Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
85 результатів

Словник букмола 43 oppslagsord

parallell 2

прикметник

Походження

av gresk parallelos ‘ved siden av hverandre’

Значення та вживання

  1. i matematikk, om to eller flere rette linjer eller plan: som løper likt med hverandre, og som ikke skjærer hverandre hvor langt de enn forlenges
    Приклад
    • parallelle sider
  2. ved siden av;
    motsvarende, samsvarende, lik
    Приклад
    • de to utviklingslinjene er helt parallelle;
    • stemmene går i parallelle oktaver
    • brukt som adverb:
      • behandling og forebyggende arbeid må foregå parallelt;
      • nye metoder nyttes parallelt med de gamle

Фіксовані вирази

  • parallelt univers
    • (forestillings)verden som ligner vår egen verden, men som har fundamentale forskjeller
      • i det parallelle universet i filmen er Bergen herjet av vampyrer;
      • dette forslaget må være laget i et parallelt univers der ingen er syke
    • i astronomi: forestilling om at det eksisterer mange universer, som ikke kan observeres direkte, men som kan påvirke og bli påvirket av vårt univers
Сторінка статті

stige 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt stigi

Значення та вживання

  1. redskap til å klatre i som består av to parallelle stenger med trinn mellom
    Приклад
    • klatre i en stige;
    • stå i stigen og male
  2. i overført betydning: mulighet for høyere sosial anseelse
    Приклад
    • befinne seg på maktens stige

Фіксовані вирази

  • dra/trekke stigen opp etter seg
    ikke la andre få glede av hva en selv har hatt glede av
    • boligeierne har dratt stigen opp etter seg;
    • hun trakk stigen opp etter seg
Сторінка статті

skinnegang

іменник чоловічий

Значення та вживання

vei eller spor av to parallelle skinner (1 til bruk for tog, trikk og lignende
Сторінка статті

trapes 2

іменник середній

Походження

samme opprinnelse som trapes (1

Значення та вживання

i matematikk: firkant (1) med minst to parallelle sider;
til forskjell fra parallellogram
Сторінка статті

tvinne

дієслово

Походження

norrønt tvinna ‘fordoble, tvinne’, av tvinnr ‘dobbelt’; beslektet med tve- og tvi-

Значення та вживання

  1. sno (3 to eller flere tråder eller lignende sammen;
    slynge
    Приклад
    • tvinne trådene sammen;
    • tvinne tråd til garn;
    • tynne tråder i sølv og gull er tvinnet sammen;
    • trådene har tvinnet seg;
    • de har tvinnet armene i hverandre
  2. i overført betydning: flette (2, 2) sammen
    Приклад
    • flere parallelle historier er tvinnet sammen i boka

Фіксовані вирази

  • tvinne tommeltotter/fingre
    brukt som uttrykk for at en ikke har noe å gjøre eller er opprådd
    • vi har ikke tid til å tvinne tommeltotter;
    • det hjelper ikke å tvinne fingre
Сторінка статті

skaft

іменник середній

Походження

norrønt skapt

Значення та вживання

  1. langt håndtak på våpen eller redskap
    Приклад
    • skaftet på sverdet;
    • skaftet på en teskje
  2. del av støvel fra vristen og oppover leggen;
    jamfør støvelskaft
  3. hver av de tynne parallelle trestengene på en vevstol som hovel er trædd inn på
  4. hver av flere hule søyler som bærer en oljeplattform
  5. i botanikk: stilk (1)

Фіксовані вирази

  • gå av skaftet
    miste besinnelsen;
    komme ut av kontroll
Сторінка статті

optisk

прикметник

Походження

fra gresk; beslektet med optikk

Значення та вживання

som angår lys- og synsfenomener

Фіксовані вирази

  • optisk bedrag
    synsinntrykk som ikke svarer til virkeligheten;
    synsbedrag
  • optisk gitter
    glassplate eller speil med tette parallelle linjer eller furer brukt til å granske lysets bøying
  • optisk instrument
    instrument som tjener som hjelpemiddel for øyet, for eksempel briller, kikkert, mikroskop
  • optisk lesing
    registrering av skrift ved hjelp av skanner (2)
Сторінка статті

gitter

іменник середній

Вимова

gitˊter

Походження

fra tysk opprinnelig ‘sammenføyning’

Значення та вживання

  1. parallell- eller krysstilte stenger av metall, tre eller lignende brukt som stengsel
    Приклад
    • ha gitter foran vinduene
  2. med mønster eller form som gitter (1)
    Приклад
    • strikkemønster med gitter;
    • ta litt av deigen til å lage gitter på toppen av paien
  3. i teknisk språk: hjelpeelektroder som er plassert mellom anoden og katoden for å forsterke strømmen

Фіксовані вирази

  • optisk gitter
    glassplate eller speil med tette parallelle linjer eller furer brukt til å granske lysets bøying
Сторінка статті

belte

іменник середній

Походження

norrønt belti; av latin balteus, balteum ‘sverdreim’

Значення та вживання

  1. reim av tøy, lær eller metall;
    Приклад
    • et belte om livet
  2. bånd med festeanordning til å sikre passasjerer i transportmiddel;
  3. midtre, smal del av menneskekroppen;
  4. beltelignende del av et område eller en overflate
    Приклад
    • et belte av snø;
    • et belte av barskog
  5. Приклад
    • det varme beltet
  6. i matematikk: del av kuleflate som avgrenses av to parallelle plan
  7. bånd (av gummi- eller stålledd) som ulike typer kjøretøy går på;
  8. i orientalsk kampsport: tegn på dyktighetsnivå
    Приклад
    • ha blått belte i judo

Фіксовані вирази

  • ha svart belte i
    • ha nådd et høyt nivå i (en viss kampsport)
    • i overført betydning, ironisk: være spesielt flink til
      • han har svart belte i shopping
  • slag under beltet
    • i boksing: ulovlig slag mot punkt under midjen
    • i overført betydning: utillatelig angrepsmetode
  • stramme/spenne inn beltet
    leve mer nøysomt
    • nedgangstiden førte til at mange måtte stramme inn beltet;
    • kommunen har strammet beltet i det nye budsjettet;
    • økonomien krever at landet spenner inn beltet
Сторінка статті

tilholder

іменник чоловічий

Значення та вживання

del i lås i form av parallelle metallplater som holder reilen (2 fast
Сторінка статті

Словник нюношка 42 oppslagsord

parallell 2

прикметник

Походження

av gresk parallelos ‘ved sida av einannan’

Значення та вживання

  1. i matematikk om to eller fleire beine linjer eller plan: som går jamsides og alltid i same avstand frå kvarandre
    Приклад
    • parallelle sider
  2. ved sida av, jamsides;
    tilsvarande, motsvarande, lik
    Приклад
    • ei parallell utvikling;
    • stemmene går i parallelle kvintar
    • brukt som adverb:
      • lese- og skriveopplæring går parallelt

Фіксовані вирази

  • parallelt univers
    • (førestillings)verd som liknar på vår eiga verd, men som har fundamentale forskjellar
      • i det parallelle universet i boka er Oslo fylt av tussar og troll;
      • dei rike lever i eit parallelt univers
    • i astronomi: førestilling om at det eksisterer mange univers, som ikkje kan observerast direkte, men som kan påverke og bli påverka av vårt univers
Сторінка статті

synopsis

іменник чоловічий

Походження

frå gresk ‘samsyn’, jamfør syn-

Значення та вживання

  1. samandrag (1) av innhaldet i ei bok, ein film eller liknande
  2. tekstutgåve der fleire variantar av same tekst, eller tekstar som liknar kvarandre, er oppstilte i parallelle spalter, til dømes ei utgåve av dei tre første evangelia;
    jamfør synoptikar
Сторінка статті

stige 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt stigi, stegi

Значення та вживання

  1. reiskap til å klatre i som er sett saman av parallelle stenger med trinn mellom
    Приклад
    • klatre i ein stige;
    • stå i ein stige og måle
  2. i overført tyding: mogelegheit for høgare sosial vyrdnad
    Приклад
    • ein stige til makt og posisjon

Фіксовані вирази

  • dra/trekkje stigen opp etter seg
    ikkje la andre få glede av kva ein sjølv har hatt glede av
    • dei velutdanna har drege stigen opp etter seg;
    • næringa trekkjer stigen opp etter seg
Сторінка статті

parallelt univers

Значення та вживання

Sjå: parallell
  1. (førestillings)verd som liknar på vår eiga verd, men som har fundamentale forskjellar
    Приклад
    • i det parallelle universet i boka er Oslo fylt av tussar og troll;
    • dei rike lever i eit parallelt univers
  2. i astronomi: førestilling om at det eksisterer mange univers, som ikkje kan observerast direkte, men som kan påverke og bli påverka av vårt univers
Сторінка статті

skjenegang

іменник чоловічий

Значення та вживання

spor eller veg av to parallelle skjener (1 til bruk for tog, trikk og liknande
Сторінка статті

trapes 2

іменник середній

Походження

same opphav som trapes (1

Значення та вживання

i matematikk: firkant med minst to parallelle sider;
til skilnad frå parallellogram
Сторінка статті

skjere 3

skjera

дієслово
розділений інфінітив: -a

Походження

norrønt skera

Значення та вживання

  1. bruke kniv, sag eller annan skarp reiskap;
    jamfør skoren
    Приклад
    • skjere brød;
    • skjere åkeren;
    • skjere ut noko i tre;
    • skjere seg med kniv;
    • skjere over strupen på eit dyr;
    • ho skar av eit stykke;
    • buken på fisken vart skoren opp
  2. Приклад
    • skjere hestar
  3. gni, gnisse
    Приклад
    • skjere tenner
  4. fare med ofseleg rørsle
    Приклад
    • skjere i veg;
    • bilen skar ut av vegen
  5. Приклад
    • parallelle linjer skjer aldri kvarandre
  6. lyde skarpt og gjennomtrengjande;
    Приклад
    • eit skrik skar gjennom stilla
  7. verke blendande
    Приклад
    • lyset skar i auga
  8. ha eit skjær (1, 1) av
    Приклад
    • fargane skar i grønt

Фіксовані вирази

  • skjere alle over same leist
    døme eller behandle alle likt og unyansert
  • skjere alle over éin kam
    døme eller behandle alle på same måte;
    ikkje gjere skil på
  • skjere andlet
    lage grimasar
  • skjere gjennom
    løyse ei sak samstundes som ein fjernar eller ser bort frå hindringar og innvendingar
    • leiaren skar gjennom i konflikten;
    • vi må skjere gjennom diskusjonen
  • skjere i
    setje i gang
    • han skar i å gråte
  • skjere i hjartet
    gjere vondt kjenslemessig;
    jamfør hjarteskjerande
  • skjere klar
    gå fri;
    unngå
    • skjere klar uheldige misforståingar;
    • dei har von om å skjere klar av konflikten
  • skjere ned på
    minke på, særleg utgifter
  • skjere seg
    • breste, sprekke
      • røysta skjer seg;
      • mjølka skar seg;
      • motoren har skore seg
    • slå feil
      • opplegget skar seg
    • ta ei viss lei
      • Sognefjorden skjer seg tjue mil inn i landet;
      • båten skar seg fram i bølgjene;
      • skiene skar seg ned i snøen
  • skjere til
    forme
    • skjere til buskar og tre
  • skjere til beinet
    ta bort eller redusere så mykje som råd
    • budsjettet er skore til beinet
Сторінка статті

skaft

іменник середній

Походження

norrønt skapt

Значення та вживання

  1. langt handtak på ein reiskap eller eit våpen;
    Приклад
    • skaftet på sverdet;
    • skaftet på ei teskei
  2. del av ein støvel frå rista og oppover leggen;
    jamfør støvelskaft
  3. kvar av dei tynne parallelle trestengene på ein vevstol som hovel i ein vev er trædde inn på
  4. kvar av fleire innhole søyler som ber ei oljeplattform
  5. i botanikk: stilk (1)

Фіксовані вирази

  • gå av skaftet
    miste fatninga;
    kome ut av kontroll
Сторінка статті

optisk

прикметник

Походження

frå gresk; samanheng med optikk

Значення та вживання

som gjeld lys- og synsfenomen

Фіксовані вирази

  • optisk bedrag
    synsinntrykk som ikkje svarer til røyndomen;
    synsbedrag
  • optisk gitter
    glasplate eller spegel med tette parallelle linjer eller fòrer brukt til å granske lysets bøying
  • optisk instrument
    instrument som tener til hjelpemiddel for auget, til dømes briller, kikert, mikroskop
  • optisk lesing
    registrering av skrift ved hjelp av skannar (2)
Сторінка статті

gitter

іменник середній

Вимова

gitˊter

Походження

frå tysk opphavleg ‘samanføying’

Значення та вживання

  1. parallell- eller kross-stilte stenger av tre, metall eller liknande brukte til stengsle
    Приклад
    • ha gitter for vindauga
  2. med mønster eller form som gitter (1)
    Приклад
    • strikkemønster med gitter;
    • ta litt av deigen til å lage gitter på toppen av paien
  3. i teknisk språk: hjelpeelektodar som er plasserte mellom anoden og katoden for å forsterke straumen

Фіксовані вирази

  • optisk gitter
    glasplate eller spegel med tette parallelle linjer eller fòrer brukt til å granske lysets bøying
Сторінка статті