Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
1808 результатів

Словник букмола 8 oppslagsord

same

іменник чоловічий

Походження

av samisk sápmi

Значення та вживання

person som hører til et urfolk som tradisjonelt har vært bosatt i Norge (fra Femundsmarka og nordover), i de nordlige delene av Sverige og Finland og på Kolahalvøya
Приклад
  • samer som driver med reindrift;
  • mange samer bor i byene;
  • samene i Norge har blitt utsatt for en hard fornorskingspolitikk
Сторінка статті

sjøsame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same som bor ved kysten og som tradisjonelt har drevet fiske, ofte kombinert med husdyrhold
Сторінка статті

nordsame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same fra det nordsamiske (2 området
Сторінка статті

lapp 2

іменник чоловічий

Походження

jamfør norrønt lappir

Значення та вживання

utdatert og nedsettende betegnelse for same
Сторінка статті

finn

іменник чоловічий

Походження

norrønt finnr

Значення та вживання

eldre betegnelse for same
Сторінка статті

lulesame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same fra det lulesamiske (2 området
Сторінка статті

sørsame, sydsame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same fra det sørsamiske (2 området
Сторінка статті

reindriftssame

іменник чоловічий

Значення та вживання

same som har tamrein
Сторінка статті

Словник нюношка 1800 oppslagsord

same 4

sama

дієслово
розділений інфінітив: sama

Походження

norrønt sama, samanheng med same (2; semje (2 og søme (2

Значення та вживання

  1. høve, søme seg
    Приклад
    • det samar (seg) ikkje
  2. høve saman med, høve attåt

Фіксовані вирази

  • same seg
    fare høveleg åt
Сторінка статті

same 1

іменник чоловічий

Походження

av samisk sápmi

Значення та вживання

person som høyrer til eit urfolk som tradisjonelt har vore busett i Noreg (frå Femundsmarka og nordover), i dei nordlege delane av Sverige og Finland og på Kolahalvøya
Приклад
  • samar som taler eitt av dei samiske språka;
  • fornorskinga av samane
Сторінка статті

same 2

іменник чоловічий

Походження

norrønt sami

Значення та вживання

rett samhøve, høveleg skikk eller gjerd
Сторінка статті

same 3

детермінатив демонстративний

Походження

norrønt sami

Значення та вживання

  1. som er identisk med noko som er nemnt eller som ein kan tenkje seg til
    Приклад
    • den same jenta som eg såg i går;
    • det hende same året;
    • dei var av same slaget;
    • gjere noko på same måten
    • brukt som substantiv:
      • gjere det same om att;
      • takk, det same!
  2. som er som før;
    Приклад
    • du er same jenta;
    • verda er den same overalt;
    • stoda var den same
  3. som ein har, nyttar eller gjer saman;
    Приклад
    • bu under same tak;
    • dei skal same veg
  4. om tid: brukt for å uttrykkje at noko hender samstundes
    Приклад
    • i same stunda;
    • på same tid

Фіксовані вирази

  • gå for det same
    ikkje gjere noko frå eller til
  • i det same
    i same augeblinken;
    samtidig
    • i det same kom ein gut springande
  • med det same
    med éin gong;
    straks
  • sin same
    på same vis;
    uendra
    • alt gjekk sitt same her heime
  • vere det same
    ikkje ha noko å seie;
    kome ut på eitt
Сторінка статті

linje, line 2

іменник жіночий

Походження

gjennom tysk, frå latin linea, av linum ‘lin’, opphavleg ‘tråd av lin’; jamfør line (1

Значення та вживання

  1. (tenkt) strek, smal stripe
    Приклад
    • ei skriveblokk med linjer;
    • ei prikka linje;
    • han gjekk i ei rett linje gjennom skogen
  2. i matematikk: storleik med berre éin dimensjon
    Приклад
    • trekkje ei bein linje mellom to punkt
  3. omriss eller kontur som dannar ei (tenkt) linje (1) langs ytterkantane av noko
    Приклад
    • linjene i landskapet;
    • ein bil med fine linjer
  4. vassrett rad eller rekkje av ord, tal, notar eller liknande
    Приклад
    • eit vers på fire linjer;
    • send meg nokre linjer om korleis du har det!
    • du finn svaret på nedste linja
  5. rad, rekkje eller sjikt av personar, einingar eller liknande
    Приклад
    • soldatane stod oppstilte på linje ved sida av kvarandre;
    • dette plasserer oss i fremste linje internasjonalt
  6. rekkje oppover eller nedover i generasjonane av skyldfolk;
    slektsgrein
    Приклад
    • stamme frå nokon i rett nedstigande linje
  7. kopling mellom hendingar, fenomen og liknande
    Приклад
    • trekkje ei linje frå oppvekst til eigen måte å oppdra barn på
  8. kanal eller samband som gjer kommunikasjon mogleg;
    Приклад
    • brot på linja;
    • rydde linja før neste tog
  9. framgangsmåte;
    Приклад
    • føre ei politisk restriktiv linje;
    • leggje seg på ei nøktern linje i tingingane;
    • ha klare linjer for korleis dei skal ta seg av slike saker
  10. i forsvaret: mobiliseringsstyrke av dei 15 yngste årsklassene av vernepliktige;
    til skilnad frå landvern
  11. eldre nemning for studieretning
    Приклад
    • dei mest populære linjene ved skulen;
    • tilby både praktiske og teoretiske linjer
  12. i bunden form: ekvator
    Приклад
    • passere linja
  13. gammalt lengdemål lik ¹⁄₁₂ tomme

Фіксовані вирази

  • arbeid i linje
    arbeid som er direkte knytt til produksjonen; jamfør stab (2)
  • halde linja
    vente eller halde fram med å lytte i telefonen
    • eg tenkte at han ville leggje på, men han heldt linja
  • lese mellom linjene
    forstå noko som ikkje er direkte uttrykt
  • over heile linja
    for alle;
    blant alle utan unntak
  • på linje med
    1. på same måte som
      • bli kvalifisert på linje med alle andre
    2. jamgod med
      • båttrafikken er ein transportveg på linje med vegar og jernbaner
  • stamme frå nokon i like linje
    nedstamme direkte gjennom berre mannlege ledd (10)
  • vere på linje
    ha same syn
    • dei er heilt på linje i denne saka
Сторінка статті

fyr 3

іменник середній

Походження

same opphav som fyr (2

Значення та вживання

anlegg til å sende ut lys til rettleiing for trafikk, særleg til sjøs
Приклад
  • Lista fyr;
  • byggje molo ut til fyret
Сторінка статті

fyr 2

іменник чоловічий

Походження

norrønt fýrr, frå lågtysk, same opphav som tysk Feuer; jamfør engelsk fire

Значення та вживання

  1. Приклад
    • setje fyr på;
    • det tok fyr i papiret;
    • har du fyr?
  2. Приклад
    • gå i fyren
  3. Приклад
    • fyren er i ustand

Фіксовані вирази

  • gje fyr
    fyre av skotvåpen
  • i fyr og flamme
    1. i full fyr;
      overtend
      • huset var i fyr og flamme
    2. sterkt oppglødd
      • dei vart i fyr og flamme over ideen
  • ta fyr
    byrje å brenne
Сторінка статті

topp 2

іменник чоловічий

Походження

norrønt toppr; samanheng med tupp (1

Значення та вживання

  1. øvste del av noko, ofte med rund eller spiss form
    Приклад
    • toppen av bakken;
    • på toppen av fjellet;
    • snøen låg i kvite toppar;
    • i toppen av treet festa dei stjerna;
    • katten likte å sove på toppen av vaskemaskinen
  2. samling av hår eller fjør på hovud til menneske eller dyr
    Приклад
    • håret var sett opp i ein topp
  3. klesplagg til overkroppen for kvinner;
    Приклад
    • ho var kledd i raud topp og svart bukse
  4. Приклад
    • vere ør i toppen;
    • han er kvikk i toppen
  5. øvste sjikt i ei rangering, eit hieraki eller liknande
    Приклад
    • toppane i næringslivet
  6. høgaste grad av noko;
    Приклад
    • dollarkursen nådde ein ny topp;
    • banden slutta da dei var på toppen;
    • toppen er nådd, frå no går alt berre nedover
  7. brukt som adverb i bunden form eintal: maksimalt
    Приклад
    • han får toppen 10 prosent av røystene

Фіксовані вирази

  • frå topp til tå
    frå øvst til nedst
    • dei er kledd i grønt frå topp til tå
  • gå til topps
  • klar i toppen
    1. ikkje omtåka;
      edru
    2. med sitt fulle vit
      • jubilanten er klar i toppen
  • liggje på topp
    vere blant dei beste
    • laget ligg på topp i serien;
    • sjølvsagt ligg Noreg på topp
  • på topp
    1. på høgaste og beste nivå
      • forma er på topp
    2. med stort fokus, stor merksemd og liknande;
      viktigast
      • skule er på topp på prioriteringslista vår
  • på toppen
    i tillegg til noko (allereie bra eller dårleg)
    • på toppen av det heile vart ho kåra til den beste spelaren i turneringa;
    • på toppen av det allereie store lånet sette banken opp renta;
    • på toppen kjem 25 % skatt
  • ti på topp
    dei ti mest populære
  • til topps
    heilt til toppen av noko;
    heilt opp
    • heise flagget til topps;
    • dei gjekk heilt til topps før dei tok pause
  • toppen av/på kransekaka
    det beste eller likaste av noko;
    det beste, det som kjem til slutt
    • besøket hos ordføraren var toppen av kransekaka;
    • at laget hennar vann, var toppen på kransekaka
  • toppen av isfjellet
    det vesle som er synleg eller som er kjent, av noko langt større av same slaget som framleis er ukjent
  • vere i toppen
    vere den beste eller blant dei beste
    • dei er i toppen av serien
  • vere på toppen
    vere best
Сторінка статті

driv 2

іменник середній

Походження

av drive (2; same opphav som drev

Значення та вживання

  1. Приклад
    • det var godt driv over spelet
  2. Приклад
    • skipet støytte på eit isflak i driv;
    • kome i driv
Сторінка статті

fotografi 2

іменник середній

Походження

same opphav som fotografi (1; jamfør -grafi (2

Значення та вживання

bilete skapt ved fotografi (1
Приклад
  • ta eit fotografi;
  • ha fine fotografi på veggene
Сторінка статті