Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
56 результатів

Словник букмола 25 oppslagsord

på aksel gevær!

Значення та вживання

brukt i militært kommandorop om å legge gevær hvilende mot skulderen;
Сторінка статті

skulder

іменник жіночий або чоловічий

Походження

trolig fra lavtysk

Значення та вживання

  1. del av menneskekroppen mellom overarm og hals;
    Приклад
    • slenge frakken over skuldrene;
    • være bred over skuldrene;
    • det falt en tung bør fra mine skuldre
  2. i overført betydning: i uttrykk for byrde eller ansvar
    Приклад
    • ha mye ansvar på sine skuldre;
    • det falt en tung byrde fra mine skuldre
  3. del av klesplagg som dekker skuldrene
    Приклад
    • jakka var litt stor i skuldrene
  4. smalt felt eller kant mellom vei og grøft

Фіксовані вирази

  • få en kald skulder
    møte lite forståelse
  • få klapp på skulderen
    få ros
  • høye skuldre
    det å være anspent og stresset
    • de har høye skuldre før opprykkskampen;
    • hun går med høye skuldre og er bekymret
  • lave skuldre
    tilstand med avslappet holdning
    • ha en god dialog med lave skuldre;
    • han har lave skuldre med tanke på ordførervervet
  • se seg over skulderen
    følge med på hva som skjer rundt en
  • senke skuldrene
    slappe av
    • da eksamen var unnagjort, kunne studentene endelig senke skuldrene
  • stå skulder ved skulder
    stå sammen;
    være enige
  • trekke på skuldrene
    vise likegyldighet
Сторінка статті

hjul

іменник середній

Походження

norrønt hjól

Значення та вживання

  1. rund skive eller ring med eiker som snur rundt en aksel
    Приклад
    • en vogn med fire hjul;
    • hjulene i et urverk
  2. i overført betydning: kretsløp, utviklingsgang
    Приклад
    • tidens hjul går og går;
    • lykkens hjul;
    • vi er små hjul i samfunnsmaskineriet
  3. noe som minner om hjul (1)

Фіксовані вирази

  • femte hjul på vogna
    (kjenne seg som eller være) til overs
  • holde hjulene i gang
    holde virksomheten i gang
  • ligge på hjul
    kjøre, løpe like bak en konkurrent;
    lure like bak
  • slå hjul
    svinge kroppen sidelengs helt rundt med mellomlanding på hendene slik at beina beskriver en sirkel i lufta
  • steile og hjul
    om eldre forhold: strafferedskap i form av et hjul som ligger vannrett på en spiss stang, der radbrekkede og henrettede forbrytere ble lagt
    • bli lagt på steile og hjul
Сторінка статті

gevær

іменник середній

Походження

fra tysk; beslektet med verge (3

Значення та вживання

Фіксовані вирази

  • i gevær
    med våpen;
    i full beredskap
  • presentere gevær
    gjøre honnør ved å holde geværet loddrett foran brystkassen med munningen opp
  • på aksel gevær!
    brukt i militært kommandorop om å legge gevær hvilende mot skulderen
Сторінка статті

aksle

дієслово

Походження

norrønt axla; jamfør aksel (1

Значення та вживання

  1. bære (på skuldrene);
    ta på seg
    Приклад
    • aksle en bør

Фіксовані вирази

  • aksle seg
    2. presse seg inn i, ut av eller fram gjennom noe med overkropp og skuldre
      • aksle seg inn i dressen;
      • aksle seg ut av folkemengden
    3. gjøre seg klar (til å ta på seg noe viktig)
      • aksle seg til kamp;
      • aksle seg for nye oppgaver;
      • et land som aksler seg til selvstendighet
Сторінка статті

aksel 1

іменник жіночий або чоловічий

Походження

norrønt ǫxl

Значення та вживання

Фіксовані вирази

  • på aksel gevær!
    brukt i militært kommandorop om å legge gevær hvilende mot skulderen
Сторінка статті

ås 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt áss, kanskje samme opprinnelse som ås (2

Значення та вживання

  1. bærebjelke (1), særlig horisontal takbjelke
    Приклад
    • åsene bærer taket
  2. aksel (3, 1), for eksempel i hjul eller slipestein
  3. bom, stang eller tverrtre i ulike redskaper som for eksempel slede, kjelke, plog, drag
Сторінка статті

utveksling

іменник жіночий або чоловічий

Значення та вживання

  1. det å utveksle
    Приклад
    • utveksling av høflighetsfraser
  2. det å være på studieopphold i et annet land i en avgrenset periode
  3. mekanisk kraftoverføring fra én roterende aksel til en annen som samtidig endrer omdreiningshastigheten
Сторінка статті

spindel

іменник чоловічий

Походження

fra tysk

Значення та вживання

glatt eller gjenget aksel i maskin eller redskap
Сторінка статті

akson

іменник середній

Вимова

aksoˊn

Походження

fra gresk ‘aksel’

Значення та вживання

nervetråd på nervecelle som fører impulser ut fra cellen;
jamfør dendritt
Сторінка статті

Словник нюношка 31 oppslagsord

akseltrykk

іменник середній

aksletrykk

іменник чоловічий або середній

Походження

jamfør trykk (3

Значення та вживання

del av samla vekt av eit køyretøy som fell på kvar aksel (3, 1)
Сторінка статті

ås 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt áss; kanskje same opphav som ås (2

Значення та вживання

  1. berebjelke (1), særleg horisontal takbjelke
    Приклад
    • åsane ber taket
  2. stong som noko sviv rundt;
    jamfør hjulås
  3. bom, stong eller tverrtre i ymse reiskapar som til dømes slede, kjelke, plog, drag
Сторінка статті

skulder

іменник жіночий

Походження

truleg frå lågtysk

Значення та вживання

  1. del av menneskekroppen mellom overarm og hals;
    Приклад
    • slengje kåpa over skuldrene;
    • vere brei over skuldrene;
    • kike seg over skuldra
  2. i overført tyding: i uttrykk for byrd eller ansvar
    Приклад
    • ha mykje ansvar på skuldrene sine;
    • ei tung byrd fall frå skuldrene mine
  3. del av klesplagg som dekkjer skuldrene
    Приклад
    • jakka var litt stor i skuldrene
  4. smalt felt eller kant mellom veg og gøft

Фіксовані вирази

  • få ei kald skulder
    møte lite forståing
  • få klapp på skuldra
    få ros
  • høge skuldrer
    det å vere overspent og stressa
    • begge laga spelar med høge skuldrer;
    • det gjeld å roe seg ned og ikkje ha høge skuldrer
  • låge skuldrer
    tilstand med avslappa haldning
    • dei går til kampen med låge skuldrer;
    • ha låge skuldrer sjølv om ting ikkje blir som ein har tenkt
  • senke skuldrene
    slappe av
    • no kan eg endeleg ta meg ein kopp kaffi og senke skuldrene
  • sjå seg over skuldra
    følgje med på kva som skjer rundt ein
  • stå skulder ved skulder
    stå saman;
    vere samde
  • trekkje på skuldrene
    vise likesæle;
    dra på akslene
Сторінка статті

akselblad 2, aksleblad 2

іменник середній

Походження

av aksel (2

Значення та вживання

i botanikk: øyreblad
Сторінка статті

akselkopling, akslekopling

іменник жіночий

Походження

av aksel (3

Значення та вживання

maskindel som bind saman fleire akslar eller aksel og hjul
Сторінка статті

akselknopp, aksleknopp

іменник чоловічий

Походження

av aksel (2

Значення та вживання

Сторінка статті

fleire

детермінатив квантифікатор

Походження

norrønt fleiri, komparativ av mang og mange; jamfør superlativ flest

Значення та вживання

  1. meir enn éin;
    mange, ein heil del;
    nokre
    Приклад
    • spørsmålet har fleire sider;
    • kunne fleire språk;
    • hende fleire gonger;
    • i fleire år;
    • fleire av dei er borte
  2. ved uttrykt samanlikning: som det er meir av i tal;
    meir talrik
    Приклад
    • fleire kvinner enn menn;
    • fleire bøker enn eg har råd til;
    • dei er fleire enn vi er
  3. nokre i tillegg;
    enda nokre;
    enda meir
    Приклад
    • fleire enn eg;
    • få fleire ark!
    • brukt som substantiv
      • somme klappa og fleire jubla;
      • stadig fleire meiner dette;
      • fleire og fleire tek ny utdanning

Фіксовані вирази

  • med fleire
    og fleire andre som ikkje er nemnde med namn;
    forkorta mfl.
    • ei kunstsamling av biletkunstnarar som Astrup d. y., Eikås, Weidemann, Tunold med fleire
  • og fleire
    og fleire andre som ikkje er nemnde med namn;
    forkorta ofl.
    • sitat av Ivar Aasen, Henrik Ibsen, Aksel Sandemose, Olav Duun og fleire
Сторінка статті

hjul

іменник середній

Походження

norrønt hjól

Значення та вживання

  1. rund skive eller ring med eiker som sviv rundt ein aksel
    Приклад
    • ei kjerre med to hjul;
    • det er mange små hjul i eit urverk
  2. i overført tyding: krinslaup, utviklingsgang
    Приклад
    • vi er alle små hjul i samfunnsmaskineriet
  3. noko rundt som minner om eit hjul
    Приклад
    • eit hjul av eld;
    • eit hjul av lys

Фіксовані вирази

  • femte hjul på vogna
    (kjenne seg som eller vere) til overs
  • halde hjula i gang
    syte for at verksemda går som vanleg
  • liggje på hjul
    køyre, springe like bak ein annan;
    lure like bak
  • slå hjul
    svinge kroppen sidelengs i ein boge heilt rundt med mellomlanding på hendene
  • stegl og hjul
    om eldre forhold: straffereiskap i form av eit hjul som ligg vassrett på ei kvass stong som radbrekte og avretta forbrytarar vart lagde på
    • bli lagd på stegl og hjul
Сторінка статті

gir 1

іменник середній

Вимова

gir

Походження

av engelsk gear, opphavleg ‘utstyr’; samanheng med gjere

Значення та вживання

  1. tannhjulsmekanisme som overfører roterande rørsle frå ein aksel til ein annan og gjev utveksling, og som tillet varierande fart;
    Приклад
    • setje bilen i femte gir;
    • sykkelen har tolv gir;
    • skifte gir

Фіксовані вирази

  • få/setje ræva i gir
    få opp farten, skunde seg
    • få ræva i gir og kom!
    • set ræva i gir og få det unnagjort!
Сторінка статті

gevær

іменник середній

Походження

frå tysk; samanheng med verje (2

Значення та вживання

Фіксовані вирази

  • i gevær
    med våpen;
    i full beredskap
  • presentere gevær
    gjere honnør ved å halde geværet loddrett framfor brystkassa med munninga opp
  • på aksel gevær!
    brukt i militært kommandorop om å kvile eit gevær mot skuldra
Сторінка статті