Avansert søk

Nynorskordboka 55 oppslagsord

støtt

adverb

Tyding og bruk

alltid, jamt, stadig

Døme

dei snakkar støtt om pengar

Faste uttrykk

støtt og stadig
heile tida;
jamnleg, ofte
han er støtt og stadig på stadion

stø 4

verb

Opphav

norrønt stǿða

Tyding og bruk

halde oppe, oppreist eller på plass;
støtte (2, 1)
Døme
- stø nokon over golvet;
- ho vart sjuk, så dei måtte stø henne til senga;
- elevane stør seg på olbogen;
- han stødde bestefaren opp trappa;
- hesa vart stødd med skorder
lene (2 mot noko stabilt;
støtte (2, 2)
Døme
- stø hovudet i hendene;
- stø ryggen mot ein stein;
- stø seg på rekkverket;
- stø seg til noko for å gå trygt
slutte seg til eller vere samd i;
støtte (2, 3)
Døme
- stø streiken;
- stø ei god sak;
- stø eit framlegg

Faste uttrykk

stø opp om
gje støtte til;
gje tilslutning til;
støtte opp om
partiet vil stø opp om denne satsinga
stø seg
lene (2 seg mot noko stabilt;
kvile mot;
støtte seg
stø seg mot rekkverket;
han stødde seg til stokken
stø seg til
1. finne hjelp i;
  støtte seg til (1)
  han stødde seg til vener og familie;
  eg stør meg til notata
2. byggje på som grunnlag for meining, syn eller liknande;
  støtte seg til (2)
  stø seg til den nyaste forskinga;
  eg stødde meg til kunnskapen din

støtte 2

støtta

verb

Opphav

frå lågtysk

Tyding og bruk

halde oppe, oppreist eller på plass;
stø (3, 1)
Døme
- ho støtta seg på olbogen;
- taket er støtta av søyler
lene mot noko stabilt;
stø (4, 2)
Døme
- han støttar hovudet i handa;
- ho støtta seg mot ein stein
slutte seg til eller vere samd i;
gje tilslutning til;
stø (4, 3)
Døme
- dei støtta streiken;
- alle støttar forslaget

Faste uttrykk

støtte opp om
gje støtte til;
gje tilslutning til;
stø opp om
takk til alle som har støtta opp om prosjektet;
støtte opp om saka
støtte seg
lene (2 seg mot noko stabilt;
kvile mot;
stø seg
støtte seg til rekkverket;
ho støtta seg til sjukepleiaren
støtte seg til
1. finne hjelp i;
  stø seg til (1)
  han støtta seg til vener og familie;
  støtte seg til notata
2. bygge på som grunnlag for meining, syn eller liknande;
  stø seg til (2)
  dei støttar seg på ny teknologi
tre støttande til
hjelpe til
barna tredde støttande til då mora vart sjuk

stø 3

adjektiv

Opphav

norrønt -stǿðr i samansetningar som hugstǿðr ‘som ein støtt tenkjer på’

Tyding og bruk

som står eller kviler fast og godt;
fast (1), sikker (1);
til skilnad frå ustø, vaklande
Døme
- ikkje vere heilt stø på føtene;
- stø som fjell;
- kirurgen må vere stø på handa
- brukt som adverb:
  stå støtt i vinden
som er påliteleg og solid;
stødig, traust (3)
Døme
- ein stø og påliteleg arbeidskar
som ikkje er i tvil;
sikker (4)
Døme
- vere stø i engelsk;
- vere stø på trygg bruk av båt
jamn (1), rett (3, 1), stabil
Døme
- ein stø bris frå sør;
- halde stø kurs;
- ein stø tendens

eining

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt eining ‘einskap’; av ein (

Tyding og bruk

samla heilskap;
sjølvstendig del (av ein større heilskap)
Døme
- samle til større einingar;
- dele opp i mindre einingar
einskapleg, fastsett mengd
Døme
- ha eit par einingar alkohol innabords
- - alkoholeining
  - fôreining
storleik i eit målesystem
Døme
- dekadisk eining
- - mynteining
  - måleining

Faste uttrykk

i eininga
alt i eitt, støtt
sitje og røykje i eininga
militær eining
avdeling i forsvaret i eit land

til alle tider på døgnet

Tyding og bruk

både om dagen og om natta;

heile tida, støtt;

Sjå: tid

Døme

telefonen ringjer til alle tider på døgnet

seint og tidleg

Tyding og bruk

støtt og stendig;

jamt og ofte;

Sjå: sein, tidleg

Døme

han er på biblioteket seint og tidleg

heile tida

Tyding og bruk

støtt og stadig;

jamleg, ofte;

Sjå: heil, tid

Døme

vi vart avbrotne heile tida;
de må vurdere tiltaka heile tida;
heile tida avbraut studentane han

tidt, titt 2

adverb

Opphav

Tyding og bruk

ofte, hyppig, jamt

Døme

tidt eg minnest

Faste uttrykk

tidt og ofte
heile tida;
stadig vekk (1);
støtt og stadig
han kjem tidt og ofte innom

tidleg 1

adjektiv

Opphav

norrønt tíðligr; av lågtysk tidelik

Tyding og bruk

som ligg nær byrjinga av noko;
som høyrer til mellom dei første i ei rekkje;
som høyrer til eller gjeld første delen av eit tidsrom (til dømes dag, veke, år eller periode)
Døme
- eg har eit tidleg nummer i køen;
- det er ei tidlegare utgåve av boka;
- vi må planleggje på eit tidleg tidspunkt;
- sjukdomen er enno i ein tidleg fase;
- han budde utanlands i sin tidlegaste ungdom;
- bygget er eit døme på tidleg gotikk
- brukt som adverb:
  kan vi snakkast tidleg på dagen?
  det er best å byrje dagen tidleg;
  vi må stå tidlegare opp;
  førebuinga starta tidleg om hausten
som står før eller lenger framme;
føregåande
som hender eller går føre seg før noko anna
Døme
- dei reiste med eit tidlegare tog
frå ei tid som ligg lenger tilbake;
før
Døme
- skikken var vanleg i tidlegare tider;
- ho er ein tidlegare kollega
- brukt som adverb:
  han er ikkje så sterk no som tidlegare
(som hender) i god tid før noko tek til
Døme
- det er viktig med tidleg frammøte
- brukt som adverb:
  du må vere tidlegare ute
som hender eller kjem før enn vanleg
Døme
- den tidlegaste vinteren i manns minne;
- dei åt ein tidleg frukost;
- vi dyrkar tidlege grønsaker
- brukt som adverb:
  eg må gå litt tidlegare frå jobb i dag;
  han vart tidleg vaksen;
  ho er tidleg utvikla
brukt som adverb: snart (1)
Døme
- kor tidleg kan vi vente svar?
- vi får resultata tidlegast til veka

Faste uttrykk

glede seg for tidleg
glede seg over noko som seinare viser seg å slå feil eller ikkje bli noko av
i dag tidleg
om morgonen i dag
i dag tidleg forsov eg meg
i morgon tidleg
om morgonen neste dag
kan vi treffast i morgon tidleg?
i tidlegaste laget
før det er naudsynt eller ynskjeleg
seint og tidleg
støtt og stendig;
jamt og ofte
han er på biblioteket seint og tidleg
tidleg moderne tid
historisk periode frå om lag 1500 til 1800;
nyare tid (1)

Resultat per side: