Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
213 результатів

Словник нюношка 213 oppslagsord

styre 2

styra

дієслово

Походження

norrønt stýra, i tyding 5 innverknad frå I styr

Значення та вживання

  1. Приклад
    • styre eit skip;
    • styre stega sine;
    • styre samfunnsutviklinga;
    • styre til lands;
    • styre unna dei verste hola i vegen;
    • styre unna vanskane
    • perfektum partisipp:
      • elektronisk styrt bensininnsprøyting
  2. Приклад
    • styre rike og land;
    • styre huset for ein
    • leie (3
      • styre verksemda med fast hand
    • i grammatikk: ta attåt seg, krevje ei viss form av eit tilknytt ord
      • til styrer genitiv i norrønt
  3. ha under kontroll
    Приклад
    • styre sinnet sitt;
    • no må du prøve å styre deg
  4. halde ei viss lei;
    Приклад
    • båten styrte utover
  5. gjere bråk, vere uroleg;
    Приклад
    • styre og ståke

Фіксовані вирази

  • styre med
    ordne eller stelle med
Сторінка статті

styre 1

іменник середній

Походження

norrønt stýri

Значення та вживання

  1. hjelpemiddel, særleg handtak, til å styre (2, 1) med
    Приклад
    • plogstyre;
    • sykkelstyre;
    • sitje ved styret;
    • lyde styret – gå, svinge etter som ein svingar styret
  2. det å styre (II,1 og særleg 2);
    måte å styre (II,1 og særleg 2) på;
    Приклад
    • hardstyre;
    • sjølvstyre;
    • vanstyre;
    • kongen sat med styret i landet i 20 år;
    • ha demokratisk styre
  3. nemnd, utval, komité, forsamling som styrer noko
    Приклад
    • bystyre;
    • kommunestyre;
    • skulestyre;
    • styret for ein bank, eit lag;
    • sitje i styret
Сторінка статті

styren 2

прикметник

Походження

av styr (1

Значення та вживання

Приклад
  • vere heilt styren;
  • slå seg styren
Сторінка статті

statsapparat

іменник середній

Значення та вживання

samnemning for dei ulike einingane som er ein del av styre av ein stat;
Приклад
  • landet manglar eit fungerande statsapparat;
  • stengje ned heile statsapparatet
Сторінка статті

viljestyrt

прикметник

Значення та вживання

som ein kan styre eller kontrollere med hjelp av viljen (1
Приклад
  • ei viljestyrt handling;
  • kjenslene er ikkje viljestyrte
Сторінка статті

velje

velja

дієслово
розділений інфінітив: -a

Походження

norrønt velja; samanheng med val (3 og vilje (1

Значення та вживання

  1. av eigen vilje bestemme seg for (noko);
    Приклад
    • velje å bli lærar;
    • velje orda sine med omhug;
    • velje ut det beste;
    • eg valde feil løysing;
    • ho valde å ikkje seie noko;
    • dei kjem til å velje det tryggaste alternativet;
    • i dag kan du få velje kva vi skal ete;
    • la barna velje sjølv;
    • eg er så glad for at eg valde deg
  2. peike ut ved røysting eller sjefsavgjerd;
    Приклад
    • velje nytt styre;
    • velje nokon til lagkaptein;
    • bli vald inn på Stortinget;
    • vere einrøystes vald;
    • dei har valt feil person til oppgåva
  3. gjere bruk av;
    Приклад
    • eg valde heilt klart feil tidspunkt å le på;
    • nei, no valde du feil avkøyring;
    • ho kjem til å velje sykkelen til jobb i dag;
    • dømet er ikkje tilfeldig valt

Фіксовані вирази

  • ha/vere å velje i
    kunne velje mellom
    • festivalen har mykje å velje i;
    • i ei lita bygd er det så klart mindre å velje i enn i byen;
    • eg liker å ha litt å velje i i kjøleskapet
  • velje bort
    la vere å velje;
    velje noko anna enn
    • løysinga vart vald bort fordi ho var for dyr
  • velje mellom
    plukke ut mellom ei bestemd gruppe alternativ
    • eg klarar ikkje velje mellom teater og musikk;
    • dei har mange dyktige folk å velje mellom
  • velje og vrake
    ta det ein helst vil ha
    • det er berre å velje og vrake frå menyen;
    • du kan velje og vrake frå eit utval italienske vinar
  • velje seg
    plukke ut til seg sjølv
    • jenta valde seg ein grøn ball;
    • eg ville valt meg eit meir pynta antrekk
  • velje ut
    gå inn for mellom fleire eller mange alternativ;
    plukke ut, peike ut
    • ein jury valde ut vinnaren av prisen;
    • velje ut låtar til konserten
Сторінка статті

velde 2

іменник середній

Походження

norrønt veldi; av vald (2

Значення та вживання

  1. storveges makt;
    herskarstilling, herredøme
    Приклад
    • kongens velde
  2. måte noko blir styrt på;
    Приклад
    • eit byråkratisk velde
Сторінка статті

halde i taumane

Значення та вживання

ha makta;
styre, bestemme;
Sjå: taum
Приклад
  • det blir næringsministeren som skal halde i taumane
Сторінка статті

taum

іменник чоловічий

Походження

norrønt taumr

Значення та вживання

  1. band eller snor som ein styrer eit trekkdyr med
    Приклад
    • han fann fram taumane til hesten
  2. i overført tyding: kontroll, styring
    Приклад
    • kommunen bør ta over taumane;
    • han har overlate taumane til etterkomarane

Фіксовані вирази

  • få taum/taumane
    få råderom
    • da den nye leiinga fekk taumane, skjedde det endringar på arbeidsplassen
  • gje frie taumar
    la (nokon) få handlefridom
    • dei gav kunstnaren frie taumar
  • gje taum
    gje råderett
    • det var ikkje grunn til å gje taum til det motsette synet
  • halde i taumane
    ha makta;
    styre, bestemme
    • det blir næringsministeren som skal halde i taumane
  • halde i taume
  • stramme taumane
    gje mindre spelerom
    • dei vaksne stramma taumane når barna vart for ivrige
Сторінка статті

tekgigant, tekkgigant

іменник чоловічий

Походження

av tek- og gigant

Значення та вживання

stor og leiande bedrift innan teknologi og IT
Приклад
  • amerikanske tekgigantar;
  • vi må ikkje la tekgigantane styre utviklinga
Сторінка статті