Avansert søk

26 treff

Nynorskordboka 26 oppslagsord

døgne

døgna

verb

Opphav

av døgn

Tyding og bruk

vere vaken eit heilt døgn
Døme
  • dei døgna for å få med seg valresultata gjennom natta

tørke 1, turke 1

substantiv hokjønn

Opphav

av tørke (3

Tyding og bruk

  1. mengd korn som blir tørka i éin gong
    Døme
    • gjere ferdig ei tørke
  2. anlegg der dei tørkar korn, stråfôr og liknande med å blåse luft gjennom
    Døme
    • kornet ligg fem døgn i tørka

veke

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt vika; samanheng med vike (1 og veksle

Tyding og bruk

  1. tidsrom på sju døgn, rekna frå og med måndag til og med søndag
    Døme
    • året har 52 veker;
    • i neste veke;
    • møtast ein gong i veka;
    • bli verande veka ut
  2. tidsrom på sju døgn uavhengig av start- og sluttdag
    Døme
    • vere på ferie i to veker
  3. rekkje av kvardagar i ei veke (1);
    Døme
    • femdagars veke
  4. arrangement, tilskiping eller høgtid som varer (om lag) ei veke (1)

Faste uttrykk

  • til veka
    i komande veke
    • det er meldt mildvêr til veka

sommarsolsnu, sumarsolsnu

substantiv hankjønn

Opphav

jamfør solsnu

Tyding og bruk

døgn i løpet av eit år da det går lengst tid mellom soloppgang og solnedgang, 21. (eller 22.) juni;
motsett vintersolsnu

datolinje, datoline

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

i bunden form eintal: linje mellom tidssonene som har ein tidsskilnad på eit døgn, meir eller mindre samanfallande med 180. lengdegrad
Døme
  • krysse datolinja på veg vestover;
  • få ein ekstra dag gjennom å passere datolinja

vårjamdøgn, vårjamdøger

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

døgn der dag og natt er like lange om våren (til vanleg 20. eller 21. mars);
jamfør jamdøgn

tjuefire

determinativ kvantor

Tyding og bruk

grunntalet 24
Døme
  • det er 24 timar i eit døgn

sommarsolkverv, sumarsolkverv

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

døgn i løpet av eit år da det går lengst tid mellom soloppgang og solnedgang, 21. (eller 22.) juni;
motsett vintersolkverv;
jamfør solkverv

spotpris

substantiv hankjønn

Uttale

spåtˊt-

Opphav

førsteleddet frå engelsk ‘punkt’, jamfør on the spot ‘med det same’

Tyding og bruk

pris på ei vare (særleg i kraftmarknaden) som blir levert neste døgn
Døme
  • spotprisen på straum

døgn, døger

substantiv inkjekjønn

Opphav

norrønt dǿgr, dǿgn; samanheng med dag

Tyding og bruk

tidsrom på éin dag og éi natt;
24 timar
Døme
  • arbeide døgnet rundt;
  • ha ope 24 timar i døgnet;
  • eg var sjuk i fire døgn;
  • mobilen ringde til alle tider på døgnet

Faste uttrykk

  • snu døgnet
    vere oppe om natta og sove om dagen
    • i ferien snudde eg døgnet heilt