Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
22 treff

Nynorskordboka 22 oppslagsord

dristig

adjektiv

Opphav

av lågtysk drist(e) ‘dristig’; jamfør driste

Tyding og bruk

  1. vågal (2), risikofylt
    Døme
    • ein dristig klatrar;
    • ei dristig ferd;
    • ein dristig plan
  2. som vik av frå det som er vanleg eller høveleg;
    Døme
    • ein dristig kjole;
    • kome med ein dristig påstand;
    • ei dristig tolking av boka
Artikkelside

geriljabroderi

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

broderi med ein kort ironisk eller frekk tekst
Døme
  • eit prydeleg geriljabroderi med ein dristig tekst;
  • stille ut eigne geriljabroderi
Artikkelside

driste

drista

verb

Opphav

av lågtysk drist(e) ‘dristig’; jamfør dristig

Faste uttrykk

  • driste seg
    ha mot til å flytte seg i ei retning;
    våge (2, 2) seg
    • driste seg ut i kulda;
    • vi drista oss bort til kakebordet;
    • driste seg frampå med meiningane sine
  • driste seg til
    vere freidig nok til;
    ha mot til;
    våge (2, 2), tore (3, 1)
    • han drista seg til ei forklaring på mysteriet;
    • ho drista seg til å kritisere forslaget;
    • driste seg til å gå ut på kanten
Artikkelside

spel 1

substantiv inkjekjønn

Opphav

av spele

Tyding og bruk

  1. uroleg rørsle;
    veksling
    Døme
    • sjå spelet av nordlyset på himmelen;
    • eit spel av fargar
  2. livleg verksemd
    Døme
    • det frie spelet på pengemarknaden
  3. Døme
    • eit spel med ord
  4. organisert leik med reglar, ofte med ball eller anna utstyr
    Døme
    • laget viste godt spel;
    • ballen er ute av spel
  5. sett med kort, brikker eller liknande til å spele med
    Døme
    • ludo er eit spel som passar for alle
  6. musikk (1) fått fram på instrument (3)
    Døme
    • eit stemne med leik og spel
  7. aktivitet der ein satsar pengar eller liknande i von om forteneste
    Døme
    • spel på automatar
  8. leik (5) som fugl driv med i paringstida
    Døme
    • det er forbode å skyte tiur på spel
  9. Døme
    • spelet på scena var av beste merke
  10. tilgjersle
    Døme
    • det er berre spel frå hennar side
  11. einskild omgang, parti av eit spel (1
    Døme
    • vinne første spelet

Faste uttrykk

  • avtalt spel
    avtale i løynd til eigen føremon
  • drive spel med nokon
    drive ap med nokon;
    halde nokon for narr
  • fritt spel
    spelerom
    • få fritt spel;
    • gje nokon fritt spel
  • gjere gode miner til slett spel
    ikkje vise misnøye;
    låst som ingenting
  • ha ein finger med i spelet
    vere med, verke inn
  • høgt spel
    spel med stor innsats;
    dristig spel
  • setje på spel
    risikere å tape eller miste
    • setje livet på spel
  • setje ut av spel
    1. overrumple, distrahere
      • den nye informasjonen sette han heilt ut av spel
    2. hindre i å fungere eller delta
      • kneskaden har sett meg ut av spel i fleire veker
  • spel for galleriet
    falsk eller hyklersk framferd brukt for å gjere andre til lags
    • høyringa var eit spel for galleriet;
    • tomme ord og spel for galleriet
  • stå på spel
    vere i fare for å gå tapt
    • liv og helse står på spel
Artikkelside

vågsam

adjektiv

Tyding og bruk

Døme
  • eit vågsamt tiltak
Artikkelside

vågestykke

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

risikabel eller dristig handling;
noko det krev mykje mot å gjere
Døme
  • akrobaten gjorde mange vågestykke;
  • framsyninga er så original at ho må kunne kallast eit vågestykke
Artikkelside

vågespel

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

dristig eller risikabel gjerning eller verksemd
Døme
  • drive eit farleg vågespel;
  • det er eit vågespel å leggje ut på sjøen i slikt vêr
Artikkelside

vågen

adjektiv

Tyding og bruk

  1. Døme
    • ein vågen gutunge
  2. Døme
    • ei vågen ferd
Artikkelside

vågal

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som tek stor risiko på seg;
    Døme
    • ho er vågal som går på nattgammal is
  2. som fører med seg fare;
    Døme
    • ei vågal ferd
  3. som avvik frå det som er vanleg eller sømeleg;
    Døme
    • ein vågal kjole;
    • kle seg i eit vågalt kostyme
Artikkelside

tekkjeleg, tekkeleg

adjektiv

Opphav

norrønt þekkiligr; av tekke (3 og tekkjast

Tyding og bruk

  1. tiltalande i åtferd;
    smålåten og høfleg
    Døme
    • ha eit tekkjeleg vesen
    • brukt som adverb:
      • oppføre seg tekkjeleg
  2. ikkje utfordrande eller dristig;
    sømeleg, anstendig (2)
    Døme
    • ei tekkjeleg badedrakt
    • brukt som adverb:
      • kle seg tekkjeleg
Artikkelside