Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
56 результатів

Словник букмола 37 oppslagsord

avgjort

прикметник

Походження

av avgjøre

Значення та вживання

  1. Приклад
    • en avgjort forbedring
    • brukt som adverb:
      • det peker avgjort i den retning;
      • han er så avgjort dyktig;
      • pasienten er avgjort bedre;
      • så avgjort!
  2. oppgjort, fastslått, som er gått i orden
    Приклад
    • anse saken som opp- og avgjort;
    • det er så godt som avgjort;
    • ingenting er avgjort ennå;
    • det er en avgjort sak
Сторінка статті

avgjøre

дієслово

Значення та вживання

  1. gjøre slutt på, løse en strid eller et tvilsspørsmål
    Приклад
    • avgjøre hvem som er sterkest;
    • det avgjør saken
  2. Приклад
    • det kan vi avgjøre senere;
    • det må du selv avgjøre;
    • det skal hun avgjøre
  3. gjøre endelig vedtak i en sak
    Приклад
    • saken blir avgjort i statsråd
  4. gjøre utslaget
    Приклад
    • kondisjonen avgjorde kampen
Сторінка статті

gjenopptakelseskommisjon, gjenopptagelseskommisjon, gjenopptakingskommisjon, gjenopptaingskommisjon

іменник чоловічий

Значення та вживання

kommisjon (1) som vurderer om en straffesak som er avgjort av domstolene, skal behandles på nytt
Приклад
  • gjenopptakelseskommisjonen tillot ny behandling av den gamle straffesaken
Сторінка статті

walkover

іменник чоловічий

Вимова

våˊkåver

Походження

fra engelsk av walk ‘gå’ og over ‘over’, opprinnelig om hesteveddeløp der en rytter som møtte som den eneste, kunne ri over banen i selvvalgt tempo uten konkurrenter

Значення та вживання

  1. i idrett: det at en deltaker eller et lag vinner fordi motstanderen ikke stiller opp
    Приклад
    • laget vant på walkover
  2. i idrett: det at en deltaker eller et lag avanserer fra en omgang uten å spille fordi turneringen har ulikt antall deltakere
    Приклад
    • laget har walkover i første runde av cupen
  3. det å bli valgt uten motkandidat
    Приклад
    • valget ble avgjort på walkover
  4. oppgjør med svært svak motstand
    Приклад
    • Slovakia i andre runde er ingen walkover;
    • kampen ble en ren walkover der hjemmelaget vant 8–0
Сторінка статті

salig

прикметник

Походження

fra lavtysk; beslektet med sæl

Значення та вживання

  1. som får evig liv;
    Приклад
    • dø salig i troen på Jesus Kristus;
    • enhver blir salig i sin tro
  2. særlig brukt om kjente personer: avdød
    Приклад
    • hadde min salig mor levd, hadde dette vært avgjort for lengst;
    • sitere noe som salige Henrik Ibsen skrev
  3. svært lykkelig
    Приклад
    • en salig glede;
    • et salig smil;
    • se salig ut
    • brukt som adverb:
      • være salig full

Фіксовані вирази

  • en salig blanding
    uensartet sammenstilling
    • en salig blanding av nytt og gammelt
Сторінка статті

topplan, topp-plan

іменник середній

Значення та вживання

  1. høyeste politiske, administrative, faglige eller lignende plan (2, 3);
    toppnivå
    Приклад
    • møter på topplan;
    • alt er avgjort på topplanet
  2. høyeste nivå av kvalitet eller lignende
    Приклад
    • de konkurrerer på topplanet
  3. øverste etasje
    Приклад
    • vi parkerte på topplanet
Сторінка статті

teknikalitet

іменник чоловічий

Значення та вживання

formell detalj ved måten noe skal skje på;
Приклад
  • saken er allerede avgjort, så dagens debatt er egentlig bare en teknikalitet;
  • de tapte rettssaken på en ren teknikalitet
Сторінка статті

så 5

прислівник

Походження

norrønt svá

Значення та вживання

  1. brukt om hendelse eller handling som skjer like etter eller på et (litt) senere tidspunkt;
    Приклад
    • først tok hun på seg jakke, så lue, så skjerf og votter;
    • da jula kom, så satte kulda inn;
    • først til Bodø, så til Tromsø;
    • så var det det ene og så det andre;
    • så en dag ringte det på døra
  2. som en følge eller konsekvens av det som kommer før;
    Приклад
    • så er den saken avgjort;
    • hadde jeg penger, så skulle jeg kjøpe meg bil;
    • ring meg når du er på vei, så skal jeg sette på middagen;
    • når du ikke vil, så må du;
    • kom hit, så skal du få se;
    • så er den saken avgjort
  3. i grad eller omfang som blir nevnt eller som framgår av sammenhengen
    Приклад
    • det er ikke så lite;
    • de brukte så altfor lang tid;
    • det er ikke så sikkert;
    • jeg har det ikke så verst;
    • du tar så skammelig feil;
    • det har du så evig rett i;
    • nei, så sørgelig!
    • det er ikke så nøye;
    • jeg sier så mange takk;
    • folk sier så mye;
    • det var så vakkert vær;
    • vi ses ikke så ofte;
    • ble du så redd?
    • de er pokker så lure;
    • tre ganger så mange;
    • dobbelt så stor;
    • så stor som du er, burde du vite bedre;
    • skrik ikke så høyt!
  4. i større grad enn forventet
    Приклад
    • jeg er så dum!
    • au, det svir så;
    • det blåser så ute i dag;
    • den koster så mye
  5. på den eller den måten;
    Приклад
    • én vil ha det så, en annen så;
    • var det så du sa?
    • de sier så;
    • om jeg må si det så;
    • det er ikke så at vi kan tvinge fram en avgjørelse;
    • nei, nei, ikke så;
    • så må du gjøre
  6. i tillegg;
    Приклад
    • grønnsaker er godt, og så er det sunt;
    • hun var høyest i klassen, men så var hun jo eldst
  7. som refererer til noe tidligere;
    dette, slik
    Приклад
    • de sier så;
    • var det så du tenkte å gjøre det?
    • i så fall
  8. brukt forsterkende;
    Приклад
    • hvor en så kommer;
    • han lover hva det så skal være
  9. brukt i utrop for å understreke det som kommer etter
    Приклад
    • så, du har ikke kjennskap til dette?
    • så, du vil ikke?
  10. brukt i utrop for å slå fast at noe er ferdig, avsluttet eller lignende;
    Приклад
    • så, da var vi ferdige her

Фіксовані вирази

  • om så bare
    i det minste
    • du må komme inn, om så bare et kvarter;
    • du må spise litt, om så bare et knekkebrød
  • om så er
    hvis det nå er slik (som nettopp nevnt)
    • vi kan begynne i morgen, om så er
  • så der
    ikke særlig bra;
    så som så
    • været var så der hele ferien
  • så lenge
    • inntil videre;
      foreløpig (1)
      • du kan vente her så lenge
    • brukt som avskjedshilsen når en skal møtes igjen snart
      • ha det bra så lenge!
  • så som
    brukt foran oppregning: som, for eksempel
    • strikkede ting, så som luer, skjerf og votter
  • så som så
    ikke særlig bra
    • eksamen gikk så som så
  • så visst
    uten tvil;
    visselig
    • så visst kan hun svømme;
    • jeg er så visst ikke den første som sier dette
  • så, så
    brukt for å roe ned eller trøste
    • så, så, dette ordner seg
Сторінка статті

sak

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt sǫk

Значення та вживання

  1. tvistemål som er under rettslig behandling;
    Приклад
    • føre sak mot noen;
    • saken er oppe til doms
  2. noe som vedkommer noen;
    Приклад
    • dette er en sak mellom oss to;
    • en helt personlig sak
  3. emne som blir diskutert
    Приклад
    • sette seg inn i saken;
    • holde seg til saken;
    • ta saken opp;
    • lese om saken på internett
  4. nyhetsmelding eller artikkel i avis eller annet massemedium
    Приклад
    • det ble en sak i avisen
  5. forhold som er eller har vært til behandling
    Приклад
    • kommunestyret behandlet 15 saker på møtet;
    • saken er avgjort
  6. Приклад
    • støtte en god sak;
    • tale dyras sak;
    • det blir min sak;
    • gjøre sine saker bra;
    • bland deg ikke i mine saker
  7. Приклад
    • slik står sakene nå
  8. det egentlige, sanne forholdet
    Приклад
    • saken er den at …;
    • det er det som er saken
  9. gjenstand, ting
    Приклад
    • sett sakene dine her;
    • ikke rot i mine saker;
    • en lekker sak

Фіксовані вирази

  • det var saker
    det var noe utenom det vanlige
  • en sak for seg
    et særskilt punkt, noe annet enn det som blir omtalt
  • en smal sak
    noe som er lett å ordne
  • en ærlig sak
    noe en kan være bekjent av
    • det er en ærlig sak å skifte mening
  • for den saks skyld
    hvis en skal nevne det også;
    for den del
    • selge bilen, eller traktoren for den saks skyld
  • gjøre felles sak med
    stille seg solidarisk med
  • gå rett på sak
    snakke rett ut om noe
  • gå til sak
    saksøke, anmelde (2)
    • hun gikk til sak mot sin tidligere arbeidsgiver
  • ingen sak
    lett oppgave
    • det er ingen sak å lage en god saus
  • reise sak mot
    anlegge rettssak mot;
    saksøke
    • han vil reise sak mot arbeidsgiveren
  • se en sak fra begge/flere sider
    vurdere et forhold grundig
  • sterke saker
    • alkohol eller andre rusmidler
    • noe som vekker oppsikt eller er sjokkerende
      • seks mål på bortebane er sterke saker
  • søte saker
  • være sikker i sin sak
    være trygg på at en har rett
  • være så sin sak
    ikke være uten risiko;
    ikke være enkelt
Сторінка статті

bundet mandat

Значення та вживання

standpunkt som er avgjort på forhånd;
Se: mandat
Приклад
  • møte med bundet mandat
Сторінка статті

Словник нюношка 19 oppslagsord

avgjere

avgjera

дієслово
розділений інфінітив: -a

Значення та вживання

  1. gjere slutt på, løyse ein strid eller eit tvilsspørsmål
    Приклад
    • avgjere kven som er sterkast
  2. gjere endeleg vedtak om eller i (ei sak);
    Приклад
    • avgjere saka i statsråd
  3. gjere utslaget for
    Приклад
    • kondisjonen avgjorde kampen
  4. seie noko visst (om);
    slå fast
    Приклад
    • avgjere på ståande fot
Сторінка статті

avgjord

прикметник

Походження

av avgjere

Значення та вживання

  1. Приклад
    • eit avgjort brot med tradisjonen
    • brukt som adverb:
      • det peikar avgjort i den lei;
      • så avgjort!
  2. Приклад
    • striden er avgjord
Сторінка статті

topplan, topp-plan

іменник середній

Значення та вживання

  1. høgaste politiske, administrative, faglege eller liknande plan (2, 3);
    Приклад
    • alt er avgjort på topplanet;
    • eit møte på topplanet
  2. høgaste nivå (2) av kvalitet eller liknande
    Приклад
    • kunst på topplanet;
    • dei konkurrerer på topplanet
  3. øvste etasje
    Приклад
    • dei parkerte på topplanet
Сторінка статті

utgjord

прикметник

Значення та вживання

som om det var avgjort av lagnaden;
forheksa, fortrolla;
forbaska, ergerleg
Приклад
  • det er som det var utgjort;
  • det var da utgjort at dette skulle hende;
  • ein utgjord dag
Сторінка статті

vedtatt

прикметник

Значення та вживання

som er avgjort, bestemt;

Фіксовані вирази

  • opplesen og vedtatt
    ei vanleg oppfatning
Сторінка статті

vedteken

прикметник

Значення та вживання

som er avgjort, bestemt;
Приклад
  • vedtekne lover

Фіксовані вирази

  • opplesen og vedteken
    ei vanleg oppfatning
    • ein opplesen og vedteken praksis
Сторінка статті

stå 3

дієслово

Походження

norrønt standa; infinitiv stå og presens står kanskje innverknad frå austnordisk og lågtysk

Значення та вживання

  1. vere i oppreist stode;
    kvile på føtene;
    vere sett med eine enden eller kanten ned mot eit underlag
    Приклад
    • stå på føtene;
    • folk måtte stå på bussen;
    • stå på kne;
    • stå og grunde på noko;
    • boka stod i bokhylla;
    • det stod skap langs veggene;
    • trea stod tett i tett;
    • stå botn(en) – nå botnen med føtene;
    • hopparen var ustø i nedslaget, men stod – heldt seg på føtene
    • i presens partisipp:
      • eit ståande hopp – utan fall
    • vere, gjere teneste i eigenskap av
      • stå brud, fadder;
      • stå vakt;
      • hunden følgde han kvar han gjekk og stod – overalt;
      • stå på sitt, på retten sin;
      • ho stod på mi side – ho stødde meg
    • vere stram, utspent
      • magen stod som eit trommeskinn
    • peike, stikke (2
      • stå opp, ut i vêret;
      • håret stod til alle kantar
  2. ha plass;
    vere på ein viss stad;
    opphalde seg
    Приклад
    • maten står på bordet;
    • hytta stod ute på ein odde;
    • hesjestaurane stod i sikksakk;
    • bøkene stod om kvarandre;
    • fisken stod i stimar;
    • fienden stod oppmarsjert ved grensa
    • vere i ei viss stode
      • sola stod lågt på himmelen;
      • visaren stod på åtte;
      • barometeret stod på regn;
      • stå ved inngangen til ei ny tid
    • vere plassert
      • stå langt nede på lista;
      • stå på programmet;
      • adressa står utanpå
      • ha pengar ståande i banken;
      • spørsmålet står ope – er ikkje avklart, avgjort
    • vere skrive
      • det stod noko om det i avisa;
      • kva står det i brevet?
    • vere i tankane
      • det er ikkje noko anna som står i hovudet på han
    • vere (3
      • stå i teneste hos nokon;
      • han stod om bord i fire år;
      • stå læretida si ut;
      • stå som medlem i eit lag;
      • stå i brodden, spissen for el. føre (noko)
    • vere i ein viss posisjon, tilstand
      • stå i gjeld til ein;
      • stå bi;
      • det står ikkje i mi makt – det er ikkje mogleg for meg;
      • stå til rådvelde, teneste for;
      • stå godt budd, rusta;
      • årsveksten står bra i år;
      • huset står tomt;
      • stå ferdig;
      • stå i blom, i lys loge, i stampe;
      • det stod 1–1 ved pause
    • i språkvitskap:
      • subjektet står i nominativ;
      • det står bra til;
      • stå for fall;
      • stå for tur;
      • stå i fare for å miste noko;
      • livet stod ikkje til å redde;
      • no står det til deg – no er det du sjølv som avgjer
    • vere i eit visst tilhøve til
      • stå i samband med;
      • stå attende, tilbake for;
      • opplysningane står i strid med kvarandre;
      • partane stod heller likt;
      • påstand stod mot påstand;
      • vatnet stod 5 cm over botnen;
      • pundet står i vel 10 kr
  3. ikkje flytte, røre seg;
    Приклад
    • bussane stod;
    • hjula stod;
    • stå still;
    • når vi ikkje ferja, står vi der – kjem vi ingen veg;
    • døra stod ikkje eit sekund;
    • munnen står ikkje på han – han snakkar heile tida
    • vere på same staden eller i same tilstanden
      • la dei gamle møblane stå;
      • la deigen stå natta over
      • bli ståande;
      • bli ståande ved den siste modellen – velje
  4. ikkje la seg flytte eller kome ut av stilling
    Приклад
    • slå ned ein påle så han står;
    • stå støtt
    • eksistere
      • så lenge verda har stått;
      • huset har stått i mange hundre år
    • i kortspel:
      • knekten står – knekten kan ikkje stikkast;
      • resultatet står og fell med – resultatet er avhengig av;
      • det skal ikkje stå på oss;
      • det er pengane det står på
    • i presens partisipp: fast, vanleg
      • eit ståande samtaleemne, uttrykk
    • halde stand mot
      • vellæte kan han ikkje stå for;
      • ha noko å stå imot med;
      • ho står ikkje heile distansen enno – ho greier ikkje heile distansen i same høge tempoet enno;
      • mjølka står seg ikkje til i morgon – held seg ikkje søt;
      • stå til eksamen – greie eksamen;
      • ha mykje å stå i – ha mykje å gjere
  5. gå føre seg;
    Приклад
    • bryllaupet skal stå til våren;
    • slaget på Stiklestad stod i 1030;
    • stå strid om noko;
    • kva er det som står på her?
    • det stod ikkje lenge på – varte ikkje lenge
  6. Приклад
    • spruten stod høgt i vêret;
    • sjøen stod inn som ein foss;
    • støvskya stod;
    • der ute står havet rett på
    • ha ei viss lei
      • ein frisk nordvest stod inn sundet;
      • det stod ein god varme frå omnen;
      • det stod respekt av formannen
    • stemne (3, 1)
      • båtane stod ut fjorden
    • vere retta, vend
      • hugen hans stod til boka
    • streve, trakte
      • stå ein etter livet;
      • la det stå til – la det gå som best det kan, køyre på
  7. reise seg, rise
    Приклад
    • stå opp;
    • stå opp av, or senga;
    • sola står opp i aust;
    • stå fram og seie nokre ord – stige fram

Фіксовані вирази

  • som ein står og går
    i kvardagsklede;
    i det ein har
  • stå att
    vere igjen;
    vere levna
    • det stod litt att på ei flaske;
    • barnet sto att medan foreldra hasta ut i bilen
  • stå det over
    klare seg;
    overleve
    • dei hadde uflaks med vêret, men står det vel over
  • stå fast
    • avtala står fast – gjeld utan endring
  • stå for
    • ha ansvaret for
      • festkomiteen står for mat og underhaldning
    • vedkjenne seg;
      stå ved
      • du må våge å stå for det du sa
  • stå heilt aleine
    vere utan støtte
  • stå høgt i kurs
    bli sett stor pris på
  • stå i butikk
    arbeide som ekspeditør
  • stå i med
    ha eit forhold (3) til
    • dei har stått i med kvarandre lenge;
    • skulde kjærasten for å stå i med naboen
  • stå i noko
    • halde på med noko;
      ha mykje å gjere
      • stå midt i førebuingane
    • handsame ei utfordrande sak;
      halde noko ut
      • dette er mykje å stå i for éin person åleine;
      • det er tøft, men ein må berre stå i det
  • stå imot
    ta avstand frå eller vere ueinig med;
    halde stand mot
    • det var vanskeleg å stå imot freistnaden
  • stå nær
    vere nær knytt til;
    ha ein nær relasjon til
  • stå på
    • gå føre seg;
      hende
      • kva er det som står på her?
      • krangelen stod ikkje lenge på
    • henge i;
      jobbe hardt
      • elevane har verkeleg stått på i dag
  • stå på hovudet
    balansere med hovudet (og hendene) mot underlaget og føtene i vêret
  • stå seg godt
    greie seg godt
    • teaterstykket står seg godt den dag i dag
  • stå seg godt med
    vere på god fot med;
    ha ein god relasjon til
    • jobbe for å stå seg godt med sjefen
  • stå seg på
    ha fordel av
    • filmen ville nok stått seg på å bli korta litt ned
  • stå til
    • utvikle seg i ei viss retning
      • korleis står det til med deg?
      • alt står bra til heime;
      • det har stått dårleg til med helsa
    • høve attåt;
      passe (5, 1)
      • fargane står ikkje til kvarandre;
      • resultatet står til innsatsen
  • stå ved
    vedkjenne seg
    • har du lova det, må du stå ved det;
    • eg står ved valet mitt
  • ståande hær
    tropp (2) som er vernebudd og klar til kamp
Сторінка статті

mandat

іменник середній

Походження

frå latin , av mandare ‘påleggje, gje i oppdrag’

Значення та вживання

  1. Приклад
    • ha mandat til å gjere noko;
    • ha mandat frå styret
  2. arbeidsoppgåve, oppdrag
    Приклад
    • nemnda har fått eit vidt mandat
  3. verv som representant i ei folkevald forsamling;
    plass på Stortinget eller liknande
    Приклад
    • partiet fekk to nye mandat ved valet
  4. styring, forvalting, overhøgd, særleg over tidlegare koloniar

Фіксовані вирази

  • bunde mandat
    standpunkt som er avgjort på førehand
    • dei fekk bunde mandat frå partiet
Сторінка статті

basta

вигук

Походження

frå italiensk , presens av bastare ‘vere nok’

Значення та вживання

  1. brukt for å uttrykkje at noko er avgjort
    Приклад
    • slik skriv vi nynorsk, basta!

Фіксовані вирази

  • basta bom
    brukt for å understreke ei ytring
    • ho burde hatt denne jobben. Basta bom!
  • dermed basta!
    brukt for å avslutte ei meiningsytring
    • eg har sagt nei, dermed basta!
Сторінка статті

bunde mandat

Значення та вживання

standpunkt som er avgjort på førehand;
Sjå: mandat
Приклад
  • dei fekk bunde mandat frå partiet
Сторінка статті