Avansert søk

Enkelt søk

Nynorskordboka 39 oppslagsord

venerisk

adjektiv

Opphav

frå latin, etter den romerske kjærleiksgudinna Venus

Tyding og bruk

i medisin: som kan smitte seksuelt
Døme
- venerisk sjukdom
som gjev legehjelp mot kjønnssjukdomar
Døme
- venerisk avdeling

Artikkelside

teutonar

substantiv hankjønn

Opphav

av latin teutoni, teutones; samanheng med tjod

Tyding og bruk

fram til omkring 100 f.Kr.: medlem av ei germansk stamme som opphavleg kom frå Jylland

Døme

teutonarane slost mot den romerske hæren fleire gonger

Artikkelside

romartal

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

talteikn i det romerske talsystemet, skrive med store latinske bokstavar

Døme

1985 er MCMLXXXV med romartal;
romartalet V tilsvarer tallet fem

Artikkelside

vulkan

substantiv hankjønn

Opphav

frå latin, av Vulcanus, namn på den romerske eldguden som ein trudde hadde smie i vulkanane

Tyding og bruk

stad (ofte kjegleforma fjell) med opning i jordskorpa der magma og gass bryt fram frå det indre av jorda under utbrot;
eldsprutande fjell
Døme
- det spruta eld og rann lava frå vulkanen;
- ein slokna vulkan
i overført tyding: (person med) sterke kjensler som kan gje seg kraftige uttrykk
Døme
- han vart ein vulkan av raseri

Faste uttrykk

leve på ein vulkan
leve under svært ustabile, utrygge tilhøve

Artikkelside

latinsk

adjektiv

Tyding og bruk

som gjeld latin og latinarane

Døme

latinsk grammatikk

Faste uttrykk

latinsk alfabet
alfabet brukt av romarane og sidan i dei fleste europeiske landa;
til skilnad frå gresk alfabet og kyrillisk alfabet
latinsk skrift
handskrift utvikla frå romerske skriftteikn

Artikkelside

konsul

substantiv hankjønn

Opphav

frå latin; samanheng med konsultere

Tyding og bruk

kvar av dei to høgaste embetsmennene i den romerske republikken
person som tek seg av interessene til ein stat i eit anna land
Døme
- ulønt konsul;
- utsend konsul