Avansert søk

Vanleg søk

Nynorskordboka 16 oppslagsord

fargerik

adjektiv

Tyding og bruk

med mange fargar
Døme
- fargerike klede
i overført tyding: frodig (3), markant
Døme
- ei fargerik skildring;
- ein fargerik politikar

Artikkelside

syn

substantiv inkjekjønn eller hokjønn

Opphav

norrønt sýn

Tyding og bruk

evne til å sjå;
synssans
Døme
- han har godt syn;
- ho har teke til å dimmast på synet
det å sjå;
det å få auge på
Døme
- eg vart svolten berre ved synet av kaka
noko som ein ser
Døme
- det var eit trist syn;
- det var eit syn eg seint vil gløyme
noko uvanleg eller merkeleg å sjå
Døme
- han var litt av eit syn i den fargerike dressen
noko som viser seg for det indre auget;
visjon, openberring (1)
Døme
- store syner openberra seg for henne
hallusinasjon, synkverving
Døme
- sjå syner
auge;
andlet, fjes, åsyn
Døme
- eg fekk sola midt i synet;
- ho sa det beint i synet på meg
oppfatning (2), synsmåte
Døme
- eg har eit anna syn på saka
høve til å sjå;
sikt (2, 1)
Døme
- det var godt syn i dag

Faste uttrykk

for syns skuld
på liksom;
for at det skal sjå bra ut for andre
få syn for segn
sjølv få sjå noko ein berre har høyrt snakk om
kome til syne
bli synleg;
kome innanfor synsvidde
miste/tape av syne
miste augekontakt med;
gløyme ut
vi må ikkje miste desse viktige ressursane av syne;
målet var aldri tapt av syne
sjå seg syn med
sjå at ein har høve til;
sjå at det er nokon vits i
eg ser meg ikkje syn med å halde fram
sleppe av syne
ta auga frå;
ikkje følgje med på
eg kan ikkje sleppe ungane av syne
ute av syne, ute av sinn
det ein ikkje ser eller er medviten om, gløymer ein raskt

Artikkelside

vimpel

substantiv hankjønn

Opphav

frå lågtysk eller nederlandsk; same opphav som norrønt vimpill ‘hovudduk’

Tyding og bruk

smalt, trekanta eller bandforma flagg (med splitt)

Døme

det hang flagrande vimplar mellom husa;
hengje opp fargerike vimplar

Artikkelside

stokkrose

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

plante av familien Malvaceae som kan bli tre meter høg og har store, fargerike blomstrar

Artikkelside

sommarfugl, sumarfugl

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

insekt som spring ut frå larver, og som har fire venger som ofte er pryda med fargar og mønster;

Lepidoptera;

fivreld

Døme

fargerike sommarfuglar

Faste uttrykk

ha sommarfuglar i magen
ha ei kriblande kjensle i magen fordi ein er spent;
vere nervøs

Artikkelside

parasoll

substantiv hankjønn

Uttale

parasålˊl

Opphav

gjennom fransk; frå italiensk para-, av parare ‘verne mot’ og sole ‘sol’

Tyding og bruk

større, samanleggbar skjerm på eit skaft som ein kan feste til ein tung fot, i sand eller liknande, og som utslegen vernar mot sola;

paraplyliknande solskjerm

Døme

han sat under parasollen og slappa av;
stranda var full av fargerike parasollar

Artikkelside

papegøye

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom lågtysk, fransk og spansk; frå arabisk

Tyding og bruk

tropisk fugl i fuglefamilien Psittacidae med krøkt nebb, fargerike fjører og med evne til å etterlikne mennesketale
Døme
- papegøyen var over 80 år gammal;
- den raude, blå og gule papegøyen som sat i treet, måtte ha rømt
person som tankelaust gjentek andre
Døme
- elevane er papegøyar og gjentar berre læraren

Faste uttrykk

skyte papegøyen
vere særs heldig

Artikkelside

ballong

substantiv hankjønn

Uttale

balonˊg

Opphav

frå fransk; av italiensk balla ‘ball’

Tyding og bruk

hylster, pose (av gummi, plast eller liknande) som blir blåse opp med luft eller med gass som er lettare enn luft
Døme
- blåse opp ein ballong;
- fargerike ballongar fylte med helium
ballong (1) som politiet bruker for å måle om føraren av eit motorisert køyretøy har drukke alkohol
Døme
- politiet bad han blåse i ballongen
stor, rund behaldar av tynt, lufttett material som svever i lufta ved å vere fylt med gass (4) eller varmluft;
luftballong
Døme
- fly rundt jorda i ein ballong
kjerald av glas (1) med ballongform
- - glasballong
  - vinballong