Avansert søk

61 treff

Nynorskordboka 61 oppslagsord

rykande

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som det kjem røyk eller damp frå
    Døme
    • ein rykande kopp kaffi;
    • det var berre rykande ruinar igjen av huset
  2. brukt som adverb: veldig
    Døme
    • dei er rykande ueinige;
    • no er eg rykande forbanna

Faste uttrykk

  • rykande fersk
    1. som er nysteikt, og som det enno ryk av
      • eit rykande ferskt brød;
      • rykande ferske skillingsbollar
    2. heilt ny
      • ei rykande fersk bok;
      • intervju med den rykande ferske ministeren
  • rykande pistol
    konkret bevis på noko
    • dette er den rykande pistolen i rettssaka;
    • dette er ikkje ein rykande pistol, berre indisier

gos

substantiv inkjekjønn

Opphav

samanheng med gys (1 og gyse (1

Tyding og bruk

gov, eim, damp
Døme
  • goset frå kjelen

gaus

substantiv hankjønn

Opphav

samanheng med gyse (1

Tyding og bruk

straum, sprut, gøys (av væske, damp, gass eller lys, eller av tale)

stimreinse

stimreinsa

verb

Tyding og bruk

handsame eller reinse med damp;

stimreins

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

reins (1) ved hjelp av damp;
jamfør stim (1, 1)

stime 1

stima

verb

Opphav

av engelsk steam

Tyding og bruk

handsame eller reinse med damp
Døme
  • stime bilen under før rustbehandlinga
  • brukt som adjektiv:
    • ein drikk av kaffi og stima mjølk

stim 1

substantiv hankjønn

Opphav

av engelsk steam

Tyding og bruk

Faste uttrykk

  • for full stim
    for fullt;
    for full fart;
    av alle krefter
    • båten går for full stim;
    • vi må jobbe for full stim om vi skal bli ferdige til jul
  • få opp stimen
    setje opp farten;
    auke innsatsen eller betre prestasjonen
  • i god stim
    i høg fart;
    i ein periode med fin framgang
    • laget er inne i ein god stim

turbin

substantiv hankjønn

Opphav

frå fransk; av latin turbo ‘kvervel’

Tyding og bruk

kraftmaskin med skovlhjul som blir drive av væske, damp eller gass

stråle 1

substantiv hankjønn

Opphav

frå lågtysk, opphavleg ‘pil’

Tyding og bruk

  1. stripe av lys
    Døme
    • strålane frå gatelyktene;
    • strålane frå sola
  2. energibølgje som går i rett linje
    Døme
    • ein stråle gjennom lufta
  3. tynn straum av væske eller damp
    Døme
    • rette strålen frå brannslangen mot elden;
    • ein stråle med varmt vatn
  4. rett linje i ein stjerneforma figur eller liknande som går ut frå eit midtpunkt
    Døme
    • ein stråle kan gå i mange retningar

utdunsting

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

det å sende ut dunst (1), lukt eller damp
Døme
  • utdunstingane frå dei våte ullkleda