Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
68 treff

Nynorskordboka 68 oppslagsord

ustilt

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som ikkje er stilt inn rett
    Døme
    • ustilte strenger
  2. Døme
    • ustilt hunger
  3. som ikkje har vorte stilt (5
    Døme
    • ustilte spørsmål
Artikkelside

rekkje 3, rekke 4

rekkja, rekka

verb

Opphav

norrønt rekja

Tyding og bruk

  1. strekkje kroppsdel ut (i full lengd);
    Døme
    • ho rekkjer fram handa;
    • rekkje tunge;
    • mange hadde rekt opp handa allereie før spørsmålet vart stilt
  2. gje nokon noko med utstrekt arm
    Døme
    • rekk meg fatet!
    • han rekte flaska til mora
  3. følgje ei rekkje av noko
    Døme
    • rekkje vegen etter nokon;
    • rekkje tankane attende
  4. gå seint, rusle
    Døme
    • kyrne rekte heim

Faste uttrykk

  • rekkje opp
    løyse opp strikketøy eller liknande ved å dra ut tråden
    • ho har rekt opp det ho har strikka
Artikkelside

stille 5

stilla

verb

Opphav

frå dansk, med innverknad frå lågtysk stellen; same opphav som stille (4

Tyding og bruk

  1. leggje, plassere eller setje noko på ein viss stad eller måte;
    Døme
    • han stiller vasen frå seg på bordet;
    • dei har stilt ut varene sine i vindauget
  2. gå inn på eller ta ein viss plass;
    setje i ein viss situasjon
    Døme
    • berre still deg i vegen for dei;
    • ho stilte meg overfor eit vanskeleg val;
    • eg stiller som kandidat ved valet;
    • leiinga stilte representantane fritt ved avstemminga
    • brukt som adjektiv:
      • han er dårleg stilt
  3. innta det eller det standpunkt
    Døme
    • eg stiller meg positiv til endringa
  4. leggje fram
    Døme
    • stille eit spørsmål;
    • stille krav;
    • legen har stilt ein diagnose
  5. skaffe til vegar
    Døme
    • eg kan stille bil til rådvelde;
    • kan de stille med utstyr?
    • dei har stilt ein garanti;
    • partiet stiller liste
  6. møte opp;
    innfinne seg
    Døme
    • stille til start
  7. arte seg;
    liggje an
    Døme
    • da stiller saka seg annleis

Faste uttrykk

  • ha noko å stille opp med
    ha noko å bruke som motvekt, hinder eller motargument;
    ha noko å hjelpe seg med;
    ha noko å by på eller fare med
    • eg har ikkje noko å stille opp med mot henne;
    • dei har lite å stille opp med mot motstandaren
Artikkelside

-stat

substantiv hankjønn

Opphav

av gresk -statos ‘(opp)stilt’

Tyding og bruk

apparat som held det førsteleddet nemner, i ei viss uforanderleg stode;
i ord som fotostat og termostat
Artikkelside

karré, karre 1

substantiv hankjønn

Uttale

kareˊ

Opphav

frå fransk, av latin quadratum; jamfør kvadrat

Tyding og bruk

  1. firkantformasjon av bygningar
  2. kjøtstykke som består av ei kotelettrad med bein
  3. formasjon i dans der par er stilt opp i firkant med front mot kvarandre
  4. stridsformasjon med front til fire sider
Artikkelside

i særklasse

Tyding og bruk

  1. av særleg høg kvalitet;
    Døme
    • Noreg var i særklasse i meisterskapen
  2. i høg grad
    Døme
    • ho var i særklasse best av jentene;
    • kommunen er i særklasse dårlegast stilt med lærarkrefter
Artikkelside

særklasse

substantiv hankjønn eller hokjønn

Tyding og bruk

det å ha svært gode evner, eigenskapar eller kvalitetar innanfor eit felt eller område
Døme
  • fotballspelaren viste særklasse

Faste uttrykk

  • i særklasse
    1. av særleg høg kvalitet;
      førsteklasses
      • Noreg var i særklasse i meisterskapen
    2. i høg grad
      • ho var i særklasse best av jentene;
      • kommunen er i særklasse dårlegast stilt med lærarkrefter
Artikkelside

stå stilt for nokon

Tyding og bruk

ikkje greie å tenkje;
ikkje greie å kome på noko;
Sjå: still
Døme
  • no står det heilt stilt for meg
Artikkelside

stillfarande

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som ikkje bråkar;
    som fer stilt fram og ikkje lagar oppstyr
    Døme
    • ei stillfarande plate
    • brukt som adverb:
      • kome stillfarande inn i rommet;
      • det gjekk stillfarande og fint føre seg
  2. Døme
    • vere fåmælt og stillfarande
Artikkelside

stilleben

substantiv inkjekjønn

Opphav

frå tysk, opphavleg ‘stilt liv’

Tyding og bruk

bilete eller målarstykke av livlause ting, særleg blomstrar, frukt, matvarer og glas
Artikkelside