Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
12 treff

Nynorskordboka 12 oppslagsord

zoologi

substantiv hankjønn

Opphav

av zoo- og -logi

Tyding og bruk

grein av biologien som gjeld dyr og dyreliv
Artikkelside

våtmark

substantiv hokjønn

Opphav

jamfør mark (1

Tyding og bruk

samnemning for våte naturtypar med rikt dyreliv, som innsjøar, myrar, sumpområde og grunne sjøområde
Døme
  • verne våtmarkene
Artikkelside

natur

substantiv hankjønn

Opphav

av latin natura ‘fødsel’; jamfør norrønt náttúra

Tyding og bruk

  1. landskap som ikkje er skapt av menneske, som har eit plante- og dyreliv, og som kan skildrast ut frå topografi, klima og liknande;
    til skilnad frå byar, parkar, gardar og liknande
    Døme
    • rein og urørt natur;
    • kome seg ut i naturen;
    • vern om naturen;
    • oppleve den storslåtte naturen
  2. den sanselege eller materielle verda som heilskap, den ytre røynda;
    til skilnad frå den åndelege eller indre verda
    Døme
    • lovene i naturen
  3. noko opphavleg, uutvikla, lite påverka av menneska; motsett kultur
    Døme
    • attende til naturen;
    • kamp mellom natur og kultur
  4. medfødd eller opphavleg knippe eigenskapar ved ei gruppe, ein person, ein ting eller eit fenomen;
    vesen, eigenart, grunnhått, drift (3);
    Døme
    • høna er frå naturen si side aktiv
  5. karakteristisk måte å te seg på hos eit levande vesen, typisk med individuelle skilnader i ei gruppe;
    legning, sinnelag, temperament, gemytt, lynne
    Døme
    • av natur er eg rastlaus

Faste uttrykk

  • liggje i sakas natur
    vere gjeve av naturlege tilhøve
    • det ligg i sakas natur at frivillig arbeid ikkje er noko vi kan påleggje folk
  • tre av på naturens vegner
    trekkje seg vekk for å gå på do
Artikkelside

ørken

substantiv hankjønn

Opphav

frå dansk og bokmål; av aud

Tyding og bruk

  1. større område med lite nedbør og som har særs avgrensa vegetasjon og dyreliv
    Døme
    • Sahara er den største og varmaste ørkenen i verda;
    • polare område blir kalla kalde ørkenar
  2. i overført tyding: uttørka område
    Døme
    • halsen var ein ørken
  3. i overført tyding: tom, innhaldslaus del av tilværet
    Døme
    • ein åndeleg ørken
Artikkelside

mangearta, mangarta

adjektiv

Tyding og bruk

allsidig, mangfaldig
Døme
  • eit mangearta dyreliv
Artikkelside

naturbruk

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

utdanningsprogram på vidaregåande skule som gjev innblikk i bevaring og bruk av naturressursar både knytt til planteliv og dyreliv
Artikkelside

jungel

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom engelsk, frå hindi; av sanskrit ‘villmark’

Tyding og bruk

  1. tropisk skog med tett underskog og rikt dyreliv
  2. overført tyding: uoversiktleg situasjon eller fenomen
    Døme
    • ein jungel av lover og reglar
Artikkelside

dyreliv

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. Døme
    • området har eit rikt dyreliv
  2. levemåte hos dyr
    Døme
    • dyreliv har eigenverdi og rettsvern;
    • løvene lever eit normalt dyreliv i reservatet
Artikkelside

dyreverd

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

  1. brukt i bunden form eintal som samnemning for alle dyr (1, 1);
    Døme
    • i dyreverda er det dei sterkaste som overlever
  2. dyreliv i eit bestemt område eller ein bestemd periode;
    Døme
    • verne truga arter i den australske dyreverda
Artikkelside

fauna

substantiv hankjønn

Opphav

av latin Fauna, gudinne for dyreverda

Tyding og bruk

dyreliv i ei viss tid eller eit visst strøk
Døme
  • faunaen i Noreg;
  • rik fauna
Artikkelside