Gå til hovudinnhald
Tilgjenge
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Vanleg søk
Søkjehjelp
17 treff

Nynorskordboka 17 oppslagsord

skisse

substantiv hokjønn

Opphav

gjennom tysk, frå italiensk; opphavleg gresk skhedios ‘gjord i hast, utan førebuing’

Tyding og bruk

  1. raskt utført teikning eller liknande
    Døme
    • han teikna ei rask skisse av landskapet
  2. utkast til eit kunstverk, byggverk eller liknande
    Døme
    • ei skisse over det nye hotellet
  3. oversikt over innhald eller forløp for eit arbeid;
    utkast til løysing på eit problem
    Døme
    • ho presenterte ei skisse for prosjektet;
    • ei skisse for forhandlingane
  4. kort litterær skildring
Artikkelside

snitt 3

substantiv inkjekjønn

Opphav

av tysk schneiden ‘skjere’; av lågtysk sniden

Tyding og bruk

  1. det å snitte eller skjere av eller inn i noko;
    Døme
    • sprette opp fisken med raske snitt
  2. flate som kjem fram ved gjennomskjering;
    Døme
    • granske snittet der greina var avsaga;
    • eit reinskore snitt på bladkantane på ei bok
  3. teikning eller skisse som viser oppbygginga til noko ved å lage eit (tenkt) kutt gjennom konstruksjonen;
    Døme
    • eit snitt av motoren med namn på dei ulike delane
  4. sum av ei rekkje tal dividert med talet av dei;
    Døme
    • halde ein fart på 60 km/t i snitt;
    • eleven har karakterar langt over snittet
  5. måte som noko er skore opp eller gjort på
    Døme
    • ein dress med moderne snitt;
    • tobakk av fint snitt
  6. i overført tyding: måte som noko fungerer på eller er gjort på;
    preg, karakter
    Døme
    • ein kriminalroman av gammalt snitt;
    • denne fotballspelaren har eit internasjonalt snitt over seg
  7. bilete skore ut i tre;
  8. reiskap til å lage gjenge med;
  9. påfunn, knep (1), prette
    Døme
    • finne på alle slags snitt

Faste uttrykk

  • det gylne snittet
    todeling av ei linje som gjev same forholdet mellom den største og minste delen som mellom heile linja og den største delen
  • sjå sitt snitt
    sjå eit godt høve;
    lure seg til
    • det var då dei såg sitt snitt til å bråsnu og løpe;
    • eg såg mitt snitt til å få eit lite forsprang
Artikkelside

teikne

teikna

verb

Opphav

norrønt teikna eller tákna

Tyding og bruk

  1. lage bilete av eller gje att ved hjelp av strekar
    Døme
    • lære å teikne;
    • teikne etter naturen;
    • ho teiknar ein blomster
  2. framstille skisse, plan eller likande med strekar
    Døme
    • teikne eit nytt hus;
    • teikne nye møbelmodellar
  3. skrive, notere
    Døme
    • teikne ned nokre ord
  4. føre opp (namnet til ein person) på liste og liknande (som medlem, tingar og liknande)
    Døme
    • teikne nye medlemer;
    • teikne seg på ei liste
  5. sikre seg, få del i, bli eigar av
    Døme
    • teikne aksjar;
    • han teikna seg for 1000 kr på gjevarlista
  6. syne teikn til, peike i retning av
    Døme
    • året teiknar godt
  7. skildre i ord
    Døme
    • teikne eit bilete av situasjonen

Faste uttrykk

  • teikne seg
    • framtre i omriss
      • skuggen teikna seg av mot veggen
    • vise seg;
      kome fram
      • det teiknar seg nye skiljelinjer i debatten
  • teikne seg for
    kjøpe aksjar for (eit visst beløp)
  • teikne til
    gje von om;
    sjå ut til å vilje bli
    • det teiknar til å bli eit rekordår
Artikkelside

utkast

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. førebels eller grov utarbeiding;
    skisse, plan, framlegg
    Døme
    • gjere utkast;
    • lage eit utkast;
    • teikne eit utkast;
    • skrive utkast til ny lov
  2. det å kaste ut;
    noko som er kasta ut
    Døme
    • utkastet frå fjøset
Artikkelside

skissemessig

adjektiv

Tyding og bruk

som har preg av å vere eit utkast eller ei skisse (1) til noko
Døme
  • ein skissemessig analyse
Artikkelside

skissere

skissera

verb

Opphav

frå tysk; av skisse

Tyding og bruk

  1. lage eit utkast (1)
  2. gje eit kort oversyn over noko;
    skildre kort og snøgt
    Døme
    • ho skisserte ei løysing i ein fart
Artikkelside

sketsj

substantiv hankjønn

Opphav

gjennom engelsk; frå italiensk schizzo ‘skisse’

Tyding og bruk

kort, skjemtsamt skodespel
Døme
  • lage ein sketsj
Artikkelside

idéskisse, ideskisse

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

skisse (1) som tek sikte på å få fram hovudideen til eit byggverk, kunstverk eller liknande
Artikkelside

lausleg

adjektiv

Opphav

norrønt lausligr

Tyding og bruk

lite grundig, overflatisk
Døme
  • ei lausleg skisse
  • brukt som adverb:
    • sjå lausleg på noko
Artikkelside

grovriss

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

grov (3, 2) skildring eller skisse;
lite detaljert framstilling
Døme
  • gje eit grovriss av tilhøva
Artikkelside