Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
1786 результатів

Словник букмола 8 oppslagsord

same

іменник чоловічий

Походження

av samisk sápmi

Значення та вживання

person som hører til et urfolk som tradisjonelt har vært bosatt i Norge (fra Femundsmarka og nordover), i de nordlige delene av Sverige og Finland og på Kolahalvøya
Приклад
  • samer som driver med reindrift;
  • mange samer bor i byene;
  • samene i Norge har blitt utsatt for en hard fornorskingspolitikk
Сторінка статті

sjøsame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same som bor ved kysten og som tradisjonelt har drevet fiske, ofte kombinert med husdyrhold
Сторінка статті

nordsame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same fra det nordsamiske (2 området
Сторінка статті

lapp 2

іменник чоловічий

Походження

jamfør norrønt lappir

Значення та вживання

utdatert og nedsettende betegnelse for same
Сторінка статті

finn

іменник чоловічий

Походження

norrønt finnr

Значення та вживання

eldre betegnelse for same
Сторінка статті

lulesame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same fra det lulesamiske (2 området
Сторінка статті

sørsame, sydsame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same fra det sørsamiske (2 området
Сторінка статті

reindriftssame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same som har tamrein
Сторінка статті

Словник нюношка 1778 oppslagsord

same 4

sama

дієслово
розділений інфінітив: -a

Походження

norrønt sama, samanheng med same (2; semje (2 og søme (2

Значення та вживання

  1. høve, søme seg
    Приклад
    • det samar (seg) ikkje
  2. høve saman med, høve attåt

Фіксовані вирази

  • same seg
    fare høveleg åt
Сторінка статті

same 1

іменник чоловічий

Походження

av samisk sápmi

Значення та вживання

person som høyrer til eit urfolk som tradisjonelt har vore busett i Noreg (frå Femundsmarka og nordover), i dei nordlege delane av Sverige og Finland og på Kolahalvøya
Приклад
  • samar som taler eitt av dei samiske språka;
  • fornorskinga av samane
Сторінка статті

same 2

іменник чоловічий

Походження

norrønt sami

Значення та вживання

rett samhøve, høveleg skikk eller gjerd
Сторінка статті

same 3

детермінатив демонстративний

Походження

norrønt sami

Значення та вживання

  1. som er identisk med noko som er nemnt eller som ein kan tenkje seg til
    Приклад
    • den same jenta som eg såg i går;
    • det hende same året;
    • dei var av same slaget;
    • gjere noko på same måten
    • brukt som substantiv:
      • gjere det same om att;
      • takk, det same!
  2. som er som før;
    Приклад
    • du er same jenta;
    • verda er den same overalt;
    • stoda var den same
  3. som ein har, nyttar eller gjer saman;
    Приклад
    • bu under same tak;
    • dei skal same veg
  4. om tid: brukt for å uttrykkje at noko hender samstundes
    Приклад
    • i same stunda;
    • på same tid

Фіксовані вирази

  • gå for det same
    ikkje gjere noko frå eller til
  • i det same
    i same augeblinken;
    samtidig
    • i det same kom ein gut springande
  • med det same
    med éin gong;
    straks
  • sin same
    på same vis;
    uendra
    • alt gjekk sitt same her heime
  • vere det same
    ikkje ha noko å seie;
    kome ut på eitt
Сторінка статті

stille 5

stilla

дієслово

Походження

frå dansk, med innverknad frå lågtysk stellen; same opphav som stille (4

Значення та вживання

  1. leggje, plassere eller setje noko på ein viss stad eller måte;
    Приклад
    • han stiller vasen frå seg på bordet;
    • dei har stilt ut varene sine i vindauget
  2. gå inn på eller ta ein viss plass;
    setje i ein viss situasjon
    Приклад
    • berre still deg i vegen for dei;
    • ho stilte meg overfor eit vanskeleg val;
    • eg stiller som kandidat ved valet;
    • leiinga stilte representantane fritt ved avstemminga
    • brukt som adjektiv:
      • han er dårleg stilt
  3. innta det eller det standpunkt
    Приклад
    • eg stiller meg positiv til endringa
  4. leggje fram
    Приклад
    • stille eit spørsmål;
    • stille krav;
    • legen har stilt ein diagnose
  5. skaffe til vegar
    Приклад
    • eg kan stille bil til rådvelde;
    • kan de stille med utstyr?
    • dei har stilt ein garanti;
    • partiet stiller liste
  6. møte opp;
    innfinne seg
    Приклад
    • stille til start
  7. arte seg;
    liggje an
    Приклад
    • da stiller saka seg annleis

Фіксовані вирази

  • ha noko å stille opp med
    ha noko å bruke som motvekt, hinder eller motargument;
    ha noko å hjelpe seg med;
    ha noko å by på eller fare med
    • eg har ikkje noko å stille opp med mot henne;
    • dei har lite å stille opp med mot motstandaren
Сторінка статті

kva

займенник

Походження

norrønt hvat n; eigenleg n av kven (2

Значення та вживання

særleg om ting:
  1. brukt som (substantivisk) spørjeord i direkte spørsmål:
    Приклад
    • kva sa du?
    • kva er klokka?
    • kva har det med saka å gjere?
    • kva skal gjerast?
    • om eg ikkje gjer det, kva da? – korleis blir det da?
    • kva no? – korleis skal vi ordne oss no?
    • kva med å ta bussen? – skal vi kanskje ta bussen?
    • vi blir til i morgon, kva? – ikkje sant?
    • kva for (ei) bok les du på?
    • kva for (nokre) bøker har du lånt?
    • som adjektiv:
      • kva bok les du på?
      • kva slag(s) ost liker du best? – jamfør slag II og slags
  2. brukt som (substantivisk) spørjeord i usjølvstendige spørjesetningar:
    Приклад
    • ho sa ikkje kva ho heitte;
    • veit du kva? – veit du det same som eg veit?
    • nei, veit du kva! – no går du for langt, dette er for drygt
  3. brukt som ubunde relativord med allmenngjerande tyding:
    Приклад
    • gjer kva du vil for meg;
    • dei betaler kva det skal vere;
    • koste kva det koste vil;
    • det er utruleg kva du kan få deg til å seie
Сторінка статті

stayerevne

іменник жіночий

Походження

av stayer

Значення та вживання

  1. evne til å vere uthaldande og målmedviten
  2. i idrett: evne til å halde same (høge) farten over ei lengre strekning
Сторінка статті

statthaldar

іменник чоловічий

Походження

frå lågtysk; førsteleddet same opphav som stad (1

Значення та вживання

om eldre forhold: embetsmann som styrte ein provins eller eit landområde på vegner av ein statssjef eller ei sentralregjering
Приклад
  • Severin Løvenskiold vart statthaldar i Noreg i 1841
Сторінка статті

stapel

іменник чоловічий

Походження

frå lågtysk; same opphav som stabel og stopul

Значення та вживання

  1. lagvis ordna haug eller bunke;
    Приклад
    • ein stapel bøker
  2. større handelsplass der ein lagrar stapelvarer;
Сторінка статті

ærend

іменник середній

Походження

norrønt erendi, ørendi

Значення та вживання

  1. noko ein har planar om å gjere;
    gjeremål, ombod, oppdrag
    Приклад
    • kva ærend hadde han?
    • utføre eit ærend;
    • eg har mange ærend eg treng å få gjort
  2. tur for å utføre eit gjeremål
    Приклад
    • springe ærend for nokon;
    • vere eit ærend i byen
  3. bod (1), melding
    Приклад
    • han hadde eit ærend til meg i same stykket

Фіксовані вирази

  • eins ærend
    berre for éin ting
    • han drog til byen eins ærend for å møte henne
  • eit nødvendig ærend
    brukt om å gå på do
    • eg må berre ut i eit nødvendig ærend før vi kan byrje
Сторінка статті