Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
24 treff

Nynorskordboka 24 oppslagsord

korrumpere

korrumpera

verb

Opphav

frå latin ‘skjemme ut’, av con- og rumpere ‘bryte’; jamfør kon-

Tyding og bruk

  1. øydeleggje moralsk;
    Døme
    • korrumpere seg;
    • makt korrumperer
  2. Døme
    • teksten er korrumpert
Artikkelside

kyrkje 1

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt kirkja, gjennom gammalengelsk cirice, cyrice; frå gresk kyri(a)kon ‘som høyrer Herren til’, av kyrios ‘herre, gud’

Tyding og bruk

  1. bygning for kristen gudsteneste;
    Døme
    • gå i kyrkja;
    • byggje ny kyrkje
  2. kriste samfunn
    Døme
    • vere prest i Den norske kyrkja

Faste uttrykk

  • den katolske kyrkja
    verdsomspennande kyrkjesamfunn som har paven som overhovud
  • den kristne kyrkja
    alle kristne kyrkjesamfunn
Artikkelside

konsentrere

konsentrera

verb

Opphav

frå tysk og fransk, av latin con- og centrum ‘sentrum’, opphavleg ‘samle i eit midtpunkt; jamfør kon-

Tyding og bruk

  1. trengje saman, fortette, samle
    Døme
    • konsentrere verksemda om nærområda;
    • konsentrere troppar ved grensa
  2. i kjemi: auke konsentrasjonen av eit stoff
    • brukt som adjektiv:
      • konsentrert saltsyre

Faste uttrykk

  • konsentrere seg
    samle tankane;
    ha merksemda retta mot noko
    • dei konsentrerer seg om primæroppgåvene
Artikkelside

balsatre

substantiv inkjekjønn

Opphav

av balsa

Tyding og bruk

tropisk tre med lauvblad og porøs og særs lett ved (1, 1);
Ochroma pyramidale
Døme
  • flåten Kon-Tiki vart bygd av balsatre
Artikkelside

komfort

substantiv hankjønn

Uttale

kåmfåˊr eller  komfåˊr

Opphav

gjennom engelsk, frå gammalfransk ‘hjelp’, frå latin con- og fortis ‘sterk’; jamfør kon-

Tyding og bruk

utstyr som gjer noko lettvint og gjev trivnad og hyggje;
kjensle av velvære og luksus
Døme
  • eit hotell med all komforten du kan ynskje deg;
  • ein bil med god komfort
Artikkelside

kontrahere

kontrahera

verb

Opphav

av latin contrahere ‘dra saman’; jamfør kon-

Tyding og bruk

  1. gjere ein avtale om;
    tinge med å skrive kontrakt
    Døme
    • kontrahere ein fiskebåt
    • brukt som adjektiv:
      • dei kontraherande statane
  2. om muskel: trekkje seg saman
Artikkelside

a konto

adverb

Uttale

a konˊto

Opphav

av italiensk a conto ‘på rekning’

Tyding og bruk

etter uspesifisert rekning med estimert beløp
Døme
  • fakturere a konto;
  • betale straumen a konto
Artikkelside

kommentar

substantiv hankjønn

Opphav

frå latin ‘oppteikning’, av con- og mens ‘tanke’; jamfør kon-

Tyding og bruk

  1. Døme
    • kommentar til siste nytt;
    • gje ein utfyllande kommentar;
    • ingen kommentar!
  2. forklaring av ein (vanskeleg) tekst
Artikkelside

konnotasjon

substantiv hankjønn

Opphav

frå latin , av con- og notare ‘vere uttrykk for’; jamfør kon-

Tyding og bruk

assosiasjon eit ord, eit bilete eller liknande kallar fram;
til skilnad frå denotasjon
Døme
  • konnotasjonane til eit ord
Artikkelside

kondominat

substantiv inkjekjønn

Opphav

av latin con- og dominari ‘rå over’; jamfør kon-

Tyding og bruk

felles herredøme over eit landområde;
landområde under felles herredøme
Døme
  • Sudan var eit britisk-egyptisk kondominat
Artikkelside