Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
160 результатів

Словник букмола 160 oppslagsord

gi frie tømmer

Значення та вживання

la (noen) få handlefrihet;
Se: tøm
Приклад
  • ledelsen gav de ansatte frie tømmer
Сторінка статті

tøm, tømme 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt taumr; samme opprinnelse som tom (1

Значення та вживання

  1. bånd eller snor til å styre trekkdyr med
    Приклад
    • overlate tømmene til kusken;
    • tømmen røk
  2. i overført betydning: kontroll, styring
    Приклад
    • det er på tide å gi tømmene videre;
    • han gav tømmene fra seg;
    • ta tømmene i maktposisjoner

Фіксовані вирази

  • få tømmene
    få handlefrihet
    • han fikk tømmene i styret
  • gi frie tømmer
    la (noen) få handlefrihet
    • ledelsen gav de ansatte frie tømmer
  • holde i tømme
    mestre;
    holde styr på
    • vi holdt oss i tømme og gikk tidlig hjem
  • holde i tømmene
    ha makten;
    bestemme
    • han holdt i tømmene i kriseperioden
  • stramme tømmene
    gi mindre spillerom
    • forslaget innebærer at vi må stramme tømmene for de ulike interessegruppene
Сторінка статті

tegn

іменник середній

Походження

norrønt teikn eller tákn

Значення та вживання

  1. fenomen eller foreteelse som viser eller symboliserer noe
    Приклад
    • gjøre korsets tegn;
    • ikke vise tegn til anger;
    • det er ikke tegn til at det blir kuldegrader;
    • dette er et tegn på at vi gjør noe riktig;
    • visse tegn tyder på rekordavling;
    • vise tegn til bedring
  2. symbol for et betydningsinnhold, særlig om del av alfabet eller skriftsystem
    Приклад
    • det japanske skriftspråket har mange ulike tegn
  3. håndbevegelse og mimikk brukt som en språklig enhet i tegnspråk (1)
  4. kroppbevegelse eller signal brukt for å gi en kort, enkel beskjed
    Приклад
    • han gav tegn om at de skulle være stille;
    • sjåføren gav tegn om at han skulle til venstre
  5. Приклад
    • tegn i tiden;
    • økt energinivå er et godt tegn;
    • gårsdagens tap var et dårlig tegn for resten av sesongen

Фіксовані вирази

  • tegn i sol og måne
    tegn som tyder på at noe kommer til å hende
Сторінка статті

surrealisme

іменник чоловічий

Походження

fra fransk, av sur ‘over’ og réalisme

Значення та вживання

  1. kunstretning som prøver å skildre det underbevisste sjelelivet
  2. det å framstå underlig og uforståelig
    Приклад
    • reisen gav oss en følelse av surrealisme
Сторінка статті

suverenitet

іменник чоловічий

Значення та вживання

  1. Приклад
    • landet har nylig fått full suverenitet
  2. rett til å utøve myndighet over et område eller et folk;
    Приклад
    • Svalbard-traktaten gav Norge suverenitet over Svalbard
  3. overlegenhet, mesterskap (1)
    Приклад
    • denne boka viser forfatterens suverenitet
Сторінка статті

svimling

іменник чоловічий

Походження

av svimmel

Значення та вживання

  1. det å svimle
    Приклад
    • slaget mot hodet gav svimling og smerter
  2. i botanikk: ettårig gress med giftige korn (som kan gi svimmelhet);
    Lolium temulentum
Сторінка статті

deluxeutgave

іменник чоловічий або жіночий

Значення та вживання

mer luksuriøs eller bedre utgave;
utgave med ekstra innhold;
jamfør de luxe
Приклад
  • de gav ut en deluxeutgave av albumet
Сторінка статті

kunstig

прикметник

Походження

av lavtysk kunstich

Значення та вживання

  1. laget av mennesker eller maskiner;
    til forskjell fra naturlig (2)
    Приклад
    • blomstene var kunstige;
    • dropsene var laget med kunstig søtstoff;
    • han hadde fem kunstige tenner
  2. som ikke virker ekte eller oppriktig;
    Приклад
    • sette et kunstig skille;
    • hun hadde et kunstig smil
    • brukt som adverb
      • han oppførte seg kunstig og unaturlig

Фіксовані вирази

  • kunstig befruktning
    befruktning som skjer utenfor kroppen eller ved inseminasjon;
    assistert befruktning
  • kunstig intelligens
    datamaskiners evne til å etterligne handlinger en forbinder med mennesker, for eksempel evne til å lære og korrigere seg selv;
    jamfør KI
  • kunstig koma
    det at en person er lagt i koma (1 under medisinsk kontroll, slik at pasienten skal få ro og slippe påkjenninger
  • kunstig åndedrett
    • metode for å starte eller opprettholde åndedrettet hos en person som ikke puster selv
      • de gav kunstig åndedrett og hjertemassaje til sykebilen kom
    • økonomisk eller annen støtte til en virksomhet eller lignende som ikke ville klart seg uten
      • avisen hadde ikke klart seg uten kunstig åndedrett
Сторінка статті

slikk 2

іменник середній

Значення та вживання

det å slikke (1);
Приклад
  • hunden gav meg et slikk i ansiktet
Сторінка статті

topp 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt toppr; beslektet med tupp (1

Значення та вживання

  1. øverste del av noe, ofte med rund eller spiss form
    Приклад
    • toppen av bakken;
    • på toppen av fjellet;
    • snøen lå i hvite topper;
    • de festet en stor stjerne i toppen av treet;
    • på toppen av sandslottet satte de et sneglehus
  2. samling av hår eller fjær på hode til menneske eller dyr
    Приклад
    • håret var satt opp i en topp
  3. klesplagg til overkroppen for kvinner;
  4. Приклад
    • være ør i toppen;
    • hun er kvikk i toppen
  5. øverste sjikt i en rangering, et hierarki eller lignende
    Приклад
    • toppene i næringslivet
  6. høyeste grad av noe;
    Приклад
    • ulykkesstatistikken nådde en ny topp i august;
    • spilleren gav seg da hun var på toppen;
    • toppen er nådd, fra nå går alt nedover;
    • dette er toppen av hva man skal finne seg i
  7. brukt som adverb i bestemt form entall: maksimalt
    Приклад
    • det var toppen to passasjerer i hver bil

Фіксовані вирази

  • fra topp til tå
    fra øverst til nederst
    • de er kledd i blått fra topp til tå
  • gå til topps
  • klar i toppen
    • ikke omtåket;
      edru
    • med sitt fulle vett i behold
      • bestefaren er 95 år og klar i toppen
  • ligge på topp
    være blant de beste
    • boka har ligget på topp på salgslistene i flere uker;
    • Norge ligger selvsagt på topp på rangeringen
  • på topp
    på høyeste og beste nivå
    • formen er på topp
  • på toppen
    i tillegg til noe (allerede bra eller dårlig)
    • på toppen av det hele gikk han ut med skolens høyeste karakterer;
    • på toppen av alt fikk jeg avslag på søknaden;
    • og hun fikk lønnsforhøyelse på toppen
  • ti på topp
    de ti mest populære
  • til topps
    helt til toppen av noe;
    helt opp
    • heise flagget til topps;
    • vi gikk helt til topps før vi tok pause
  • toppen av/på kransekaka
    det beste eller likeste av noe;
    det beste, det som kommer til slutt
    • konserten var toppen av kransekaka;
    • toppen på kransekaka var da dronningen kom på besøk
  • toppen av isfjellet
    det lille som kommer til syne, eller som er kjent av noe langt større av samme art som fremdeles er ukjent
  • være i toppen
    være den beste eller blant de beste
    • de er i toppen av serien
  • være på toppen
    være best
Сторінка статті