Avansert søk

14 treff

Nynorskordboka 14 oppslagsord

automat

substantiv hankjønn

Uttale

æutomaˊt

Opphav

av gresk automaton, av automatos ‘sjølvverkande’

Tyding og bruk

apparat som (etter at ein mekanisme er utløyst) verkar eller rører seg av seg sjølv
Døme
  • kjøpe kaffi på ein automat

program

substantiv inkjekjønn

Opphav

av gresk prographein ‘kunngjere skriftleg på førehand’

Tyding og bruk

  1. plan for ei verksemd, eit tiltak eller liknande
    Døme
    • turen gjekk etter programmet
  2. (hefte med) oversyn over ei tilskiping, ei teaterframsyning, ein konsert, radio- eller fjernsynssendingar eller liknande
    Døme
    • har du kjøpt program?
  3. Døme
    • ta filmen av programmet
  4. sending i radio, fjernsyn eller på nett (1, 6)
    Døme
    • eit program om Hulda Garborg
  5. retningslinjer for ein organisasjon, eit politisk parti eller liknande
    Døme
    • partiets program
  6. sett av instruksjonar for ein teknisk prosess
  7. innstilling på automat eller maskin som gjer at noko blir utført på ein viss måte
    Døme
    • vaskemaskinen har program for til dømes ullvask

Faste uttrykk

  • ha på programmet
    ha planar om
    • kva har du på programmet i kveld?
  • setje på programmet
    ta med på liste over gjeremål
  • stå på programmet
    vere planlagt;
    stå for tur

speleautomat

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

automat til å spele på med pengar eller spelemerke

innsjekkingsautomat

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

automat for innsjekking, særleg på flyplass
Døme
  • vi får stille oss i kø framfor innsjekkingsautomatane

parkeringsautomat

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

automat der ein kan betale for bruk av ein parkeringsplass

kontantautomat

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

automat i ein bank der kontohavarar kan ta ut kontantar;

innkast

substantiv inkjekjønn

Opphav

av inn (2 og kaste (2

Tyding og bruk

  1. i fotball: kast inn på bana frå sidelinja
    Døme
    • Rosenborg fekk innkast;
    • lange innkast
  2. stad der noko blir kasta eller putta inn
    Døme
    • innkastet i ein automat
  3. merknad, utsegn
    Døme
    • spontane innkast om likt og ulikt

automatisk

adjektiv

Uttale

æutomaˊtisk

Opphav

av automat

Tyding og bruk

  1. som er eit resultat av ein fast handlingsmåte;
    rutinemessig
    Døme
    • reagere automatisk;
    • ei endring som skjer automatisk
  2. som fungerer utan styring av menneske
    Døme
    • automatisk trafikk-kontroll

automatgir

substantiv inkjekjønn

Opphav

av automat

Tyding og bruk

sjølvverkande gir (1
Døme
  • ein bil med automatgir

setelautomat

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

bensinpumpe der ein får bensin med å leggje pengesetlar på ein automat