvikle seg i en viss retning
Приклад
- det gikk til helvete;
- alt går meg imot;
- her går alt som vanlig;
- gå bra til slutt;
- det gikk bedre enn ventet;
- det gikk som jeg trodde;
- det gikk ikke så bra
fungere (2)
Приклад
- uret går ikke;
- motoren går ikke
bli ansett som
Приклад
- han går for å være klok;
- dette går for å være stor kunst;
- gå for det samme;
- gå ut på ett;
- han går under navnet Pelle
rekke (3, nå (4
Приклад
- skjørtet går til knærne;
- boka går fram til 1900
romme (1)
Приклад
- det går 10 l i bøtta;
- gå tretten på dusinet av
gjære (2, 1)
Приклад
- ølet går
bli vist, oppført (for tiden)
Приклад
- går det noe interessant på kino?
ha som grunntone
Приклад
- alle finske sanger går i moll

Фіксовані вирази

den går ikke!
den historien, forklaringen godtas ikke
gå an
la seg gjøre, være mulig
det går godt an å gjøre det;
det må gå an å ha en åpen og fri debatt
gå av
1. bli avfyrt;
  smelle
  skuddet gikk av
2. dele seg;
  knekke (1, 1)
  akselen gikk av på midten
3. slutte (i stilling) etter nådd aldersgrense;
  trekke seg fra posisjon
  hun gikk av etter en lang karriere;
  regjeringen gikk av
gå av med seieren
vinne
gå av stabelen
1. bli sjøsatt
2. finne sted
  prisseremonien gikk av stabelen i januar
gå bort
1. bli borte;
  forsvinne
2. besøke andre
3. dø (1)
  hun gikk bort etter lengre tids sykdom
gå fløyten
gå tapt;
ikke bli noe av
egenkapitalen gikk fløyten
gå for langt
gå for vidt;
overdrive
nei, nå går du for langt!
gå for presten
gå til konfirmantundervisning
gå for seg
hende, bære til
gå for vidt
gå for langt;
overdrive
gå fra
slutte å følge eller etterleve
gå fra avtale;
gå fra standpunktet
gå fra hverandre
skilles
de gikk fra hverandre etter et langt ekteskap
gå fra konseptene
miste fatningen
gå fra vettet
bli gal;
gå fra forstanden;
miste vettet
hun ble så sint at hun gikk fra vettet
gå fram
gjøre noe på en viss måte
gå fram av
være tydelig fra (sammenhengen)
gå framover
ha framgang
samfunnet gikk framover og tidene ble stadig bedre
gå fri
slippe straff;
slippe unna
gå i seg selv
granske seg selv, for eksempel for å erkjenne skyld
du må gå i deg selv for å unngå at dette skjer igjen
gå i stå
stoppe opp
samtalen gikk helt i stå
gå i vasken
ikke bli noe av
London-turen gikk i vasken
gå igjen
1. stadig dukke opp
2. vise seg etter døden;
  spøke (1)
gå imot
1. gå til angrep på eller forsvare
  gå imot fienden
2. kjempe mot;
  motarbeide
  gå imot forslaget
gå inn
1. om avis, blad: slutte å komme ut
2. om tips, spådom: bli oppfylt
gå inn for
være talsmann for, støtte; satse, legge vinn på
gå inn på
1. ta (nærmere) for seg
  gå inn på spørsmålet
2. samtykke i
  gå inn på en avtale
gå inn under
bli regnet som del av eller tilhørende
skoler som gikk inn under privatskoleloven
gå med
1. bli brukt av forsyninger, råvarer o.l.
  det gikk med 30 kilo rabarbra
2. (om person) stryke med;
  dø
gå med på
samtykke i
gå med på kompromisser for varig fred
gå ned
1. synke
  båten gikk ned
2. gla
  sola gikk ned
3. minke
  mengden gikk ned
gå om
dreie seg om;
handle om
det går om stoff, arbeidsløshet og sosial nød
gå opp
1. øke
  prisene gikk opp
2. (om regnestykke, kabal) få en fullstendig løsning
3. rakne
  gå opp i sømmene
gå opp for
(plutselig) forstå
gå opp i
i matematikk: få et helt tall som kvotient når en deler et tall på et mindre tall
gå opp i opp
om to eller flere ting: veie hverandre opp, jevne (seg) ut
gå over
ta slutt;
bedre seg
det går over hvis du bare er tålmodig
gå over til
anta; konvertere
gå på
1. sette i gang med
  gå på med krum hals;
  gå på med dødsforakt
2. få som resultat
  landslaget gikk på et kjempetap
3. være avhengig av, bruke
  gå på stoff;
  gå på medisin
4. gjelde
  kritikken går ikke på person, men på sak
gå rundt
1. kantre, velte, tippe over
2. ha god nok økonomi til å klare alle utgifter
  det var så vidt det gikk rundt i januar
gå sammen
1. ha følge
  de gikk sammen mot byen
2. passe sammen;
  harmonere
  fargene går ikke sammen
gå seg bort
gå seg vill
gå seg fast
gå til en verken kan komme fram eller tilbake
gå seg vill
rote seg bort;
forville seg
gå til
1. sette i verk;
  komme i gang med
  gå til angrep;
  gå til streik;
  gå til valg
2. bære til, skje;
  ha seg
  hvordan det gikk til, kunne han ikke si
gå tilbake
1. minke i størrelse eller kvalitet;
  bli mindre eller dårligere
  partiet gikk tilbake i oppslutning
2. falle tilbake til tidligere tilstand
  gå tilbake til gamle synder;
  gå tilbake på løfte;
  gå tilbake på en avtale
3. vende tilbake til et sted eller en tilstand
  gå tilbake til huset
gå under
forlise, synke; gå til grunne, bli ødelagt
gå unna
1. holde seg borte fra;
  vike for noen eller noe
2. foregå i raskt tempo;
  gå fort
  forberedelsene gikk unna på et par timer
3. få rask avsetning
  varene gikk unna
gå ut
1. ikke være gyldig lenger;
  overskride, utløpe
  fristen går ut på mandag;
  avtalen gikk ut i fjor
2. dra til utested
  jeg går som oftest ut i helgene
gå ut fra
bygge på, regne med
gå ut med
gjøre (budskap, opplysninger) offentlig kjent
gå ut mot
kritisere (noen) sterkt
gå ut over
virke på, være til ulempe for
gå ut på
dreie seg om
hva går det av deg?
hvordan bærer du deg at?
ikke gå an
1. ikke la seg gjøre
2. ikke sømme seg
la gå
1. ikke hindre;
  gi lov til
  de lot ham gå
2. det får så være at (noe er slik)
  la gå, det kunne være artig å prøve
la gå at
det får så være at (noe er slik)
la gå!
1. om bord i båt: kast!
  la trossa gå!
2. ok, som du vil!
noe som går
sykdom som mange får samtidig
det er noe som går
noe å gå på
om tid, midler, krefter: buffer, slakk
som en går og står
slik en i øyeblikket er kledd;
uforberedt
så gikk vi da
la oss gå

Сторінка статті

potet

іменник жіночий або чоловічий

Походження

gjennom engelsk og spansk batata ‘søtpotet’, fra haitisk

Значення та вживання

spiselig knoll av potetplante
Приклад
- man kan dyrke poteter i egen hage;
- sette potetene i jorda på vårparten og ta dem opp om høsten;
- skrelle potetene;
- server med kokte, stekte eller bakte poteter
plante i søtvierfamilien som har underjordiske stengler det vokser poteter på;
Solanum tuberosum;
potetplante
Приклад
- vanne potetene;
- potetene blomstrer

Фіксовані вирази

en varm/het potet
et vanskelig eller ømtålig problem
spørsmålet om skifte av statsminister er blitt en varm potet;
saken ble en het potet
franske poteter
potetskiver eller potetstrimler som er stekt gulbrune og sprø i frityr;
pommes frites
være som poteten
passe til det meste
hun er flink med hendene og er som poteten som kan brukes til alt

Сторінка статті

vikle

дієслово

Походження

fra tysk

Значення та вживання

surre en tråd eller et tøystykke rundt noe (eller av noe);
vinde (2, 1)
Приклад
- vikle et lommetørkle rundt dørhåndtaket;
- vikle tråden på snella;
- vikle tauet rundt et tre;
- ha et skjerf viklet rundt hodet;
- han vikler et håndkle rundt kroppen;
- legen vikler forsiktig av bandasjen
feste ved at noe blir filtret eller flettet sammen
Приклад
- trådene viklet seg sammen;
- han vikler fingrene inn i håret sitt;
- vikle beina rundt en stolpe;
- vikle hendene inn i hverandre
pakke inn eller ut noe
Приклад
- vikle noen inn i et teppe

Фіксовані вирази

vikle seg inn i
1. sette seg fast i
  fisken viklet seg inn i garnet
2. havne i en situasjon det er vanskelig å komme seg ut av
  vikle seg inn i problemer;
  de viklet seg inn i lange diskusjoner om merkelige temaer
vikle seg ut av
1. komme seg ut av noe en sitter fast i
  vikle seg ut av noens grep
2. komme seg ut av en knipe
  det blir vanskelig å vikle seg ut av dette problemet
vikle ut
ta en gjenstand eller lignende ut av noe som omgir den, eller som den er sammenfiltret med
jeg prøver å vikle sjokoladen ut av papiret;
hun vikler et lite smykke ut av et klede

Сторінка статті

Словник нюношка 175 oppslagsord

rein 3

прикметник

Походження

norrønt hreinn

Значення та вживання

fri for skit eller forureining
Приклад
- vere rein på hendene;
- brette saman reine klede;
- det er reinare luft på fjellet;
- vi treng reint vatn;
- kan du gjere reint på badet?
- setje fram dei reinaste glasa
fri for hindringar eller liknande
Приклад
- skipet kom seg ut i reint farvatn
moralsk lytefri;
skuldlaus, ulasteleg
Приклад
- ha reint samvit
utan tilsetningar;
ublanda, skir (1)
Приклад
- reine fargar;
- ein ring i reint gull;
- han gjorde det av rein idealisme
som er klar og tydeleg;
markert
Приклад
- reine linjer
fullstendig;
beintfram;
berre (4, 1)
Приклад
- det var reine elendet;
- han er reine barnet
brukt som adverb: heilt (1, fullstendig (2)
Приклад
- det gjekk reint ille;
- ho var reint galen

Фіксовані вирази

gjere reint bord
1. ete alt som er sett fram
2. reinske opp;
  kvitte seg med alt
3. i konkurransar og liknande: vinne alt som er mogleg å vinne
ha reine hender
vere uskuldig
ha reint mjøl i posen
vere uskuldig;
ha godt samvit
halde buret reint
om målvakt: ikkje sleppe inn mål
halde stien sin rein
te seg ulasteleg
med reine ord
med likeframme uttrykk;
rett ut
bodskapen er formulert med reine ord
på det reine
klarlagt
det er på det reine at han ikkje kjem tilbake;
vi må bringe på det reine kva som skjedde
på det reine med
klar over
eg er fullt på det reine med at framtida er usikker
rein og skjær
klar og tydeleg;
fullstendig
det var rein og skjær lygn alt saman
reine ord for pengane
klar tale;
sanninga
reint rulleblad
lytefri vandel
reint ut
rett og slett;
beint fram
det var reint ut hjartelaust
snakke reint
snakke feilfritt, særleg med bruk av dei rette lydane
syngje reint
syngje utan falske tonar

Сторінка статті

full

прикметник

Походження

norrønt fullr

Значення та вживання

som har maksimalt innhald;
fylt (til randa)
Приклад
- duken er full av flekker;
- ho er full av idear;
- glaset er fullt av vatn;
- beina er fulle i myggstikk;
- magasina er fullare enn på same tid i fjor
fullstendig, komplett, heil, uavgrensa
Приклад
- fullt namn;
- betale full pris;
- ein modell i full storleik;
- eg har full kontroll!
- dei var alt i full gang, då eg kom;
- gje full gass;
- den heile og fulle sanninga;
- huset står i full loge
- brukt som adverb
  tru fullt og fast på;
  det er heilt og fullt mi skyld;
  ho er ikkje fullt så stor;
  det er hardt, men like fullt moro
drukken, rusa
Приклад
- drikke seg full;
- skjenkje nokon full;
- vere drita full

Фіксовані вирази

av full hals
med så mykje stemme ein har;
så høgt ein kan
syngje av full hals
for fulle mugger
av all si kraft;
fullt ut;
for fullt
produsere for fulle mugger
for fullt
med alt ein har;
med toppfart
ho arbeider no for fullt med saka;
produksjonen går for fullt
fullt hus
1. sal, rom eller liknande med alle plassar opptekne
  artisten samla fullt hus kvar kveld
2. i poker: tre kort med same talverdi i kombinasjon med eit par kort med anna verdi
3. beste moglege resultat
  skiskyttaren skaut fullt hus i siste runde
fullt ut
aldeles, fullstendig
ha fullt opp av
ha rikeleg av
ha hendene fulle
ha mykje å gjere;
vere travel
i fullt mål
rikeleg, fullstendig
like fullt
kor som er;
likevel, enda
konklusjonen er like fullt krystallklar;
dei ville ikkje, men like fullt reiste dei
ta munnen for full
love meir enn ein kan halde;
ta for sterkt i
til fulle
så det monar
statistikken viser detaljane til fulle;
forfattaren meistrar til fulle kunsten å overdrive

Сторінка статті

handvask

іменник чоловічий

Походження

jamfør vask

Значення та вживання

vask (1) av hendene
liten vaskeservant

Сторінка статті

vaske

vaska

дієслово

Походження

norrønt vaska

Значення та вживання

gjere rein med vatn eller anna væske (og såpe);
tvette (2, två
Приклад
- vaske klede;
- han vaskar hendene sine;
- ho vaska seg i andletet;
- eg har vaska over golvet
vinne metall av lause jordartar med å bruke rennande vatn
Приклад
- vaske ut gull frå elvesanden
skylje, strøyme, fosse (over)
Приклад
- sjøane vaska over båten;
- bølgjene vaska oppover stranda
fjerne eller rette på noko;
jamfør språkvaske
endre noko til å bli tilsynelatande lovleg eller betre;
jamfør grønvaske og kvitvaske (2)
Приклад
- vaske svarte pengar

Фіксовані вирази

gut som har vaska seg
noko til kar
vaske ned
vaske grundig;
ha storreingjering
vaske ned huset
vaske opp
vaske tallerkar, bestikk og anna;
ta oppvasken
hjelpe til med å vaske opp

Сторінка статті

två

дієслово

Походження

norrønt þvá, samanheng med tvag; tvett og tvette (

Значення та вживання

vaske

Приклад

två golvet;
han tvådde kleda sine;
två seg til måltidet

Фіксовані вирази

två hendene sine
(oftast i dei uoffisielle variantane toe hendene sine eller toe sine hender);
seie frå seg all skyld for noko;
fri seg frå ansvaret

Сторінка статті

stø 4

дієслово

Походження

norrønt stǿða

Значення та вживання

halde oppe, oppreist eller på plass;
støtte (2, 1)
Приклад
- stø nokon over golvet;
- ho vart sjuk, så dei måtte stø henne til senga;
- elevane stør seg på olbogen;
- han stødde bestefaren opp trappa;
- hesa vart stødd med skorder
lene (2 mot noko stabilt;
støtte (2, 2)
Приклад
- stø hovudet i hendene;
- stø ryggen mot ein stein;
- stø seg på rekkverket;
- stø seg til noko for å gå trygt
slutte seg til eller vere samd i;
støtte (2, 3)
Приклад
- stø streiken;
- stø ei god sak;
- stø eit framlegg

Фіксовані вирази

stø opp om
gje støtte til;
gje tilslutning til;
støtte opp om
partiet vil stø opp om denne satsinga
stø seg
lene (2 seg mot noko stabilt;
kvile mot;
støtte seg
stø seg mot rekkverket;
han stødde seg til stokken
stø seg til
1. finne hjelp i;
  støtte seg til (1)
  han stødde seg til vener og familie;
  eg stør meg til notata
2. byggje på som grunnlag for meining, syn eller liknande;
  støtte seg til (2)
  stø seg til den nyaste forskinga;
  eg stødde meg til kunnskapen din

Сторінка статті

broderring

іменник чоловічий

Походження

av broder

Значення та вживання

ring av folk som held kvarandre i hendene krossvis til teikn på ubryteleg samhald
(religiøs) samskipnad

Сторінка статті

vassblemme

іменник жіночий

Значення та вживання

blære (, 1) i huda som inneheld væske som liknar vatn;

vassblære

Приклад

få vassblemmer i hendene av å ro

Сторінка статті

peng, penge

іменник чоловічий

Походження

norrønt pen(in)gr, frå vestgermansk

Значення та вживання

mynt (1) (eller pengesetel)
Приклад
- mora gav ungen ein peng
i fleirtal: myntar eller setlar brukte som verdimål og betalingsmiddel
Приклад
- norske pengar;
- ha pengar i lommeboka
i fleirtal: verdi som pengesetlar og myntar har;
pengesum;
kapital (1, 1)
Приклад
- tene pengar;
- leggje seg opp pengar;
- ha pengar i banken;
- dei lånte pengar til bil

Фіксовані вирази

ein billig penge
ein liten pengesum
det var mange bøker til sals for ein billig penge
for alle pengane
brukt for å uttrykkje intensitet og entusiasme
moro for alle pengane;
stå på for alle pengane
friske pengar
pengar frå ei ny kjelde
det kom ingen friske pengar til vegbygging
ha pengar mellom hendene
ha pengar ein kan bruke
kaste pengar ut av vindauget
bruke pengar til inga nytte
reine ord for pengane
klar tale;
sanninga
store pengar
mykje pengar;
stor forteneste
tene store pengar;
dei tapte store pengar
svarte pengar
skattepliktige pengar som ein lèt vere å betale skatt for

Сторінка статті

gå 1

дієслово

Походження

norrønt ganga; innverknad frå austnordisk og lågtysk i infinitiv gå og presens går

Значення та вживання

med person eller vesen som subjekt: flytte seg jamt med føtene, spasere, vandre;
ferdast, fare (2, vanke
Приклад
- lære å gå;
- dei gjekk seg ein tur i skogen;
- korkje kunne krype eller gå;
- skal vi gå eller ta buss?
- dei går til fots ned til stranda;
- gå på tå;
- gå på hendene;
- vi har gått ein del på ski i påska;
- konstabelen kom gåande over torget;
- det gjekk nokon i døra;
- gå forbi nokon;
- dei måtte gå ein omveg rundt huset;
- gå to steg fram;
- ho går ærend i byen
brukt for å seie at ei handling eller ein tilstand varer ved
Приклад
- gå lenge med influensa;
- problemet går att i alle land;
- gå og drive;
- gå og vente;
- gå og hangle;
- gå og vone;
- gå i sitt tjuande år;
- gå på jakt;
- gå på loffen;
- gå på friing;
- gå på skule;
- gå i lære
pleie å bruke
Приклад
- eg går alltid med hatt
med særleg vekt på byrjinga, utgangspunktet eller målet
Приклад
- gå feil;
- gå konkurs;
- gå fallitt;
- gå av bussen;
- kome og gå som ein vil;
- gå ut;
- gå heim;
- gå til sides;
- gå i land;
- gå om bord;
- gå sin veg;
- ho har alt gått;
- ho er alt gått;
- skal vi gå å bade?
- gå i grava;
- gå i krigen;
- gå i selskap;
- gå på kino;
- gå til sjøs;
- gå til sengs;
- gå til ro;
- gå frå hus og heim;
- gå ut på byen;
- la oss gå
med ting, sak, tilhøve som subjekt, og med grunntyding flytte seg eller bli flytta;
røre seg, fare;
utvikle seg, endrast
Приклад
- bilen går fort;
- vogna går på skjener;
- skuffa går lett;
- båten går for fulle segl;
- det går fisk i elva;
- det gjekk så det spruta;
- hjulet går rundt;
- klokka går for fort;
- klokka går på 12;
- det gjekk kaldt nedover ryggen;
- det går straumar i vatnet;
- gå tilbake;
- gå attende
med ting, sak, tilhøve som subjekt og med særleg vekt på byrjing, utgangspunkt eller mål
Приклад
- brøda går for tjue kr stykket;
- varene går unna;
- gå av mote;
- huset gjekk opp i røyk;
- gå tapt;
- det gjekk hol på sokkane;
- gå i stykke;
- gå i knas;
- gå sund;
- det har gått prestisje i saka;
- det har gått ròte i treet;
- gå i lås;
- sola går opp;
- sola går ned;
- døra gjekk opp;
- vasen gjekk i golvet;
- avisa går i trykken;
- aksla gjekk or led;
- kvar går turen?
- skipet går på England;
- elva går over breiddene;
- la gå!
- la ankeret gå!
- toget går snart
bli borte;
forsvinne
Приклад
- lyset har gått
øydeleggjast, ryke (3)
Приклад
- lyspæra har gått;
- det gjekk nokre sidebein
om tid: lide (2
Приклад
- det går mot vår;
- tida går;
- dagane går med leik og moro
strekkje seg, liggje, vere
Приклад
- vegen går gjennom dalen;
- elva går i svingar;
- det går ein raud tråd gjennom forteljinga
herje (1)
Приклад
- det gjekk eit fælt uvêr over bygda;
- det er ein farang som går
versere
Приклад
- det går gjetord om ho;
- det går rykte om han
lykkast, vere mogleg
Приклад
- det skal gå!
- dette går ikkje
utvikle seg i ei viss lei
Приклад
- alt går meg imot;
- det går bra med han;
- det går dårleg for han;
- det går ille for han;
- det går smått med han;
- alt går sin gang
vere i rørsle, i verksemd;
fungere (2)
Приклад
- motoren går;
- uret går;
- kjeften går;
- praten går;
- pusten går;
- sjøen går høg
gjelde (1, passere
Приклад
- dette går for å vere stor kunst;
- gå for det same;
- gå ut på eitt;
- det får gå for denne gongen;
- setelen går ikkje lenger;
- kvitteringa går som garanti
nå (3, 2)
Приклад
- vatnet går opp til midja;
- boka går fram til 1900
rømmast
Приклад
- det går fem eple på eitt kilo;
- det går 10 l i bytta
gjære (1, 1)
Приклад
- ølet går
bli vist (for tida)
Приклад
- går det noko på kino?
ha som grunntone
Приклад
- songen går i moll;
- melodien går i C-dur
følgje same mønster som
Приклад
- verbet ‘slite’ går som ‘bite’

Фіксовані вирази

den går ikkje!
historia, orsakinga blir ikkje godteken
gå an
vere mogleg, akseptabel eller tillaten
det må gå an å be om ein verdig debatt
gå att
1. vise seg etter døden
  historier om døde som går att
2. vise seg på nytt (fleire gonger);
  stadig dukke opp
  ei formulering som går att i mange avtalar
gå av
1. bli avfyrt;
  smelle
  skotet gjekk av
2. dele seg;
  brotne
  staven gjekk av på midten
3. slutte (i stillinga) etter nådd aldersgrense
gå av med sigeren
vinne
gå av seg
utvikle seg; hende, bere til
gå av stabelen
1. bli sjøsett
2. gå føre seg, bli skipa til
  festivalen går av stabelen første laurdag i juli
gå bort
1. verte borte;
  forsvinne
  flekken gjekk bort
2. døy
  han gjekk bort etter kort tids sjukdom
3. vitje andre
gå fløyten
gå tapt;
ikkje bli av
pengane gjekk fløyten
gå for det
omkome, krepere
gå for langt
gå for vidt;
overdrive
nei, no går det for langt!
gå for presten
gå til konfirmantundervisning
gå for seg
hende, bere til
gå for vidt
overdrive
gå fram
gjere (noko) (slik eller slik)
gå fram av
vere tydeleg frå (samanhengen)
gå framover
ha framgang
gå fri
sleppe straff;
sleppe unna
gå frå
slutte å følgje eller etterleve
gå frå ei avtale
gå frå konsepta
miste fatninga
gå frå kvarandre
skiljast
gå frå vitet
bli galen;
gå frå forstanden;
miste vitet
eg held på å gå frå vitet
gå føre seg
hende, skje
undervisninga går føre seg i klasserommet;
samlinga vil gå føre seg utandørs;
debatten har gått føre seg i fleire månader
gå i seg sjølv
granske (skyld og liknande hos) seg sjølv
gå i stå
stoppe opp
planlegginga har fullstendig gått i stå
gå i vasken
ikkje bli noko av
turen gjekk i vasken
gå igjen
1. vise seg på nytt (fleire gonger);
  stadig dukke opp
2. vise seg etter døden
gå imot
1. gå til åtak på eller forsvare seg
  gå imot fienden
2. kjempe mot;
  motarbeide
  gå imot eit framlegg
gå inn
1. om blad, avis: slutte å kome ut
2. om tips, spådom: bli oppfylt, lykkast
gå inn for
vere talsmann for, stø; satse på, leggje vinn på (noko)
gå inn på
1. ta (nærmare) for seg
2. samtykkje i
gå inn under
bli rekna som ein del av eller vere omfatta av
gå med
1. bli brukt av forsyningar, råvarer o.l.
  det gjekk med 50 brød
2. (om person) stryke med;
  døy
gå med på
samtykkje i;
vedgå (noko)
gå ned
minke
gå om
handle om;
dreie seg om
gjer greie for løysinga, elles minnest vi ikkje kva det går om
gå opp
1. auke, stige
  talet på smitta gjekk opp
2. gje full løysing
  reknestykket gjekk opp;
  kabalen gjekk opp
3. rakne
  gå opp i saumane
4. smelte, tine
  vatna går opp;
  isen går opp
gå opp for
(brått) bli klart, tydeleg for
det gjekk eit lys opp for han
gå opp i
i matematikk: få eit heilt tal som kvotient når ein deler eit tal på eit mindre tal
3 går opp i 9
gå opp i opp
om to eller fleire ting: vege kvarandre opp, jamne (seg) ut
gå over
ta slutt;
gje seg
sjukdomen gjekk over til slutt
gå over til
skifte side, ta til å bruke
gå på
1. ta fatt
  huset fortener nokon som kan gå på med nytt mot
2. gjelde
  krtikken går på person, ikkje sak
3. få som resultat
  gå på tap
4. vere avhengig av, nytte
  gå på stoff;
  gå på medikament
gå rundt
1. kantre, velte, tippe over
2. ha god nok økonomi til å klare alle utgiftene
  kafeen treng fleire kundar for å få det til å gå rundt
gå saman
1. ha følgje
2. høve saman;
  harmonere
  fargane går ikkje saman
gå seg bort
gå seg vill
gå seg fast
gå til ein korkje kan kome fram eller attende
gå seg vill
rote seg bort;
forville seg
gå til
1. setje i verk;
  kome i gang med
  gå til åtak;
  gå til verket;
  gå til streik;
  gå til nedlegging
2. bere til, skje;
  ha seg
  han fortel om korleis det gjekk til då bygda fekk traktor;
  korleis gjekk det til at det blei nybygg?
3. (om person) døy
gå tilbake
1. minke i storleik eller kvalitet;
  verte mindre eller dårlegare
  partiet gjekk tilbake i oppslutnad
2. falle attende til tidlegare tilstand
  gå tilbake på eit løfte;
  gå tilbake på krav
3. vende attende til ein stad eller ein tilstand
  vi gjekk tilbake til bilen
gå under
søkke; øydeleggjast
gå unna
1. halde seg borte frå;
  vike for nokon eller noko
2. gå føre seg i raskt tempo;
  gå fort
  flyttinga gjekk unna på ei helg
3. få rask avsetnad
  varene går unna
gå ut
1. ikkje vere gyldig lenger;
  overskride
  fristen går ut i neste veke;
  avtalen gjekk ut for ei stund sidan
2. dra til utestad
  har du planar om å gå ut på byen i kveld?
gå ut frå
byggje på, rekne med (noko)
gå ut frå at alt er rett
gå ut med
gjere offentleg kjend
gå ut med ein bodskap
gå ut mot
kritisere (nokon) sterkt
gå ut over
råke (nokon), verke på, få følgjer for
gå ut på
dreie seg om, handle om, vere om, gjelde
gå åt
miste livet;
stryke med;
omkome
ha noko å gå på
ha romsleg (med tid, midlar, krefter)
ikkje gå an
1. ikkje la seg gjere
2. ikkje søme seg
kva går det av deg?
korleis er det du ber deg åt?
la gå
1. ikkje hindre;
  gje lov til
  dei let han gå
2. det får så vere
  men lat gå, det kunne vere moro å prøve
noko som går
sjukdom som mange får samstundes
det er noko som går
som ein står og går
slik ein nettopp da er kledd; ubudd
så gjekk vi da
la oss gå

Сторінка статті

Результати на сторінці:

Розширений пошук

Словник букмола 164 oppslagsord

flink

Походження

Значення та вживання

Приклад

ren, rein 3III

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

full

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

stø 4IV, støe

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

støtte 2II

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

trykke 1I

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

vannblemme, vassblemme

Значення та вживання

Приклад

gå

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

potet

Походження

Значення та вживання

Приклад

ren, rein 3

stø 4, støe

støtte 2

trykke 1

rein 3

stø 4

gå 1