Avansert søk

Vanleg søk

Nynorskordboka 118 oppslagsord

undervisning, undervising

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

det å undervise eller bli undervist

Døme

få undervisning i engelsk;
gje undervisning som er tilpassa kvar einskild elev

Artikkelside

gje, gjeve, gi

gjeva

verb

Opphav

norrønt gefa

Tyding og bruk

la få (2, 1);
(over)rekkje, levere;
la kome frå seg, sende ut, føre fram, skaffe
Døme
- gje meg avisa;
- det heile gav eit sterkt inntrykk;
- gje atterljom;
- gje seg tid til noko;
- gje nokon skylda for noko;
- gje nokon bank;
- gje nokon høve til noko;
- gje døme;
- gje svar;
- gje lov;
- gje samtykke;
- gje nokon rett;
- gje hjelp;
- gje gass;
- gje avkall på noko;
- gje akt;
- gje tol
brukt for å uttrykkje ynske
Døme
- Gud gjeve det er sant!
- gjev det er sant!
mate (1), fôre (4, 1)
Døme
- gje ungen;
- gje krøtera
la få som gåve;
skjenkje (3), donere
Døme
- gje pengar;
- gje bort gåver;
- gje rabatt
bruke alle sine krefter og all si tid på noko;
ofre (4)
Døme
- gje livet sitt for nokon eller noko
dele ut kort i kortspel
Døme
- din tur å gje
stå for;
halde
Døme
- gje ein middag;
- gje ein konsert;
- gje undervisning;
- gje timar
kaste av seg;
produsere, yte, prestere
Døme
- gje gode renter;
- boka gjev mykje;
- jorda gjev lite av seg;
- gje resultat;
- han har ingenting å gje
gje ut i vederlag for noko;
betale (1)
Døme
- gje 80 kr for boka;
- eg skulle gje mykje for å få vite det

Faste uttrykk

gje att
- om handel: gje vekslepengar
  gje att på ein tiar
- fortelje att;
  referere (2)
  gje att noko ein har høyrt
gje blaffen i
vere likeglad med
gje blaffen i politikk;
gje blanke blaffen i vedtaket;
ho gav blaffen
gje bryst
amme (2
gje ein god dag i
ikkje bry seg om;
gje blaffen i
han gav ein god dag i arbeidet sitt
gje etter
- om underlag: svikte (1)
  planken gav etter
- om person: føye seg eller vike
  gje etter for krava;
  dei gav etter for presset
gje frå seg
(motvillig) overlate til nokon
gje frå seg førarkortet;
gje frå seg makta;
gje frå seg råderetten
gje igjen
gje vekslepengar
gje igjen på ein hundrings
gje inn
skjelle (nokon) ut
gje og ta
vere villig til å inngå kompromiss
gje opp
- opplyse om, offentleggjere
  gje opp namn og adresse;
  gje opp inntekta for siste året
- om person: slutte å kjempe, resignere
  nei, no gjev eg opp;
  gje opp kampen;
  gje opp anden;
  gje opp all von
gje på
få opp farten; halde (intenst) på (med noko), drive på
gje seg
- om underlag: sige, svikte, gje etter
  golvet gav seg under han
- avta i styrke;
  gå tilbake
  stormen har gjeve seg;
  sjukdomen har gjeve seg
- gje etter (2);
  bøye av
- slutte (1) med noko
  han har gjeve seg med idretten;
  no får du gje deg med dette tullet!
gje seg heilt og fullt til
vie seg til (noko)
gje seg i ferd med
gå i gang med
gje seg i kast med
gå i gang med
gje seg i lag
slå lag (med nokon)
gje seg i veg
byrje å fare eller gå
gje seg over
overgje seg;
miste motet;
bli heilt maktstolen eller himmelfallen
gje seg sjølv
vere sjølvsagd eller opplagd
løysinga gjev seg sjølv;
svaret gjev seg sjølv
gje seg til
bli verande;
slå seg til ro
ho gav seg til i bygda
gje seg til å
byrje å
han gav seg til å gråte
gje seg ut for
påstå å vere eller spele nokon
gje seg ut på
gå i gang med
gje ut
sende bøker, blad og liknande på marknaden
ikkje gje frå seg ein lyd
vere still;
teie (2, 2)
han gav ikkje frå seg ein lyd
ikkje gje mykje for
verdsetje (noko) lågt eller sjå ned på (nokon)
kva gjev du meg for det?
kva synest du om slikt?

Artikkelside

drypp

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

fall av dropar;
drop
Døme
- dryppet frå takrenna
mindre mengd av noko som blir nytta, frigjeve eller motteke fleire gonger over tid;
dose (1, porsjon
Døme
- det kom jamne drypp av kritikk;
- informasjonen kom i drypp;
- gje små drypp med undervisning om mobbing kvar dag
medisin eller væske tilført intravenøst;
infusjon
Døme
- pasienten vart sett på eit drypp;
- ved sida av låg ein mann med drypp i armen
kortvarig tilstand med symptom på hjerneslag
Døme
- få eit drypp
lita mengd informasjon;
innblikk;
smakebit, glimt (2)
Døme
- forfattaren sleppte eit drypp frå den nye boka;
- få eit drypp om den nye modellen til bilprodusenten;
- presentere små drypp om løysinga på mysteriet gjennom filmen

Artikkelside

tospråkleg

adjektiv

Tyding og bruk

som meistrar og bruker to språk flytande;
bilingval (1), fleirspråkleg (1)
Døme
- ho er tospråkleg på norsk og hindi;
- tospråklege barn
som er på to språk
Døme
- tospråklege ordbøker;
- tospråkleg undervisning

Artikkelside

bilingval, bilingv

adjektiv

Uttale

biˊlingval eller bilinˊgv

Opphav

av latin bi- og lingua ‘tunge, språk’; jamfør bi- (

Tyding og bruk

tospråkleg (1);
som har to morsmål
som går for seg på to språk
Døme
- bilingval undervisning

Artikkelside

språkgruppe

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

gruppe språk med sams opphav;
språkgrein
Døme
- nederlandsk og fransk tilhøyrer ulike språkgrupper
befolkningsgruppe som bruker same språk
gruppe som får undervisning i eit språk

Artikkelside

spesialundervisning, spesialundervising

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

spesialtilpassa undervisning for barn og ungdom som av psykiske, fysiske eller sosiale grunnar har vanskar med å tileigne seg kunnskap gjennom det vanlege tilbodet i skulen

Artikkelside