Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
124 результатів

Словник букмола 71 oppslagsord

vedtatt

прикметник

Значення та вживання

som er avgjort;
bestemt, besluttet
Приклад
  • vedtatte lover;
  • den nylig vedtatte læreplanen

Фіксовані вирази

  • opplest og vedtatt
    som er allment kjent og akseptert;
    som er gjort klart;
    godkjent
    • denne praksisen er for lengst opplest og vedtatt;
    • at han er den beste fotballspilleren er vel opplest og vedtatt
Сторінка статті

rett 3

прикметник

Походження

norrønt réttr

Значення та вживання

  1. ikke buet;
    bein, rank
    Приклад
    • en rett linje;
    • rett til værs;
    • rett i ryggen;
    • gjøre vinkelen litt rettere;
    • velge den retteste veien
  2. i samsvar med regler eller lover;
    riktig, korrekt;
    høvelig, passende
    Приклад
    • finne det rette ordet;
    • være på rett vei;
    • i rett tid;
    • se hva som er vrangt og rett;
    • være på rette siden av loven
    • brukt som adverb:
      • skrive rett;
      • løse oppgaven rett;
      • huske rett
  3. som snur den vanlige eller pene siden ut;
  4. om maske (2: som en lager ved å trekke tråden gjennom en løkke fra framsiden;
    til forskjell fra vrang (2)
    Приклад
    • strikke rette og vrange masker
  5. riktig, rettferdig;
    sømmelig
    Приклад
    • finne noe rett og riktig;
    • kjempe for det rette
  6. brukt som adverb: uten omveier eller avbrudd;
    direkte
    Приклад
    • rett opp;
    • rett ned
  7. brukt som adverb: like (3, 2)
    Приклад
    • rett utenfor
  8. brukt som adv: svært, riktig (2)
    Приклад
    • rett lenge;
    • det var rett varmt;
    • rett ofte

Фіксовані вирази

  • gå rett hjem
    slå godt an
    • musikken gikk rett hjem hos publikum
  • rett og slett
    simpelthen
    • oppgaven er rett og slett umulig å løse
  • rett som det var
    med ett;
    plutselig
Сторінка статті

etterlevelse

іменник чоловічий

Значення та вживання

det å etterleve;
det å følge eller rette seg etter lover, regler, retningslinjer eller lignende
Приклад
  • etterlevelse av påbudene;
  • de arbeider med bedre etterlevelse av regelverket
Сторінка статті

traktering

іменник жіночий або чоловічий

Походження

av traktere

Значення та вживання

  1. det å servere eller bli servert mat;
    Приклад
    • være opptatt med traktering av gjestene
  2. det å mestre noe;
    jamfør traktere (3)
    Приклад
    • hans traktering av tangentene lover bra
Сторінка статті

ære 1

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt æra; fra lavtysk

Значення та вживання

  1. hederlig omdømme;
    Приклад
    • vinne ære;
    • redde sin ære som idrettsnasjon;
    • det står mye heder og ære på spill;
    • bragden gir henne mye ære og berømmelse
  2. tegn på anerkjennelse eller påskjønnelse;
    Приклад
    • det var en stor ære å få prisen;
    • hun hadde den ære å få tale med kongen;
    • få den tvilsomme æren av å bli utnevnt til syndebukk
  3. følelse av egen aktelse og verdighet;
    Приклад
    • slummen er til liten ære for byen;
    • gå noens ære for nær;
    • legge sin ære i noe;
    • dø med æren i behold;
    • krenke noens ære;
    • bli tilkjent erstatning for tapt ære
  4. Приклад
    • ikke ha ære i livet;
    • jeg ser på meg selv som en mann av ære
    • i høytidelige forsikringer eller løfter:
      • jeg lover på min tro og ære
  5. handling eller oppgave (på vegne av eller til ære for noen)
    Приклад
    • gjøre noen en ære;
    • verten fikk æren av å takke for maten

Фіксовані вирази

  • gjøre ære på
    rose eller hylle (noen)
    • gjøre ære på morens ettermæle;
    • da han sluttet i jobben, ble han gjort ære på av sine kollegaer
  • gå på æren løs
    ramme eller krenke noens ærefølelse
    • fattigdommen går på æren løs
  • ha/få æren for
    være den som bør roses for (noe)
    • hun har mye av æren for suksessen;
    • treneren skal få æren for seieren
  • holde i ære
    vise stor respekt
    • vi holder hans minne høyt i ære
  • på ære og samvittighet
    brukt som høytidelig forsikring
    • jeg lover på ære og samvittighet at jeg skal komme
  • til ære for noen
    for å hedre eller hylle noen
    • reise et monument til ære for krigens ofre;
    • opprette en pris til ære for en folkekjær forfatter
  • vise noen den siste ære
    være til stede i noens begravelse
  • ære være
    brukt for å uttrykke stor takk eller heder til noen
    • ære være politikere som klarer å tenke langsiktig;
    • ære være de frivillige som alltid stiller opp
Сторінка статті

villnis

іменник середній

Походження

fra tysk

Значення та вживання

  1. tett og ugjennomtrengelig kratt, buskas eller småskog
    Приклад
    • gjemme seg i villniset i hagen
  2. i overført betydning: uoversiktlig og innviklet materie
    Приклад
    • et villnis av lover og regler
Сторінка статті

velregulert

прикметник

Походження

jamfør regulere

Значення та вживання

ordnet på en god måte gjennom lover og regler
Приклад
  • et velregulert arbeidsliv
Сторінка статті

fysisk

прикметник

Походження

av gresk physikos; jamfør fysikk

Значення та вживання

  1. som gjelder fysikk (1)
    Приклад
    • fysisk laboratorium;
    • fysiske forsøk
  2. som gjelder eller samsvarer med naturlovene
    Приклад
    • fysiske lover
  3. som kan oppfattes med sansene
    Приклад
    • være fysisk til stede;
    • bli kjent med nye fysiske omgivelser;
    • møte en fysisk hindring;
    • foretrekke fysiske møter framfor digitale
  4. som gjelder menneskekroppen og kroppsfunksjonene;
    Приклад
    • fysisk avstand;
    • fysisk nærhet;
    • fysisk og psykisk helse;
    • være i god fysisk form;
    • være utsatt for fysisk vold;
    • bli påført smerte og fysiske påkjenninger;
    • legge til rette for fysisk aktivitet og friluftsliv;
    • spredning av skabb skjer ved fysisk kontakt
    • brukt som adverb
      • møtes fysisk;
      • en fysisk krevende jobb

Фіксовані вирази

  • fysisk arbeid
    kroppsarbeid
    • de sliter med hardt fysisk arbeid på jordene
  • fysisk fostring
    trening, oppbygging av kroppen
    • belastningsskader som kunne vært forebygget ved fysisk fostring
  • fysisk geografi
    lære om form på og utvikling av landjorda eller om naturforhold på jorda
  • fysisk person
    i jus: person i vanlig forstand;
    til forskjell fra juridisk person
  • fysisk umulig
    imot naturlovene;
    helt umulig
    • det er fysisk umulig å befinne seg to steder samtidig
Сторінка статті

storsamfunn

іменник середній

Значення та вживання

menneskene i en stat (med felles institusjoner, lover, sedvaner, tradisjoner og lignende);
Сторінка статті

sivil 2

прикметник

Походження

av latin civilis ‘(med)borgerlig’; av civis ‘borger’

Значення та вживання

  1. uten tilknytning til militæret (1
    Приклад
    • de sivile myndigheter ledet hjelpearbeidet sammen med de militære;
    • han var i Forsvaret før, men nå har han en sivil jobb
  2. ikke i uniform
    Приклад
    • gå i sivilt antrekk
  3. som ikke gjelder kriminalitet
    Приклад
    • en sivil rettssak

Фіксовані вирази

  • sivil ulydighet
    det å nekte å adlyde lover, betale skatt og lignende som myndighetene har pålagt, som del av en politisk kamp
Сторінка статті

Словник нюношка 53 oppslagsord

lov 1

іменник чоловічий або жіночий

Походження

frå dansk, av norrønt lǫg, fleirtal av lag, opphavleg ‘det som er fastsett’; jamfør leggje (6)

Значення та вживання

  1. rettsregel som er vedteken av styresmaktene i samsvar med grunnlov og sedvanerett
    Приклад
    • bryte lova;
    • vedta ei lov;
    • i lovs form;
    • lov om målbruk i offentleg teneste;
    • heling er forbode etter lova
  2. brukt som etterledd i samansetningar: ord for ein type rettsregel
  3. samling av rettsreglar som gjeld i eit land eller på eit saksområde
    Приклад
    • gjeldande norsk lov;
    • alle er like for lova;
    • lov og rett;
    • lov og orden
  4. i bibelmål: (samling av) påbod frå Gud til menneska
    Приклад
    • lova og profetane
  5. vedtekt(er) for eit lag eller ein samskipnad
  6. setning eller formel som uttrykkjer eit forhold som på visse vilkår er konstant
    Приклад
    • økonomiske lover;
    • Parkinsons lov
  7. Приклад
    • uskrivne lover for takt og tone
  8. brukt som adjektiv: lovleg, tillaten
    Приклад
    • det er lov;
    • det er ikkje lov å gjere det og det

Фіксовані вирази

  • lov og dom
    rettargang
    • bli fengsla utan lov og dom
  • lovas lange arm
    politiet, rettsvesenet
    • dei vart innhenta av lovas lange arm
Сторінка статті

rett 3

прикметник

Походження

norrønt réttr

Значення та вживання

  1. ikkje bogen;
    bein, rak;
    Приклад
    • ei rett linje;
    • rett til vêrs;
    • rett i ryggen;
    • stikke ut ein rettare trasé;
    • dei kom ikkje den rettaste vegen
  2. i samsvar med reglar eller lover;
    feilfri, korrekt;
    høveleg, passande
    Приклад
    • finne det rette svaret;
    • rekneskapen var rett;
    • finne det rette ordet;
    • vere på rett veg;
    • i rett tid;
    • sjå kva som er rangt og rett;
    • vere av rette slaget;
    • vere på rette sida av lova
    • brukt som adverb:
      • skrive rett;
      • løyse oppgåva rett;
      • hugse rett;
      • alt gjekk rett for seg
  3. som snur den vanlege eller fine sida ut;
    ikkje vrang (1)
    Приклад
    • den rette sida av duken
  4. om maske (2: som ein lagar ved å trekjje tråden gjennom ei lykkje frå framsida;
    til skilnad frå vrang (2)
    Приклад
    • strikke rette og vrange masker
  5. rettvis;
    sømeleg, høveleg;
    rettkomen
    Приклад
    • det er rett og rimeleg;
    • stri for det rette
  6. med sine fulle fem
    Приклад
    • han er ikkje rett i hovudet
  7. brukt som adverb: utan omvegar eller avbrot;
    direkte
    Приклад
    • rett opp
  8. brukt som adverb: like (4, 4)
    Приклад
    • rett utanfor
  9. brukt som adverb: svært;
    nokså
    Приклад
    • rett lenge;
    • rett stor;
    • rett ofte

Фіксовані вирази

  • gå rett heim
    slå godt an
    • moteshowet gjekk rett heim
  • rett og slett
    beintfram
    • det du seier, er rett og slett løgn
  • rett som det var
    med eitt;
    brått
Сторінка статті

etterleving

іменник жіночий

Значення та вживання

det å etterleve;
det å følgje eller rette seg etter lover, reglar, retningslinjer eller liknande
Приклад
  • etterleving av påboda;
  • dei arbeider med betre etterleving av regelverket
Сторінка статті

villnis

іменник середній

Походження

frå tysk

Значення та вживання

  1. tett og ugjennomtrengjeleg kratt, buskas eller småskog
    Приклад
    • rydde opp i villniset i hagen
  2. i overført tyding: uoversynleg og innvikla materie
    Приклад
    • eit villnis av lover og reglar
Сторінка статті

velregulert

прикметник

Походження

jamfør regulere

Значення та вживання

ordna på ein god måte gjennom lover og reglar
Приклад
  • eit velregulert samfunn
Сторінка статті

sivil 2

прикметник

Походження

av latin civilis ‘(med)borgarleg’; av civis ‘borgar’

Значення та вживання

  1. utan tilknyting til militæret (1
    Приклад
    • dei sivile styresmaktene;
    • gå over frå Forsvaret til ein sivil jobb
  2. ikkje i uniform
    Приклад
    • gå i sivile klede
  3. som ikkje gjeld kriminalitet
    Приклад
    • ei sivil rettssak

Фіксовані вирази

  • sivil ulydnad
    det å nekte å rette seg etter lover og offentlege vedtak som ein del av ein politisk kamp
Сторінка статті

storting

іменник середній

Походження

norrønt stórþing ‘felleskyrkjeleg møte’; jamfør ting (2

Значення та вживання

  1. i bunden form eintal: nasjonalforsamlinga i Noreg
    Приклад
    • Stortinget vedtek lover og løyver pengar over statsbudsjettet
  2. sesjon for storting (1)
    Приклад
    • kongen erklærte Stortinget for opna;
    • løyse opp Stortinget
  3. bygning for storting (1)
    Приклад
    • Stortinget ligg ved Karl Johans gate
Сторінка статті

storsamfunn

іменник середній

Значення та вживання

menneska i ein stat (med sams institusjonar, lover, sedvanar, tradisjonar og liknande);
Сторінка статті

sivil ulydnad

Значення та вживання

det å nekte å rette seg etter lover og offentlege vedtak som ein del av ein politisk kamp;
Sjå: sivil, ulydnad
Сторінка статті

ulydnad

іменник чоловічий

Значення та вживання

det å vere ulydig;
Приклад
  • vise grov ulydnad;
  • militær ulydnad

Фіксовані вирази

  • sivil ulydnad
    det å nekte å rette seg etter lover og offentlege vedtak som ein del av ein politisk kamp
Сторінка статті