Розширений пошук

Простий пошук

Словник букмола 52 oppslagsord

framgang, fremgang

іменник чоловічий

Походження

norrønt framgangr

Значення та вживання

utvikling mot noe bedre;

framskritt, medgang, suksess;

motsatt tilbakegang

Приклад

være i framgang;
framgangen fra i fjor er merkbar;
kontrollere elevenes framgang;
meningsmålingene viser stor framgang for de borgerlige partiene

Сторінка статті

momentum

іменник середній

Вимова

momen´tum

Походження

gjennom engelsk, fra latin

Значення та вживання

ansporende eller framgangsrik situasjon eller utvikling;

framdrift (2), framgang, oppgang (4)

Приклад

skåringen gav laget momentum;
de konservative har momentum i valgkampen;
miste momentumet

Сторінка статті

vei, veg

іменник чоловічий

Походження

norrønt vegr

Значення та вживання

(bearbeidet) smal strekning i landskapet der en kan gå, sykle og kjøre;
ferdselsåre;
forkortet v.
Приклад
- utbedre veien;
- anlegge ny vei;
- veien mellom Fagernes og Lærdal;
- trafikkert vei;
- privat vei;
- asfaltere veien;
- krysse veien
- - gangvei
  - helårsvei
  - motorvei
  - riksvei
  - turvei
kjørebane, til forskjell fra fortau, veiskulder eller lignende
Приклад
- gå ut i veien;
- sauene går midt i veien
laget eller ryddet åpning eller passasje
Приклад
- hun brøytet seg vei gjennom folkemengden;
- løvetannen sprenger seg vei gjennom asfalten
rute eller strekning fra et sted til et annet;
retning (1), lei (1, 1)
Приклад
- en gate med trafikk begge veier;
- legge veien om butikken;
- oppleve noe på veien hjem;
- finne rette veien
- - hjemvei
  - skolevei
lengde (1), strekning (2);
avstand (1)
Приклад
- ha lang vei til skolen;
- den korteste veien mellom to punkter er en rett linje
bevegelse eller gang mot et mål;
reise
Приклад
- vi er på vei hjem;
- vi får begi oss på vei
i overført betydning: forløp eller måte å handle for å nå et mål på;
retning (2),
Приклад
- prøve nye veier i undervisningen;
- gå veien om departementet med en sak;
- finne veien til fred
brukt som etterledd i sammensetninger som uttrykker måte eller stil;
i ord som klesvei og matvei
brukt som etterledd i sammensetninger om gang eller kanal i levende organismer;
i ord som luftvei (1) og urinvei

Фіксовані вирази

alle veier fører til Rom
det fins mange måter å nå et mål på
bare tiden og veien
ikke mer tid enn en trenger for å komme fram eller rekke det som skal gjøres
skal vi rekke fristen, har vi bare tiden og veien
gjøre/lage vei i vellinga
gjøre noe raskt og effektivt;
få ting unna
gå sin vei
gå vekk
gå sine egne veier
være selvstendig
gå veien
gå slik en ønsker det skal gå;
lykkes
alt går veien for henne nå
i vei
1. av gårde;
  av sted
  de la i vei;
  han skulle straks i vei
2. uten stopp;
  uhemmet
  hun snakket i vei om alt mulig;
  de skrev ivrig i vei
i veien
1. på et sted som stenger eller er til hinder for noe eller noen
  han står i veien, så jeg ser ingenting;
  ungene er alltid i veien
2. brukt for å uttrykke vanskeligheter, utfordringer eller lignende
  sykdommen kom i veien for ferieplanene våre;
  alt arbeidet kom i veien for familielivet
3. brukt for å uttrykke at noe er galt eller et problem
  hva er i veien med deg?
  det er ingenting i veien med fantasien hennes;
  det er noe i veien med bilen, den vil ikke starte
ikke gå av veien for
ikke ha noe mot å gjøre noe;
ikke ha motforestillinger mot noe
han gikk ikke av veien for å bruke noen ulovlige knep;
hun går ikke av veien for å si det hun mener
ikke komme noen vei
ikke ha framgang
ikke være av veien
være en god idé;
være bra
litt sunt folkevett er ikke av veien;
det er ikke av veien å forbedre språkkunnskapene sine
legge hindringer i veien
skape problem;
skape motstand (1)
legge hindringer i veien for byutviklingen;
regelverket la mange hindringer i veien for oss
på god vei
i ferd med å bli
han er på god vei til å bli en av våre mest kjente diktere
på lang vei
på stor avstand;
i vid omkrets
vi hørte konserten på lang vei
på vei
1. på tur til;
  på reise til
  hvor er du på vei?
  hun er på vei til India
2. i ferd med (å gjøre eller bli) noe
  de er på vei til å skilles;
  han var akkurat på vei til å ringe deg;
  hun er på vei til å bli frisk
3. brukt for å uttrykke hvor langt en kvinne er kommet i svangerskapet
  hun er sju måneder på vei;
  hvor langt er du på vei?
rydde av veien
1. drepe noen
  han ryddet søsknene sine av veien for å bli enearving
2. fjerne helt
  alle hindrene er nå ryddet av veien, og arbeidet kan ta til;
  testamentet ryddet all tvil av veien
skaffe til veie
få tak i
skaffe til veie penger
ta på vei
bli sint;
fare opp
han tar på vei for ingenting;
ikke ta slik på vei
veis ende
slutten, målet
komme til veis ende;
sesongen er ved veis ende

Сторінка статті

ikke komme noen vei

Значення та вживання

ikke ha framgang;

Se: vei

Сторінка статті

vann 1, vatn

іменник середній

Походження

norrønt vatn, beslektet med våt

Значення та вживання

klar, gjennomsiktig væske som er en kjemisk forbindelse mellom hydrogen og oksygen
Приклад
- den kjemiske formelen for vann er H₂O
vann (1, 1) i mer eller mindre ren tilstand
Приклад
- drikke et glass vann;
- du kan drikke vannet fra springen;
- fylle opp vann i badekaret
- - boblevann
  - kildevann
  - oppvaskvann
samling av vann (1, 2) i naturen
Приклад
- det er mye vann i elva;
- vannet skvulpet mot skroget;
- vi må sette båten på vannet;
- det er 20 °C i vannet
- - ferskvann
  - flomvann
  - grunnvann
  - saltvann
vannflate
Приклад
- svømme under vannet
mindre innsjø
Приклад
- landskapet er fullt av bekker og små vann;
- turfølget slo leir ved et lite vann;
- de stoppet ved flere av vannene langs stien
- - fiskevann
  - fjellvann
  - småvann
kroppsvæske som ligner vann (1, 1)
Приклад
- vannet er gått;
- ha vann i kneet

Фіксовані вирази

blod er tykkere enn vann
slektskap betyr mer enn vennskap
bløtt vann
kalkfattig vann;
mykt vann
bære vann i såld
drive med noe nytteløst
fiske i rørt vann
utnytte en forvirret situasjon til egen fordel
få vann på mølla
få stadfestet meningen sin og derfor kunne hevde den enda ivrigere enn før;
bli ivrig
kritikerne fikk vann på mølla etter tapet
gå for lut og kaldt vann
få for lite stell og omsorg
ungene gikk for lut og kaldt vann
gå gjennom ild og vann
ikke sky noe for å hjelpe
han ville gå gjennom ild og vann for henne
gå i vannet
1. bade
  det var så varmt at vi gikk i vannet flere ganger
2. falle i vannet
  padleturen endte med at vi gikk i vannet
3. dumme seg ut;
  mislykkes
  jeg gikk i vannet på det siste spørsmålet
gå over bekken etter vann
1. gå langt bort etter noe som er nær ved
2. løse et problem unødig tungvint
ha/holde hodet over vannet
så vidt greie seg
nå har vi endelig hodet over vannet;
det er så vidt bedriften holder hodet over vannet uten driftstilskudd
hardt vann
kalkholdig vann
helle/slå kaldt vann i blodet på noen
dempe sterke følelser hos noen;
skuffe
holde vann
1. ikke la vann trenge gjennom;
  være vanntett
  båten holdt ikke vann
2. tåle nærmere undersøkelse;
  være logisk eller rimelig
  vi må undersøke om argumentene holder vann
late vannet
tisse, urinere
legge inn vann
ordne det slik at en få vann i springen innendørs;
føre ledning for rennende vann inn i hus
vi har fått lagt inn vann og strøm på hytta
mykt vann
kalkfattig vann;
bløtt vann
prelle av som vann på gåsa
ikke ha noen virkning
kritikken prellet av som vann på gåsa
på dypt vann
uten ordentlig greie på det en driver med eller snakker om;
ille ute;
som innebærer risiko;
på tynn is
vi kaster oss ut på dypt vann, men noen garanti for at vi lykkes, kan vi ikke gi
sitte på vann og brød
sitte i fengsel
skremme vannet av noen
gjøre noen veldig redd
vi kledde oss ut som spøkelser og skremte vannet av naboene
som ild og vann
totalt ulike
de to søsknene er som ild og vann
som ringer i vannet
om rykte eller nyhet: som fort blir kjent av mange;
som ild i tørt gress
som å skvette vann på gåsa
aldeles nytteløst, bortkastet
stille vann har dypest grunn
den som sier lite, kan ofte være den mest dyptenkte eller den som har mest gjemt i seg
ta seg vann over hodet
ta på seg noe en ikke greier
jeg er redd huset var så dyrt at vi har tatt oss vann over hodet
til vanns
på vannet;
på sjøen
fartøyet går like godt til vanns som til lands
trives som fisken i vannet
være i sitt rette element;
ha det bra
trå vannet
1. holde seg flytende i vannet ved å bevege beina opp og ned
2. holde en situasjon ved like uten mulighet for framgang
  de må bare trå vannet enn så lenge
være like som to dråper vann
være så like at en ikke kan skille den ene fra den andre;
være identiske
far og sønn var like som to dråper vann
åpent vann
isfritt vann

Сторінка статті

gå

дієслово

Походження

norrønt ganga, innvirkning fra østnordisk og lavtysk i infinitiv gå og presens går

Значення та вживання

med person eller vesen som subjekt: flytte seg skritt for skritt, ferdes til fots, spasere, begi seg av sted, fare
Приклад
- gå en tur;
- de gikk seg en tur rundt vannet;
- han går noen ærend i byen;
- lære seg å gå;
- postmannen kom gående nedover vegen;
- gå til fots;
- vi har gått en del på ski i påsken;
- barna gikk arm i arm nedover vegen;
- skal vi ta trikken eller gå?
- sykler du hit eller går du?
- vi måtte gå en omvei;
- gå på hendene;
- gå vekk!
- gå utenom trafikken;
- katta går rundt på egenhånd
brukt for å uttrykke at en handling eller tilstand vedvarer
Приклад
- gå og vente;
- gå og drive;
- gå og tulle;
- gå i lære;
- gå på loffen;
- gå på jakt;
- gå på frieri;
- gå dårlig kledd;
- gå i fjerde klasse;
- gå i barndommen;
- gå i sitt tjuende år
pleie å bruke
Приклад
- han går alltid med skjerf
med særlig vekt på utgangspunktet eller målet
Приклад
- la oss gå!
- gå på byen;
- gå ut på byen;
- gå til ro;
- gå til sengs;
- gå til sjøs;
- gå i teateret;
- gå på kino;
- gå i selskap;
- gå i krigen;
- gå i graven;
- gå og bade;
- gå til side;
- gå sin vei;
- gå i land;
- gå om bord
med ting, sak, forhold som subjekt, og med grunnbetydning flytte seg eller bli flyttet;
røre seg, fare;
utvikle seg, endres
Приклад
- hjulet går rundt;
- gå som smurt;
- det gikk så det sprutet;
- det går fisk i elva;
- gå for fulle seil
være i bevegelse, i gang, fare;
sette seg i bevegelse
Приклад
- toget går om fem minutter;
- gå i gang med;
- sjøen går høy;
- kjeften går;
- praten går;
- gå i hi;
- gå i skyttergravene;
- gå prestisje i;
- gå politikk i;
- gå mote i;
- vogna går på skinner;
- gå leia;
- båten går på England;
- skipet gikk på en mine;
- det gikk kaldt nedover ryggen på meg;
- avisen går i trykken;
- gå i lås;
- sola går opp;
- sola går ned;
- vasen gikk i gulvet;
- det gikk et ras;
- gå av mote;
- gå løs på noen;
- gå til angrep på
bli borte;
forsvinne
Приклад
- lyset gikk
bli ødelagt, ryke (3)
Приклад
- pæra er gått;
- hanken er gått;
- sikringen er gått;
- gå sund;
- gå i stykker;
- gå til grunne;
- gå tapt;
- gå til spille;
- gå dukken
om tid: li (2
Приклад
- tiden går;
- dagene går
passere, ha sin gang, ligge, strekke seg;
forlate, svinne hen
Приклад
- gå opp i røyk;
- elva går gjennom dalen;
- veien går i svinger
herje (1)
Приклад
- det gikk et uvær over bygda;
- det går omgangssyke
sirkulere, omsettes
Приклад
- pengene går fort;
- varene går unna
være i omløp;
versere (1)
Приклад
- det går frasagn om det;
- sladderen gikk livlig;
- det går rykter på byen
være mulig, kunne skje, la seg gjøre
Приклад
- alt går!
- det skal gå
utvikle seg i en viss retning
Приклад
- det gikk til helvete;
- alt går meg imot;
- her går alt som vanlig;
- gå bra til slutt;
- det gikk bedre enn ventet;
- det gikk som jeg trodde;
- det gikk ikke så bra
fungere (2)
Приклад
- uret går ikke;
- motoren går ikke
bli ansett som
Приклад
- han går for å være klok;
- dette går for å være stor kunst;
- gå for det samme;
- gå ut på ett;
- han går under navnet Pelle
rekke (3, nå (4
Приклад
- skjørtet går til knærne;
- boka går fram til 1900
romme (1)
Приклад
- det går 10 l i bøtta;
- gå tretten på dusinet av
gjære (2, 1)
Приклад
- ølet går
bli vist, oppført (for tiden)
Приклад
- går det noe interessant på kino?
ha som grunntone
Приклад
- alle finske sanger går i moll

Фіксовані вирази

den går ikke!
den historien, forklaringen godtas ikke
gå an
la seg gjøre, være mulig
det går godt an å gjøre det;
det må gå an å ha en åpen og fri debatt
gå av
1. bli avfyrt;
  smelle
  skuddet gikk av
2. dele seg;
  knekke (1, 1)
  akselen gikk av på midten
3. slutte (i stilling) etter nådd aldersgrense;
  trekke seg fra posisjon
  hun gikk av etter en lang karriere;
  regjeringen gikk av
gå av med seieren
vinne
gå av stabelen
1. bli sjøsatt
2. finne sted
  prisseremonien gikk av stabelen i januar
gå bort
1. bli borte;
  forsvinne
2. besøke andre
3. dø (1)
  hun gikk bort etter lengre tids sykdom
gå fløyten
gå tapt;
ikke bli noe av
egenkapitalen gikk fløyten
gå for langt
gå for vidt;
overdrive
nei, nå går du for langt!
gå for presten
gå til konfirmantundervisning
gå for seg
hende, bære til
gå for vidt
gå for langt;
overdrive
gå fra
slutte å følge eller etterleve
gå fra avtale;
gå fra standpunktet
gå fra hverandre
skilles
de gikk fra hverandre etter et langt ekteskap
gå fra konseptene
miste fatningen
gå fra vettet
bli gal;
gå fra forstanden;
miste vettet
hun ble så sint at hun gikk fra vettet
gå fram
gjøre noe på en viss måte
gå fram av
være tydelig fra (sammenhengen)
gå framover
ha framgang
samfunnet gikk framover og tidene ble stadig bedre
gå fri
slippe straff;
slippe unna
gå i seg selv
granske seg selv, for eksempel for å erkjenne skyld
du må gå i deg selv for å unngå at dette skjer igjen
gå i stå
stoppe opp
samtalen gikk helt i stå
gå i vasken
ikke bli noe av
London-turen gikk i vasken
gå igjen
1. stadig dukke opp
2. vise seg etter døden;
  spøke (1)
gå imot
1. gå til angrep på eller forsvare
  gå imot fienden
2. kjempe mot;
  motarbeide
  gå imot forslaget
gå inn
1. om avis, blad: slutte å komme ut
2. om tips, spådom: bli oppfylt
gå inn for
være talsmann for, støtte; satse, legge vinn på
gå inn på
1. ta (nærmere) for seg
  gå inn på spørsmålet
2. samtykke i
  gå inn på en avtale
gå inn under
bli regnet som del av eller tilhørende
skoler som gikk inn under privatskoleloven
gå med
1. bli brukt av forsyninger, råvarer o.l.
  det gikk med 30 kilo rabarbra
2. (om person) stryke med;
  dø
gå med på
samtykke i
gå med på kompromisser for varig fred
gå ned
1. synke
  båten gikk ned
2. gla
  sola gikk ned
3. minke
  mengden gikk ned
gå om
dreie seg om;
handle om
det går om stoff, arbeidsløshet og sosial nød
gå opp
1. øke
  prisene gikk opp
2. (om regnestykke, kabal) få en fullstendig løsning
3. rakne
  gå opp i sømmene
gå opp for
(plutselig) forstå
gå opp i
i matematikk: få et helt tall som kvotient når en deler et tall på et mindre tall
gå opp i opp
om to eller flere ting: veie hverandre opp, jevne (seg) ut
gå over
ta slutt;
bedre seg
det går over hvis du bare er tålmodig
gå over til
anta; konvertere
gå på
1. sette i gang med
  gå på med krum hals;
  gå på med dødsforakt
2. få som resultat
  landslaget gikk på et kjempetap
3. være avhengig av, bruke
  gå på stoff;
  gå på medisin
4. gjelde
  kritikken går ikke på person, men på sak
gå rundt
1. kantre, velte, tippe over
2. ha god nok økonomi til å klare alle utgifter
  det var så vidt det gikk rundt i januar
gå sammen
1. ha følge
  de gikk sammen mot byen
2. passe sammen;
  harmonere
  fargene går ikke sammen
gå seg bort
gå seg vill
gå seg fast
gå til en verken kan komme fram eller tilbake
gå seg vill
rote seg bort;
forville seg
gå til
1. sette i verk;
  komme i gang med
  gå til angrep;
  gå til streik;
  gå til valg
2. bære til, skje;
  ha seg
  hvordan det gikk til, kunne han ikke si
gå tilbake
1. minke i størrelse eller kvalitet;
  bli mindre eller dårligere
  partiet gikk tilbake i oppslutning
2. falle tilbake til tidligere tilstand
  gå tilbake til gamle synder;
  gå tilbake på løfte;
  gå tilbake på en avtale
3. vende tilbake til et sted eller en tilstand
  gå tilbake til huset
gå under
forlise, synke; gå til grunne, bli ødelagt
gå unna
1. holde seg borte fra;
  vike for noen eller noe
2. foregå i raskt tempo;
  gå fort
  forberedelsene gikk unna på et par timer
3. få rask avsetning
  varene gikk unna
gå ut
1. ikke være gyldig lenger;
  overskride, utløpe
  fristen går ut på mandag;
  avtalen gikk ut i fjor
2. dra til utested
  jeg går som oftest ut i helgene
gå ut fra
bygge på, regne med
gå ut med
gjøre (budskap, opplysninger) offentlig kjent
gå ut mot
kritisere (noen) sterkt
gå ut over
virke på, være til ulempe for
gå ut på
dreie seg om
hva går det av deg?
hvordan bærer du deg at?
ikke gå an
1. ikke la seg gjøre
2. ikke sømme seg
la gå
1. ikke hindre;
  gi lov til
  de lot ham gå
2. det får så være at (noe er slik)
  la gå, det kunne være artig å prøve
la gå at
det får så være at (noe er slik)
la gå!
1. om bord i båt: kast!
  la trossa gå!
2. ok, som du vil!
noe som går
sykdom som mange får samtidig
det er noe som går
noe å gå på
om tid, midler, krefter: buffer, slakk
som en går og står
slik en i øyeblikket er kledd;
uforberedt
så gikk vi da
la oss gå

Сторінка статті

vilkår

іменник середній

Походження

fra lavtysk; jamfør vilje og kår

Значення та вживання

noe en krever oppfylt for å gå med på noe;
forutsetning (1), betingelse (1)
Приклад
- delta på visse vilkår;
- stille flere vilkår;
- du kan få låne bilen under vilkår av at du består førerprøven
omstendighet eller tilstand som påvirker noens framgang, yteevne eller livskvalitet;
forhold (1), grunnlag, kår (1)
Приклад
- under ellers like vilkår;
- leve under harde vilkår;
- lavere rente gir bedre vilkår for bedriftene
- - livsvilkår
  - oppvekstvilkår
  - vekstvilkår
bestemmelse i en avtale, et regelverk eller lignende
Приклад
- forhandle om de økonomiske vilkårene;
- bli enige om vilkårene for salg;
- tilby svært gunstige vilkår
- - ansettelsesvilkår
  - konkurransevilkår
  - lønnsvilkår
  - opptaksvilkår

Фіксовані вирази

ikke på vilkår
ikke under noen omstendighet;
aldri i verden
ikke på vilkår om jeg skal løpe noe maraton

Сторінка статті

lykke

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt lykka; av lavtysk (ge)lucke ‘skjebne, lykke’

Значення та вживання

skjebne (1), tilfeldighet
Приклад
- er lykken god, rekker vi toget
god skjebne;
framgang, hell
Приклад
- ha lykken med seg;
- bedre lykke neste gang!
- det var en lykke at skredet gikk bortenfor husene
- - fiskelykke
  - vinnerlykke
dyp og varig følelse av glede og velvære
Приклад
- finne lykken;
- stråle av lykke

Фіксовані вирази

friste lykken
gjøre et forsøk i håp om å lykkes;
prøve lykken
gjøre lykke
vekke begeistring;
ha suksess
gjøre lykke hos publikum
lykke på reisen!
god reise!
lykke til!
brukt som lykkønskning til en som skal gjøre noe
lykke til med arbeidet!
lykken er bedre enn forstanden
hellet gjør at noe går bra selv om en har handlet uklokt
prøve lykken
gjøre et forsøk i håp om å lykkes;
gi seg ut på noe uten å vite om det vil gå godt eller dårlig;
jamfør søke lykken
prøve lykken som fotballspiller;
prøve lykken i utlandet
på lykke og fromme
på måfå, på slump
arbeidet har gått på lykke og fromme
til all lykke
som vel var;
heldigvis
til all lykke ble ingen alvorlig skadd
til lykke!
brukt som lykkønskning: gratulerer!
til lykke med dagen!
til lykke med konfirmanten!
være sin egen lykkes smed
forme sin egen skjebne;
jamfør være sin egen lykkesmed

Сторінка статті

terreng

іменник середній

Походження

av fransk terrain; jamfør latin terra ‘jord’

Значення та вживання

område (1) eller fri mark (særlig utenfor tettbygde strøk);
lende
Приклад
- ulendt terreng;
- huset lå fint til i terrenget
- - jaktterreng
  - turterreng
i overført betydning: saksområde, fagområde
Приклад
- det politiske terrenget

Фіксовані вирази

ligge lavt i terrenget
ikke markere seg
hun valgte å ligge lavt i terrenget for ikke å vekke anstøt
sondere terrenget
1. undersøke et terreng (1) grundig
2. skaffe seg oversikt over en situasjon eller et forhold
tape terreng
miste makt, popularitet eller lignende
tape terreng på verdensmarkedet
vinne terreng
ha framgang

Сторінка статті

trå 4, trø 3

дієслово

Походження

norrønt troða; jamfør tre ( og tråkke

Значення та вживання

sette foten på;
tråkke (1)
Приклад
- trå forsiktig på gulvteppet;
- gjør det vondt når du trår på foten?
- trå gjennom isen
bevege seg til fots;
tre (3, 1)
Приклад
- han trådde opp trappa;
- hun trådde inn i stua
presse foten mot brett, pedal eller lignende
Приклад
- trå gassen i bånn;
- trå sykkelen opp bakken
bli virksom i;
begynne i;
tre (3, 2)
Приклад
- hun trår inn i stillingen før sommeren;
- trå inn i arbeidslivet for første gang;
- systemet trår i funksjon snart

Фіксовані вирази

gå og trø
drive formålsløst rundt;
ikke ha noe nyttig å drive med
gå og trø hele dagen;
han gjør ikke annet enn å gå og trø hjemme
trå dansen
danse (1)
trå feil
1. sette ned foten slik at en faller eller skader seg;
  tråkke feil
  trå feil i trappa
2. gjøre noe galt
  i denne saken er det lett å trå feil
trå til
sette inn alle krefter;
hjelpe til
trå til på kjøkkenet;
hele mannskapet måtte trå til for å få båten i land
trå vannet
1. holde seg flytende i vannet ved å bevege beina opp og ned
2. holde en situasjon ved like uten mulighet for framgang
  de må bare trå vannet enn så lenge
trå varsomt
1. gå forsiktig
  trå varsomt over gulvet
2. være forsiktig med hva en sier eller gjør
  vi må trå varsomt for ikke å fornærme noen

Сторінка статті

Словник нюношка 66 oppslagsord

framgang

іменник чоловічий

Походження

norrønt framgangr

Значення та вживання

utvikling mot noko betre;

framsteg, oppsving, suksess;

motsett tilbakegang (2)

Приклад

vere i framgang;
bedrifta hadde stor framgang;
gallupen viser framgang for partiet

Сторінка статті

stim 1

іменник чоловічий

Походження

av engelsk steam

Значення та вживання

Фіксовані вирази

for full stim
for fullt;
for full fart;
av alle krefter
båten går for full stim;
vi må jobbe for full stim om vi skal bli ferdige til jul
få opp stimen
setje opp farten;
auke innsatsen eller betre prestasjonen
i god stim
i høg fart;
i ein periode med fin framgang
laget er inne i ein god stim

Сторінка статті

momentum

іменник середній

Вимова

momen´tum

Походження

gjennom engelsk, frå latin

Значення та вживання

opplivande eller framgangsrik situasjon eller utvikling;

framdrift (3), framgang, oppgang (4)

Приклад

miste momentumet;
bortelaget har skaffa seg momentumet i kampen;
løyvinga gjev kommunen momentum til å halde fram med den positive byutviklinga

Сторінка статті

vinne 3

vinna

дієслово

Походження

norrønt vinna; jamfør vinnande

Значення та вживання

sigre (1) (i kamp, konkurranse, val eller liknande);
oppnå vinst eller premie (i konkurranse, lotteri eller spel)
Приклад
- dei har vunne slaget;
- krigen er vunnen;
- vinne i ei idrettstevling;
- han vann over konkurrentane;
- ho har vunne rettssaka;
- eg vann førstepremien;
- eg vinn aldri i tipping
skaffe seg, sikre seg;
oppnå
Приклад
- dei vann ære og makt;
- vinne vener;
- dei vinn godhug frå alle;
- partiet har vunne att tilliten;
- det er lite å vinne ved ei omlegging;
- ta ein snarveg for å vinne tid;
- vinne tilslutning for ei sak
ha krefter til;
makte, orke (2, 1)
Приклад
- arbeide alt ein vinn
ha tid til;
rekke (3, 2)
Приклад
- eg vinn ikkje med alt arbeidet
kome seg, bli betre
Приклад
- utdanninga har vunne på dei nye tiltaka
onne, vinne (2

Фіксовані вирази

vinn eller forsvinn
situasjon der ein må lykkast viss ein framleis skal vere med vidare (i turnering, val eller liknande)
kampen kan fort bli vinn eller forsvinn for laget
vinne fram
få tilslutning;
oppnå framgang
vinne fram med ideane sine
vinne innpå
hale innpå
vinne seg
bli betre;
kome seg
ho vann seg da dei vart kjende;
bygda vann seg da nyvegen kom
vinne ut
få fram eller framstille;
utvinne
vinne ut malm;
store selskap som vinn ut olje

Сторінка статті

trø 3, trå

дієслово

Походження

norrønt troða; jamfør tre ( og trå (

Значення та вживання

setje foten på;
tre (3, 1), trakke (1)
Приклад
- han trør inn på golvet;
- eg greier ikkje å trø på foten;
- trø ikkje i graset!
- stå og trø
flytte seg til fots;
gå (1, 1)
Приклад
- trø rundt i byen;
- dei trødde over brua
trykkje ned med foten
Приклад
- ho trør spaden ned i jorda;
- trø inn pedalen

Фіксовані вирази

gå og trø
drive rundt utan formål;
ikkje ha noko nyttig å drive med
gå og trø heile dagen;
ho gjer ikkje anna enn å gå og trø heime
trø dansen
danse (1)
trø feil
1. setje ned foten slik at ein ramlar eller skar seg
  trø feil i trappa
2. gjere noko gale
  i slike saker er det lett å trø feil
trø til
setje inn alle krefter;
hjelpe til
trø til i hjelpearbeidet;
skulen treng at både foreldre og lærarar trør til
trø varsamt
1. gå forsiktig
  trø varsamt i den bratte trappa
2. vere forsiktig med kva ein seier eller gjer
  ein må trø varsamt i spørsmålet om abort
trø vatnet
1. røre beina slik at ein held seg flytande i vatn
2. halde situasjonen ved like utan moglegheit for framgang
  dei er nøydde til å trø vatnet så lenge

Сторінка статті

valdagsmåling

іменник жіночий

Значення та вживання

spørjeundersøking på valdagen om korleis veljarane har røysta

Приклад

valdagsmålinga viser framgang for venstresida

Сторінка статті

vatn

іменник середній

Походження

norrønt vatn; samanheng med våt

Значення та вживання

klar, gjennomsiktig væske som er ei kjemisk sambinding av hydrogen og oksygen
Приклад
- den kjemiske formelen for vatn er H₂O
vatn (1) i meir eller mindre rein tilstand
Приклад
- vi treng rein luft og reint vatn;
- drikke eit glas vatn;
- vatnet er skitent;
- du må skylje skjorta i fleire vatn
- - kloakkvatn
  - mineralvatn
  - vaskevatn
samling av vatn (2) i naturen
Приклад
- vatnet er djupt ute i fjorden;
- han fall i vatnet som liten;
- dei sette båten på vatnet;
- det er mykje vatn i elva;
- vatnet skvulpa mot svaberga;
- det er 20 °C i vatnet
- - ferskvatn
  - flaumvatn
  - saltvatn
  - smeltevatn
vassflate
Приклад
- symje under vatnet
mindre innsjø
Приклад
- landskapet er fullt av sjøar og vatn;
- dei slo læger vet eit lite vatn;
- turgjengarane fiksa i fleire av vatna langs stien
- - fiskevatn
  - fjellvatn
  - småvatn
kroppsvæske som liknar vatn (1)
Приклад
- vatnet er gått;
- ha vatn i kneet

Фіксовані вирази

bere vatn i såld
drive med noko nyttelaust
blautt vatn
kalkfattig vatn;
mjukt vatn
blod er tjukkare enn vatn
slektskap betyr meir enn venskap
fiske i rørt vatn
utnytte ein forvirra situasjon til eigen fordel
få vatn på mølla
få stadfesta meininga si og derfor kunne hevde henne enda ivrigare enn før;
bli ivrig
kritikarane har fått vatn på mølla etter tapet
gå for lut og kaldt vatn
få for lite stell og omsut
ungane gjekk for lut og kaldt vatn
gå gjennom eld og vatn
gjere alt for å hjelpe
dei er klare til å gå gjennom eld og vatn for ungane sine
gå i vatnet
1. bade
  det var så varmt at vi gjekk i vatnet fleire gonger
2. falle i vatnet
  padleturen enda med at vi gjekk i vatnet
3. dumme seg ut;
  mislykkast
  eg gjekk i vatnet på det siste spørsmålet
gå over bekken etter vatn
1. fare langt av stad etter noko som er å finne nær ved
2. løyse eit problem på ein unødvendig tungvinn måte
ha/halde hovudet over vatnet
greie seg så vidt
dei fekk nok støtte til å ha hovudet over vatnet i ei veke til;
det er så vidt verksemda held hovudet over vatnet utan driftstilskot
halde vatn
1. ikkje late vatn trengje gjennom;
  vere vasstett
  båten heldt ikkje vatn
2. tole nærmare gransking;
  vere logisk eller rimeleg
  undersøkje om teorien held vatn
hardt vatn
kalkhaldig vatn
helle/slå kaldt vatn i blodet på nokon
dempe sterke kjensler hos nokon;
skuffe
late vatnet
tisse, urinere
leggje inn vatn
ordne det slik at ein får vatn i springen innandørs;
føre leidning for rennande vatn inn i hus
vi har fått lagt inn vatn og straum på hytta
mjukt vatn
kalkfattig vatn;
blautt vatn
ope vatn
isfritt vatn
prelle av som vatn på gåsa
ikkje ha nokon verknad
kritikken prella av som vatn på gåsa
på djupt vatn
utan ordentleg greie på det ein driv med eller snakkar om;
ille ute;
som inneber risiko;
på tynn is
vi kasta han ut på djupt vatn utan å vite om han ville klare det
sitje på vatn og brød
sitje i fengsel
skremme vatnet av nokon
gjere nokon veldig redd
filmen skremde vatnet av publikum
som eld og vatn
heilt ulike
dei er som eld og vatn
som ringar i vatnet
om rykte eller nyhende: som fort blir kjent av mange;
som eld i tørt gras
som å skvette vatn på gåsa
heilt fåfengt, bortkasta
stillaste vatnet har djupaste grunnen
den som seier lite, kan ofte vere den mest djuptenkte eller den som har mest gøymt i seg
ta seg vatn over hovudet
ta på seg noko ein ikkje greier
eg er redd vi har teke oss vatn over hovudet med dette prosjektet
trivast som fisken i vatnet
vere i sitt rette element;
ha det bra
trø vatnet
1. røre beina slik at ein held seg flytande i vatn
2. halde situasjonen ved like utan moglegheit for framgang
  dei er nøydde til å trø vatnet så lenge
vere like som to dropar vatn
vere så like at ein ikkje kan skilje den eine frå den andre;
vere identiske
tvillingane er like som to dropar vatn

Сторінка статті

gå 1

дієслово

Походження

norrønt ganga; innverknad frå austnordisk og lågtysk i infinitiv gå og presens går

Значення та вживання

med person eller vesen som subjekt: flytte seg jamt med føtene, spasere, vandre;
ferdast, fare (2, vanke
Приклад
- lære å gå;
- dei gjekk seg ein tur i skogen;
- korkje kunne krype eller gå;
- skal vi gå eller ta buss?
- dei går til fots ned til stranda;
- gå på tå;
- gå på hendene;
- vi har gått ein del på ski i påska;
- konstabelen kom gåande over torget;
- det gjekk nokon i døra;
- gå forbi nokon;
- dei måtte gå ein omveg rundt huset;
- gå to steg fram;
- ho går ærend i byen
brukt for å seie at ei handling eller ein tilstand varer ved
Приклад
- gå lenge med influensa;
- problemet går att i alle land;
- gå og drive;
- gå og vente;
- gå og hangle;
- gå og vone;
- gå i sitt tjuande år;
- gå på jakt;
- gå på loffen;
- gå på friing;
- gå på skule;
- gå i lære
pleie å bruke
Приклад
- eg går alltid med hatt
med særleg vekt på byrjinga, utgangspunktet eller målet
Приклад
- gå feil;
- gå konkurs;
- gå fallitt;
- gå av bussen;
- kome og gå som ein vil;
- gå ut;
- gå heim;
- gå til sides;
- gå i land;
- gå om bord;
- gå sin veg;
- ho har alt gått;
- ho er alt gått;
- skal vi gå å bade?
- gå i grava;
- gå i krigen;
- gå i selskap;
- gå på kino;
- gå til sjøs;
- gå til sengs;
- gå til ro;
- gå frå hus og heim;
- gå ut på byen;
- la oss gå
med ting, sak, tilhøve som subjekt, og med grunntyding flytte seg eller bli flytta;
røre seg, fare;
utvikle seg, endrast
Приклад
- bilen går fort;
- vogna går på skjener;
- skuffa går lett;
- båten går for fulle segl;
- det går fisk i elva;
- det gjekk så det spruta;
- hjulet går rundt;
- klokka går for fort;
- klokka går på 12;
- det gjekk kaldt nedover ryggen;
- det går straumar i vatnet;
- gå tilbake;
- gå attende
med ting, sak, tilhøve som subjekt og med særleg vekt på byrjing, utgangspunkt eller mål
Приклад
- brøda går for tjue kr stykket;
- varene går unna;
- gå av mote;
- huset gjekk opp i røyk;
- gå tapt;
- det gjekk hol på sokkane;
- gå i stykke;
- gå i knas;
- gå sund;
- det har gått prestisje i saka;
- det har gått ròte i treet;
- gå i lås;
- sola går opp;
- sola går ned;
- døra gjekk opp;
- vasen gjekk i golvet;
- avisa går i trykken;
- aksla gjekk or led;
- kvar går turen?
- skipet går på England;
- elva går over breiddene;
- la gå!
- la ankeret gå!
- toget går snart
bli borte;
forsvinne
Приклад
- lyset har gått
øydeleggjast, ryke (3)
Приклад
- lyspæra har gått;
- det gjekk nokre sidebein
om tid: lide (2
Приклад
- det går mot vår;
- tida går;
- dagane går med leik og moro
strekkje seg, liggje, vere
Приклад
- vegen går gjennom dalen;
- elva går i svingar;
- det går ein raud tråd gjennom forteljinga
herje (1)
Приклад
- det gjekk eit fælt uvêr over bygda;
- det er ein farang som går
versere
Приклад
- det går gjetord om ho;
- det går rykte om han
lykkast, vere mogleg
Приклад
- det skal gå!
- dette går ikkje
utvikle seg i ei viss lei
Приклад
- alt går meg imot;
- det går bra med han;
- det går dårleg for han;
- det går ille for han;
- det går smått med han;
- alt går sin gang
vere i rørsle, i verksemd;
fungere (2)
Приклад
- motoren går;
- uret går;
- kjeften går;
- praten går;
- pusten går;
- sjøen går høg
gjelde (1, passere
Приклад
- dette går for å vere stor kunst;
- gå for det same;
- gå ut på eitt;
- det får gå for denne gongen;
- setelen går ikkje lenger;
- kvitteringa går som garanti
nå (3, 2)
Приклад
- vatnet går opp til midja;
- boka går fram til 1900
rømmast
Приклад
- det går fem eple på eitt kilo;
- det går 10 l i bytta
gjære (1, 1)
Приклад
- ølet går
bli vist (for tida)
Приклад
- går det noko på kino?
ha som grunntone
Приклад
- songen går i moll;
- melodien går i C-dur
følgje same mønster som
Приклад
- verbet ‘slite’ går som ‘bite’

Фіксовані вирази

den går ikkje!
historia, orsakinga blir ikkje godteken
gå an
vere mogleg, akseptabel eller tillaten
det må gå an å be om ein verdig debatt
gå att
1. vise seg etter døden
  historier om døde som går att
2. vise seg på nytt (fleire gonger);
  stadig dukke opp
  ei formulering som går att i mange avtalar
gå av
1. bli avfyrt;
  smelle
  skotet gjekk av
2. dele seg;
  brotne
  staven gjekk av på midten
3. slutte (i stillinga) etter nådd aldersgrense
gå av med sigeren
vinne
gå av seg
utvikle seg; hende, bere til
gå av stabelen
1. bli sjøsett
2. gå føre seg, bli skipa til
  festivalen går av stabelen første laurdag i juli
gå bort
1. verte borte;
  forsvinne
  flekken gjekk bort
2. døy
  han gjekk bort etter kort tids sjukdom
3. vitje andre
gå fløyten
gå tapt;
ikkje bli av
pengane gjekk fløyten
gå for det
omkome, krepere
gå for langt
gå for vidt;
overdrive
nei, no går det for langt!
gå for presten
gå til konfirmantundervisning
gå for seg
hende, bere til
gå for vidt
overdrive
gå fram
gjere (noko) (slik eller slik)
gå fram av
vere tydeleg frå (samanhengen)
gå framover
ha framgang
gå fri
sleppe straff;
sleppe unna
gå frå
slutte å følgje eller etterleve
gå frå ei avtale
gå frå konsepta
miste fatninga
gå frå kvarandre
skiljast
gå frå vitet
bli galen;
gå frå forstanden;
miste vitet
eg held på å gå frå vitet
gå føre seg
hende, skje
undervisninga går føre seg i klasserommet;
samlinga vil gå føre seg utandørs;
debatten har gått føre seg i fleire månader
gå i seg sjølv
granske (skyld og liknande hos) seg sjølv
gå i stå
stoppe opp
planlegginga har fullstendig gått i stå
gå i vasken
ikkje bli noko av
turen gjekk i vasken
gå igjen
1. vise seg på nytt (fleire gonger);
  stadig dukke opp
2. vise seg etter døden
gå imot
1. gå til åtak på eller forsvare seg
  gå imot fienden
2. kjempe mot;
  motarbeide
  gå imot eit framlegg
gå inn
1. om blad, avis: slutte å kome ut
2. om tips, spådom: bli oppfylt, lykkast
gå inn for
vere talsmann for, stø; satse på, leggje vinn på (noko)
gå inn på
1. ta (nærmare) for seg
2. samtykkje i
gå inn under
bli rekna som ein del av eller vere omfatta av
gå med
1. bli brukt av forsyningar, råvarer o.l.
  det gjekk med 50 brød
2. (om person) stryke med;
  døy
gå med på
samtykkje i;
vedgå (noko)
gå ned
minke
gå om
handle om;
dreie seg om
gjer greie for løysinga, elles minnest vi ikkje kva det går om
gå opp
1. auke, stige
  talet på smitta gjekk opp
2. gje full løysing
  reknestykket gjekk opp;
  kabalen gjekk opp
3. rakne
  gå opp i saumane
4. smelte, tine
  vatna går opp;
  isen går opp
gå opp for
(brått) bli klart, tydeleg for
det gjekk eit lys opp for han
gå opp i
i matematikk: få eit heilt tal som kvotient når ein deler eit tal på eit mindre tal
3 går opp i 9
gå opp i opp
om to eller fleire ting: vege kvarandre opp, jamne (seg) ut
gå over
ta slutt;
gje seg
sjukdomen gjekk over til slutt
gå over til
skifte side, ta til å bruke
gå på
1. ta fatt
  huset fortener nokon som kan gå på med nytt mot
2. gjelde
  krtikken går på person, ikkje sak
3. få som resultat
  gå på tap
4. vere avhengig av, nytte
  gå på stoff;
  gå på medikament
gå rundt
1. kantre, velte, tippe over
2. ha god nok økonomi til å klare alle utgiftene
  kafeen treng fleire kundar for å få det til å gå rundt
gå saman
1. ha følgje
2. høve saman;
  harmonere
  fargane går ikkje saman
gå seg bort
gå seg vill
gå seg fast
gå til ein korkje kan kome fram eller attende
gå seg vill
rote seg bort;
forville seg
gå til
1. setje i verk;
  kome i gang med
  gå til åtak;
  gå til verket;
  gå til streik;
  gå til nedlegging
2. bere til, skje;
  ha seg
  han fortel om korleis det gjekk til då bygda fekk traktor;
  korleis gjekk det til at det blei nybygg?
3. (om person) døy
gå tilbake
1. minke i storleik eller kvalitet;
  verte mindre eller dårlegare
  partiet gjekk tilbake i oppslutnad
2. falle attende til tidlegare tilstand
  gå tilbake på eit løfte;
  gå tilbake på krav
3. vende attende til ein stad eller ein tilstand
  vi gjekk tilbake til bilen
gå under
søkke; øydeleggjast
gå unna
1. halde seg borte frå;
  vike for nokon eller noko
2. gå føre seg i raskt tempo;
  gå fort
  flyttinga gjekk unna på ei helg
3. få rask avsetnad
  varene går unna
gå ut
1. ikkje vere gyldig lenger;
  overskride
  fristen går ut i neste veke;
  avtalen gjekk ut for ei stund sidan
2. dra til utestad
  har du planar om å gå ut på byen i kveld?
gå ut frå
byggje på, rekne med (noko)
gå ut frå at alt er rett
gå ut med
gjere offentleg kjend
gå ut med ein bodskap
gå ut mot
kritisere (nokon) sterkt
gå ut over
råke (nokon), verke på, få følgjer for
gå ut på
dreie seg om, handle om, vere om, gjelde
gå åt
miste livet;
stryke med;
omkome
ha noko å gå på
ha romsleg (med tid, midlar, krefter)
ikkje gå an
1. ikkje la seg gjere
2. ikkje søme seg
kva går det av deg?
korleis er det du ber deg åt?
la gå
1. ikkje hindre;
  gje lov til
  dei let han gå
2. det får så vere
  men lat gå, det kunne vere moro å prøve
noko som går
sjukdom som mange får samstundes
det er noko som går
som ein står og går
slik ein nettopp da er kledd; ubudd
så gjekk vi da
la oss gå

Сторінка статті

byggje/leggje stein på stein

Значення та вживання

arbeide tolmodig for å nå eit mål;

Sjå: stein

Приклад

bedrifta bygde stein på stein i etableringsfasen;
vi må leggje stein på stein for å få framgang

Сторінка статті

lykke, lukke 1

іменник жіночий

Походження

norrønt lukka og lykka; av lågtysk (ge)lucke ‘lagnad, lykke’

Значення та вживання

lagnad (1), slump (1)
Приклад
- er lykka god, når vi fram i tide
god lagnad;
framgang, hell
Приклад
- ha lykka med seg;
- betre lykke neste gong!
- det var ei lykke at skredet gjekk bortanfor husa
- - fiskelykke
  - vinnarlykke
djup og varig kjensle av glede og velvære;
sæle (1
Приклад
- streve etter lykka;
- finne lykka i livet;
- bli fylt av lykke;
- stråle av lykke

Фіксовані вирази

freiste lykka
prøve ut noko som ein vonar vil lykkast;
prøve lykka
gjere lykke
gjere oppglødd;
ha suksess
gjere lykke hos publikum
lykka er betre enn forstanden
hellet gjer at noko går bra sjølv om ein har handla uklokt
lykke på reisa!
god reise!
lykke til!
brukt som lykkynsking til nokon som skal gjere noko
lykke til med arbeidet!
prøve lykka
prøve ut noko som ein håper vil lykkast;
gje seg ut på noko utan å vite om det vil gå godt eller dårleg;
jamfør søkje lykka
ho prøvde lykka som modell;
prøve lykka i USA
på lykke og fromme
på vona, på slump, som vågnad
gjere noko på lykke og fromme
til all lykke
som vel var;
heldigvis
til all lykke vart ingen skadde
til lykke!
brukt som lykkynsking: gratulerer!
til lykke med dagen!
til lykke med barnet!
vere si eiga lykkes smed
forme sin eigen lagnad;
jamfør vere sin eigen lykkesmed

Сторінка статті

Результати на сторінці:

Розширений пошук

Словник букмола 52 oppslagsord

framgang, fremgang

Походження

Значення та вживання

Приклад

momentum

Вимова

Походження

Значення та вживання

Приклад

vei, veg

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

ikke komme noen vei

Значення та вживання

vann 1I, vatn

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

gå

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

vilkår

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

lykke

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

terreng

Походження

Значення та вживання

Приклад

Приклад

Фіксовані вирази

vann 1, vatn

trå 4, trø 3

stim 1

vinne 3

trø 3, trå

gå 1