Avansert søk

79 treff

Bokmålsordboka 63 oppslagsord

forandring

substantiv hunkjønn eller hankjønn

Betydning og bruk

det å forandre;
noe som er forandret;
Eksempel
  • her er det blitt forandringer!
  • forandring i programmet;
  • en forandring til det bedre;
  • små forandringer;
  • vi må gjøre en forandring;
  • forandring fryder

Faste uttrykk

  • til en forandring
    ulikt det som er vanlig eller normalt
    • til en forandring var det fint vær i ferien;
    • til en forandring lå sjøen stille

tidsskifte

substantiv intetkjønn

Betydning og bruk

forandring eller vending i den historiske utviklingen;
overgang mellom to tidsperioder

utviklingsprogram

substantiv intetkjønn

Betydning og bruk

program (1) eller opplegg som skal skape positiv forandring for en person, et sted eller en gruppe
Eksempel
  • klubben har et eget utviklingsprogram for unge talenter

utviklingsprosjekt

substantiv intetkjønn

Betydning og bruk

prosjekt (2) som er ment å skape en stor positiv forandring i et område eller på et saksfelt
Eksempel
  • starte et regionalt utviklingsprosjekt

utviklingsfase

substantiv hankjønn

Betydning og bruk

fase der noe gjennomgår en større forandring eller utvikling
Eksempel
  • i puberteten er kroppen i en viktig utviklingsfase

utvikling

substantiv hankjønn eller hunkjønn

Betydning og bruk

  1. gradvis forandring;
    Eksempel
    • følge med i utviklingen;
    • den siste tids utvikling av begivenhetene;
    • studere menneskets utvikling;
    • rapportere om den videre utviklingen av saken;
    • økonomisk utvikling;
    • språkets historiske utvikling
  2. gradvis vekst, modning eller oppøving
    Eksempel
    • unge mennesker i sterk utvikling;
    • barnets språklige utvikling;
    • oppnå personlig utvikling
  3. det å arbeide fram noe;
    Eksempel
    • en ny metode er under utvikling;
    • utvikling av ny teknologi;
    • en interessant utvikling av det teoretiske grunnlaget

vandel

substantiv hankjønn

Opphav

fra lavtysk ‘forandring’

Betydning og bruk

Eksempel
  • en plettfri vandel

Faste uttrykk

  • handel og vandel
    daglig virke

synbar

adjektiv

Opphav

av syn (1

Betydning og bruk

Eksempel
  • en synbar forandring
  • brukt som adverb:
    • hun var synbart beruset

vending

substantiv hunkjønn eller hankjønn

Betydning og bruk

  1. snuing (1), svinging
    Eksempel
    • gjøre en rask vending mot høyre;
    • finte ut noen med en kjapp vending
  2. Eksempel
    • gå flere vendinger etter vann;
    • de tok bagasjen i en vending
  3. endret retning eller utvikling;
    Eksempel
    • samtalen tok en overraskende vending;
    • krigen tok en ny vending;
    • saken fikk en uventet vending
  4. måte å si noe på;
    Eksempel
    • kunne mange gamle ord og vendinger;
    • bli omtalt i rosende vendinger

Faste uttrykk

  • en stående vending
  • i vendingen
    i tankegangen eller måten å utføre noe på
    • være rask i vendingen;
    • om vi skal sikre oss gode plasser, kan vi ikke være for trege i vendingen

snunad

substantiv hankjønn

Opphav

norrønt snúnaðr ‘vinning’; av snu (2

Betydning og bruk

  1. bevegelse som endrer retningen;
    røre
  2. endring av oppfatning;
    vending, forandring
    Eksempel
    • det ble en snunad i praksisen etter dette

Nynorskordboka 16 oppslagsord

forandring

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

det å forandre;
noko som er forandra;
Døme
  • gjere forandringar i programmet;
  • ei forandring til det betre;
  • små forandringar;
  • her må det bli ei forandring

Faste uttrykk

  • til ei forandring
    ulikt det som er vanleg eller normalt
    • til ei forandring var det fint vêr i ferien;
    • til ei forandring låg sjøen stille

utviklingsprogram

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

program (1) eller opplegg som skal skape positiv forandring for ein person, ein stad eller ei gruppe
Døme
  • det internasjonale samfunnet har vedteke eit utviklingprogram for regionen

utviklingsområde

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

avgrensa område eller saksfelt der det trengst eller er moglegheit for teknisk, økonomisk eller sosial betring eller forandring
Døme
  • den gamle industritomta er eit viktig utviklingsområde for kommunen

utviklingsprosjekt

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

prosjekt (2) som er meint å skape ei stor positiv forandring i eit område eller på eit saksfelt
Døme
  • regionen har fleire store utviklingsprosjekt på gang

utviklingsfase

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

fase der noko går gjennom ei større forandring eller utvikling
Døme
  • barnet er i ein tidleg utviklingsfase

utvikling

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

  1. gradvis forandring;
    Døme
    • følgje med i utviklinga;
    • studere utviklinga av dyreartene;
    • orientere om den vidare utviklinga av saka;
    • økonomisk utvikling;
    • skrive om den historiske utviklinga til jazzmusikken
  2. gradvis vokster (1), mogning eller oppøving;
    Døme
    • unge menneske i sterk utvikling;
    • den språklege utviklinga til barnet;
    • syte for personleg utvikling
  3. det å arbeide fram noko;
    Døme
    • ein ny teknologi er under utvikling;
    • utvikling av nye løysingar;
    • utvikling av ny industri

kavernøs

adjektiv

Opphav

jamfør kaverne

Tyding og bruk

som er full av holrom;

Faste uttrykk

  • kavernøst vev
    vev (2 med evne til volumendring ved forandring av blodtilførsel

gjennomgå

verb

Tyding og bruk

  1. leve gjennom;
    halde ut;
    Døme
    • byen gjennomgjekk ei stor forandring;
    • han har gjennomgått mykje vondt i livet;
    • ho skal gjennomgå ein operasjon
  2. gå gjennom, ta for seg
    Døme
    • læraren gjennomgjekk teksten med elevane;
    • studentane skal gjennomgå hovudlinjene i utviklinga
  3. Døme
    • dei gjennomgår rekneskapen;
    • politiet gjennomgjekk rullebladet

Faste uttrykk

  • få gjennomgå
    få (mykje) skjenn eller kritikk
    • konserten får gjennomgå av kritikarane;
    • handballspelaren fekk gjennomgå etter tapet

fryde, frygde

fryda, frygda

verb

Tyding og bruk

skape fryd (hos);
Døme
  • forandring frydar

Faste uttrykk

  • fryde seg
    glede seg (òg med skadefryd) (over noko)
    • barna fryda seg over gåvene;
    • dei lo vondskapsfullt og fryda seg

til ei forandring

Tyding og bruk

ulikt det som er vanleg eller normalt;
Døme
  • til ei forandring var det fint vêr i ferien;
  • til ei forandring låg sjøen stille