Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
47 результатів

Словник букмола 25 oppslagsord

tilbake

прислівник

Походження

norrønt til og bake genitiv av bak, opprinnelig ‘til baksiden (av noe)’; jamfør til (2 og bak (3

Значення та вживання

  1. i retning bakover
    Приклад
    • han lente seg tilbake i stolen;
    • de tvang fienden tilbake
  2. bakover i tid
    Приклад
    • de kan se tilbake på et travelt år;
    • den perioden er vanskelig å tenke tilbake på
  3. om bevegelse: i motsatt retning av den forutgående;
    til utgangspunktet igjen
    Приклад
    • vi er snart tilbake;
    • de har vendt tilbake til hjemlandet;
    • jeg har betalt tilbake pengene;
    • vi må sende varene tilbake;
    • har du levert boka tilbake til biblioteket?
    • du må hilse tilbake
  4. brukt om utvikling til dårligere eller tidligere forhold;
    Приклад
    • folketallet har gått tilbake;
    • flommen gikk tilbake
  5. på samme stedet;
    fast
    Приклад
    • vi satt tilbake med skammen

Фіксовані вирази

  • fram og tilbake
    1. i bevegelse mellom to punkter
      • han gikk fram og tilbake
    2. for og imot
      • etter mye fram og tilbake fikk vi lov til å dra
  • gå tilbake på
    trekke seg;
    ikke stå ved
    • de gikk tilbake på løftet de hadde gitt
  • holde tilbake
    ikke slippe fra seg;
    holde igjen
    • han prøvde å holde dem tilbake;
    • de har holdt tilbake viktige opplysninger;
    • jeg forsøkte forgjeves å holde tårene tilbake
  • ligge/stå tilbake for
    være dårligere enn;
    være underlegen
    • han ligger litt tilbake for de andre i klassen;
    • hun står ikke tilbake for noen
  • sette tilbake
    plassere i en tilstand som viser forfall eller stagnasjon
    • skaden satte henne tilbake
  • ta tilbake
    oppheve, annullere
    • jeg tar tilbudet tilbake
Сторінка статті

vanlig

прикметник

Походження

norrønt vanaligr; av vane

Значення та вживання

  1. som ofte skjer eller forekommer
    Приклад
    • sinne er en vanlig reaksjon hos sørgende;
    • det er blitt et vanligere syn de siste årene
  2. som er mest brukt eller oftest fins;
    Приклад
    • vanlige folk;
    • vanlig bjørk;
    • de var kledd i vanlige klær;
    • jeg har det vanligste navnet i Norge
    • brukt som adverb:
      • det er vanlig travelt for tiden;
      • det var som vanlig helt fullt
  3. som er etter vanen eller sedvanen
    Приклад
    • vi kjørte den vanlige veien;
    • jeg gikk hjem til vanlig tid;
    • du må vise vanlig folkeskikk

Фіксовані вирази

  • til vanlig
    som i de fleste tilfeller;
    vanligvis
    • til vanlig stod hun tidlig opp
  • vanlig flertall
    mer enn halvparten av stemmene ved en avstemning;
    alminnelig flertall
Сторінка статті

vårhalvår

іменник середній

Значення та вживання

første halvdel av kalenderåret, fra januar til begynnelsen på sommeren
Приклад
  • vi har hatt et travelt vårhalvår;
  • legge planene for vårhalvåret
Сторінка статті

travelhet

іменник чоловічий або жіночий

Значення та вживання

det å ha det travelt
Приклад
  • travelhet og stress
Сторінка статті

travel

прикметник

Походження

trolig samme opprinnelse som fransk travail ‘arbeid’

Значення та вживання

  1. som har mange forpliktelser og derfor er svært opptatt
    Приклад
    • en travel hverdag;
    • direktøren er som vanlig travel;
    • travel som en maur
    • brukt som adverb:
      • være travelt opptatt med noe
  2. som har hastverk
    Приклад
    • i dag har vi det ikke så travelt;
    • få det travelt med å rekke bussen
  3. som har mye aktivitet;
    Приклад
    • torsdag er den travleste dagen i forretningen;
    • en travel hovedgate
  4. som beveger seg forholdsvis fort;
    Приклад
    • gå med travle skritt;
    • jobbe med travle hender
Сторінка статті

løpe/fly som en strikkball

Значення та вживання

ha det svært travelt;
Приклад
  • hun løper som en strikkball mellom arbeid og hjem;
  • lederen fløy som en strikkball på kontoret
Сторінка статті

henge i klokkestrengen

Значення та вживання

ha det travelt, passe tiden;
Сторінка статті

strikkball

іменник чоловічий

Значення та вживання

(liten) ball som er festet i en strikk

Фіксовані вирази

  • løpe/fly som en strikkball
    ha det svært travelt
    • hun løper som en strikkball mellom arbeid og hjem;
    • lederen fløy som en strikkball på kontoret
Сторінка статті

stresse

дієслово

Значення та вживання

  1. påføre stress (1);
    jamfør stresset og stressende
    Приклад
    • denne situasjonen stresser meg;
    • jeg mener ikke å stresse deg
  2. ha det travelt og strevsomt;
    mase og kjase;
    jamfør stresset
    Приклад
    • du må ikke stresse så mye;
    • det er ingen grunn til å stresse rundt

Фіксовані вирази

  • stresse ned
    ta det mer med ro;
    senke tempoet
Сторінка статті

periode

іменник чоловічий

Походження

fra gresk , av peri- og hodos ‘vei’

Значення та вживання

  1. avgrenset tidsrom;
    Приклад
    • hun har hatt det travelt i perioder;
    • en periode med godt vær
  2. så lang tid som en tilbakevendende prosess tar før den blir gjentatt;
    Приклад
    • perioden i en pendelbevegelse
  3. i astronomi: et himmellegemes omløpstid
  4. i språkvitenskap: språklig helhet som kan stå alene;
    del av en tekst som står mellom to store skilletegn (punktum, spørsmålstegn eller utropstegn);
  5. i matematikk: rekke av tall som stadig gjentas
  6. i musikk: gruppe av takter som hører sammen (i tradisjonell musikk 8 eller 16)

Фіксовані вирази

  • geologisk periode
    lengre tidsrom i jordas historie
Сторінка статті

Словник нюношка 22 oppslagsord

vanleg

прикметник

Походження

norrønt vanaligr, av vane

Значення та вживання

  1. som ofte skjer eller førekjem
    Приклад
    • dårleg søvn er eit vanleg problem;
    • det var eit vanlegare yrke tidlegare
  2. som er mest brukt eller oftast finst;
    Приклад
    • vanlege folk;
    • vanleg bjørk;
    • dei var kledde i vanlege klede;
    • eg har det vanlegaste namnet i Noreg
    • brukt som adverb:
      • det er vanleg travelt for tida;
      • det var som vanleg heilt fullt
  3. som er etter vanen eller sedvanen
    Приклад
    • han gjekk den vanlege kveldsturen sin;
    • eg la meg til vanleg tid;
    • du må vise vanleg folkeskikk

Фіксовані вирази

  • til vanleg
    som i dei fleste tilfelle;
    vanlegvis
    • til vanleg stod ho tidleg opp
  • vanleg fleirtal
    meir enn halvparten av røystene ved ei avrøysting
Сторінка статті

ståke

ståka

дієслово

Походження

kanskje av lågtysk stoken ‘stikke, støyte’

Значення та вживання

  1. halde leven;
    Приклад
    • ungane ståka utanfor
  2. ha det travelt;
    Приклад
    • ha mykje å ståke med
Сторінка статті

travel

прикметник

Походження

kanskje same opphav som fransk travail ‘arbeid’

Значення та вживання

  1. som har mange plikter og difor er svært oppteken;
    Приклад
    • ein travel kvardag;
    • statsministeren har det travelt før valet
    • brukt som adverb:
      • vere travelt oppteken med noko
  2. som har hastverk
    Приклад
    • i dag har vi det ikkje så travelt;
    • få det travelt med å kome seg av garde
  3. som har mykje aktivitet;
    Приклад
    • fredag er travlaste dagen i butikken;
    • ein travel by
  4. som rører seg etter måten fort
    Приклад
    • gå med travle skritt;
    • jobbe med travle hender
Сторінка статті

travelheit

іменник жіночий

Значення та вживання

det å ha det travelt;
Приклад
  • travelheit og stress
Сторінка статті

strikkball

іменник чоловічий

Значення та вживання

(liten) ball som er festa til ein strikk

Фіксовані вирази

  • fly/fare som ein strikkball
    ha det svært travelt
    • forskaren flyg som ein strikkball og hentar materiell;
    • direktøren har fare som ein strikkball mellom ulike møte
Сторінка статті

stresse

stressa

дієслово

Походження

frå engelsk; jamfør stress

Значення та вживання

  1. påføre stress (1);
    jamfør stressa og stressande
    Приклад
    • tanken på eksamen stressar meg;
    • det var ikkje meininga å stresse deg
  2. ha det travelt og strevsamt;
    mase og kjase;
    jamfør stressa
    Приклад
    • du må ikkje stresse så mykje;
    • dei stressa rundt for å nå alt

Фіксовані вирази

  • stresse ned
    ta det meir med ro;
    senke tempoet
Сторінка статті

klokkestreng

іменник чоловічий

Значення та вживання

  1. om eldre forhold: streng til å dra i for å få ei dørklokke til å ringje, brukt til å påkalle nokon
  2. brodert dekorativ tøyremse som minner om klokkestreng (1)

Фіксовані вирази

  • hengje i klokkestrengen
    passe tida, ha det travelt
Сторінка статті

hengje 2, henge 4

hengja, henga

дієслово

Походження

norrønt hengja, kausativ av hanga; jamfør henge (3

Значення та вживання

  1. få noko til å henge (3, 1)
    Приклад
    • hengje frakken på knaggen;
    • hengje kniven i beltet;
    • dei hengde opp bileta;
    • ho har hengt kjøtet til røyking
  2. ta livet av nokon med å kvele dei i eit reip som heng ned
    Приклад
    • hengje den dødsdømde fangen
  3. la del av kroppen henge eller gli ned;
    bøye ned
    Приклад
    • ho hengjer hovudet mellom knea
  4. feste noko;
    gjere fast
    Приклад
    • hengje kroken på snøret

Фіксовані вирази

  • ha noko å hengje fingrane i
    ha noko å gjere;
    ha det travelt
    • redaksjonen har meir enn nok å hengje fingrane i
  • hengje seg
    gjere sjølvmord med henging
  • hengje seg fast i
    bli sitjande fast i
    • jakka hengde seg fast i ein piggtråd
  • hengje seg opp
    om teknisk innretning: mellombels slutte å verke;
    gå i stå
    • datasystemet har hengt seg opp
  • hengje seg opp i
    feste seg ved;
    ikkje greie å frigjere seg frå
    • hengje seg opp i detaljar
  • hengje seg på
    1. ta fatt i og halde seg fast
      • det er farleg å hengje seg på bilar i fart
    2. plassere seg tett opptil
      • ho hengde seg på konkurrenten og gjekk forbi like før mål
    3. bli med på
      • hengje seg på kritikken
  • hengje ut nokon
    kritisere nokon offentleg;
    utlevere nokon
    • hengje ut folk i sosiale medium;
    • dei vart hengde ut som juksemakarar
Сторінка статті

frametter

прийменник

Значення та вживання

  1. Приклад
    • gå frametter vegen
    • brukt som adverb
      • arbeidet går frametter
  2. om tid: (vidare) framover, utover, utetter
    Приклад
    • frametter våren
    • brukt som adverb
      • det blir travelt no frametter

Фіксовані вирази

  • og så frametter
    og så bortetter, og så vidare;
    forkorta osfr.
    • bøker, blad, hefte og så frametter
Сторінка статті

bry 2

дієслово

Походження

av lågtysk brüden ‘plage, erte’, opphavleg ‘drive utukt med’; samanheng med brur

Значення та вживання

forstyrre, uroe;
jamfør brydd
Приклад
  • kan eg bry deg litt?
  • er dette noko å bry hjernen med?
  • vere brydd med noko

Фіксовані вирази

  • bry seg
    1. blande seg inn i utrengsmål
      • ikkje bry deg!
    2. vise omsorg;
      gripe inn
      • det nyttar å bry seg;
      • folk kan døy på gata utan at folk bryr seg;
      • godt å sjå at folk bryr seg
  • bry seg med
    vise interesse for;
    umake seg med
    • ho har det for travelt til å bry seg med dette
  • bry seg om
    1. vere interessert i
      • ingen brydde seg om dette
    2. vere glad i
      • dei bryr seg om kvarandre
    3. ta omsyn til
      • det er ikkje noko å bry seg om
Сторінка статті