Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
19 treff

Bokmålsordboka 8 oppslagsord

gro

verb

Opphav

norrønt gróa

Betydning og bruk

  1. begynne å vokse fra frø, frukt eller knoll;
    Eksempel
    • frøet gror
  2. vokse fram, utvikle seg;
    finnes på et sted
    Eksempel
    • gresset gror;
    • skjegget gror godt;
    • muggen gror fram på vegger og i vinduskarmer
  3. i overført betydning: vokse fram, utvikle seg, finnes
    Eksempel
    • nye miljøbevegelser gror fram;
    • i byen har det grodd opp et rikt litterært miljø de siste årene
  4. om sår: leges, heles, bli bra;
    fylles med nytt kroppsvev
    Eksempel
    • såret har ikke begynt å gro enda;
    • kuttet gror fint
  5. få til å vokse;
    la vokse
    Eksempel
    • gro skjegg

Faste uttrykk

  • gro igjen/til
    vokse til med vegetasjon;
    tetne med skitt
    • hagen er grodd til;
    • vannet er i ferd med å gro igjen
  • gro fast
    1. bli værende i ro så lenge at en blir hengende fast i underlaget eller en annen gjenstand
      • hun var som grodd fast i gulvet;
      • klærne begynte å gro fast i såret
    2. i overført betydning: bli værende på et sted eller i en tilstand så lenge at en ikke greier å forlate stedet eller endre tilstand
      • jeg ønsker ikke å gro fast noe sted;
      • gro fast i sofaen foran tv-en
  • gro ned
    være i ro så lenge eller bli brukt så lite at noe blir dekket med rot, skitt, vegetasjon eller lignende
    • gro ned i skitt
Artikkelside

gro igjen/til

Betydning og bruk

vokse til med vegetasjon;
tetne med skitt;
Se: gro
Eksempel
  • hagen er grodd til;
  • vannet er i ferd med å gro igjen
Artikkelside

gro fast

Betydning og bruk

Se: gro
  1. bli værende i ro så lenge at en blir hengende fast i underlaget eller en annen gjenstand
    Eksempel
    • hun var som grodd fast i gulvet;
    • klærne begynte å gro fast i såret
  2. i overført betydning: bli værende på et sted eller i en tilstand så lenge at en ikke greier å forlate stedet eller endre tilstand
    Eksempel
    • jeg ønsker ikke å gro fast noe sted;
    • gro fast i sofaen foran tv-en
Artikkelside

tilgrodd

adjektiv

Betydning og bruk

som har grodd til med vegetasjon;
Eksempel
  • en tilgrodd hage;
  • tilgrodde stier
Artikkelside

gjengrodd

adjektiv

Betydning og bruk

som er grodd igjen;
Eksempel
  • et gjengrodd sår;
  • gjengrodde stier;
  • en gjengrodd hage
Artikkelside

inngrodd

adjektiv

Opphav

av inn (2 og gro

Betydning og bruk

  1. som er grodd inn i noe
    Eksempel
    • en inngrodd negl
  2. som sitter godt fast
    Eksempel
    • inngrodd skitt
  3. som er svært vanskelig å frigjøre seg fra;
    rotfestet, grunnfestet
    Eksempel
    • ha en inngrodd motvilje mot noe;
    • en inngrodd uvane
Artikkelside

sammengrodd

adjektiv

Betydning og bruk

som har grodd sammen
Eksempel
  • sammengrodde øyebryn
Artikkelside

overgrodd

adjektiv

Opphav

av over og gro

Betydning og bruk

dekket av noe som har grodd opp
Eksempel
  • hagen var overgrodd med brennesle
Artikkelside

Nynorskordboka 11 oppslagsord

gro 2

verb

Opphav

norrønt gróa

Tyding og bruk

  1. byrje å vekse frå frø, frukt eller knoll;
    Døme
    • potetene gror
  2. vekse fram, utvikle seg;
    finnast på ein stad
    Døme
    • graset gror dårleg;
    • håret har begynt å gro ut igjen;
    • det gror godt i hagen i år;
    • om vinteren gror ingenting
  3. i overført tyding: vekse fram, utvikle seg, finnast
    Døme
    • det gror godt i rørsla for tida;
    • ein ny generasjon av politikarar er i ferd med å gro fram
  4. om sår: lækjast, heilne, bli bra;
    fyllast med nytt kroppsvev
    Døme
    • såret har ikkje grodd enno
  5. få til å vekse;
    la vekse
    Døme
    • gjere eit forsøk på å gro bart

Faste uttrykk

  • gro att/til
    vekse til med vegetasjon;
    tetne med skit
    • lyngheia er i ferd med å gro til;
    • området gror att med skog
  • gro fast
    1. bli verande i ro så lenge at ein heng fast i underlaget eller ein annan ting
      • fiber frå kleda har grodd fast i såret
    2. i overført tyding: bli verande på ein stad eller i ein tilstand så lenge at ein ikkje greier å fare vekk frå staden eller endre tilstand
      • eg vil ikkje gro fast i denne jobben resten av livet;
      • etter 50 år har dei grodd fast i bygda
  • gro ned
    vere i ro så lenge eller bli brukt så lite at noko blir dekt med rot, skit eller vegetasjon
    • muren er i ferd med å gro ned
Artikkelside

brot, brott

substantiv inkjekjønn

Opphav

norrønt brot, samanheng med bryte

Tyding og bruk

  1. det å bryte eller bli broten;
    det å vere broten
    Døme
    • få eit brot i ei hand;
    • brotet er grodd;
    • brot på avløpssystemet
  2. det at bårene bryt på grunnar og skjer;
    Døme
    • segle gjennom brot og brann
  3. i overført tyding: det at eit tilhøve eller vilkår er eller blir brote
    Døme
    • brot på handelsavtale;
    • brot på lov og orden
  4. stong (av tre) til å bryte med;
  5. avbrote stykke;
  6. på klede: oppslag, brett (1
  7. Døme
    • strikke brotet på ermet først
  8. stad der noko blir laga med bryting (1)
  9. bratt bakke eller berg;
  10. i sykkelritt eller løp: det å bryte ut frå hovudfelt (2)
    Døme
    • ho var med i eit brot med ti andre ryttarar

Faste uttrykk

  • gå i brot
    bryte ut frå hovudfeltet
    • han gjekk i brot tidleg i rittet
Artikkelside

tilgrodd

adjektiv

Tyding og bruk

som har grodd til med vegetasjon;
Døme
  • ein tilgrodd hage;
  • tilgrodde kjerrevegar
Artikkelside

gro fast

Tyding og bruk

Sjå: gro
  1. bli verande i ro så lenge at ein heng fast i underlaget eller ein annan ting
    Døme
    • fiber frå kleda har grodd fast i såret
  2. i overført tyding: bli verande på ein stad eller i ein tilstand så lenge at ein ikkje greier å fare vekk frå staden eller endre tilstand
    Døme
    • eg vil ikkje gro fast i denne jobben resten av livet;
    • etter 50 år har dei grodd fast i bygda
Artikkelside

inngrodd

adjektiv

Opphav

av inn (2 og gro (2

Tyding og bruk

  1. som er grodd inn i noko
    Døme
    • ein inngrodd nagl
  2. som sit godt fast
    Døme
    • veggene var heilt mørke av inngrodd skit
  3. som er svært vanskeleg å frigjere seg frå;
    rotfesta, grunnfesta
    Døme
    • ein inngrodd uvane;
    • ha ein inngrodd uvilje mot noko
Artikkelside

groen

adjektiv

Tyding og bruk

som har grodd
Døme
  • groe korn
Artikkelside

grønt

substantiv inkjekjønn

Opphav

nøytrum av grøn

Tyding og bruk

  1. Døme
    • eg liker grønt;
    • kle seg i grønt;
    • blande i litt grønt
  2. grøne planter;
    grønt lauv
    Døme
    • pynte med grønt;
    • grøfta var grodd til med grønt
  3. Døme
    • frukt og grønt;
    • vi bør få i oss meir grønt
Artikkelside

gjengrodd

adjektiv

Tyding og bruk

som er grodd igjen;
Døme
  • gjengrodde stiar;
  • hagen er gjengrodd
Artikkelside

ihopgrodd

adjektiv

Opphav

av i hop og gro (2

Tyding og bruk

som har grodd i hop
Døme
  • eit ihopgrodd armbrot
Artikkelside

overgrodd

adjektiv

Opphav

av over og gro (2

Tyding og bruk

dekt av noko som har grodd opp eller over;
Døme
  • hagen var heilt overgrodd av løvetann
Artikkelside