Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
13 результатів

Словник нюношка 13 oppslagsord

brodd

іменник чоловічий

Походження

norrønt broddr

Значення та вживання

  1. spiss tapp, odd, pigg
    Приклад
    • brodden på ein skistav
  2. metallplate med piggar på til å feste under skoa på glatt føre
    Приклад
    • gå med broddar
  3. kvass stikkereiskap hos somme dyr, særleg insekt
    Приклад
    • bier og kvefs har brodd
  4. i overført tyding: noko som verkar sårande, smertefullt eller provoserande;
    skarp og kritisk bodskap
    Приклад
    • eit slagord med brodd;
    • filmen har brodd mot rasisme;
    • kunst utan brodd
  5. skarp, spiss utvekst i enden av blad;
    spire (1, 1) (på korn)

Фіксовані вирази

  • i brodden for
    i leiinga av;
    i spissen for
    • ho stod i brodden for rørsla;
    • dei gjekk i brodden for meir forsking;
    • han stilte seg i brodden for eit opprør
  • ta brodden av
    veikje verknaden av;
    mildne
    • ta brodden av kritikken
Сторінка статті

spiss 1

іменник чоловічий

Походження

frå lågtysk

Значення та вживання

  1. kvass, skarp ende;
    Приклад
    • ei nål endar i ein spiss
  2. fremste delen av noko
    Приклад
    • gå i spissen av 17. mai-toget
  3. person som merkjer seg ut;
    Приклад
    • spissane i fagrørsla
  4. i fotball: angrepsspelar i fremste lagdelen
    Приклад
    • spele spiss;
    • eit lag har til vanleg ein eller to spissar
  5. skjerpande smakstilsetjing
    Приклад
    • setje ein spiss på sausen med litt raudvin

Фіксовані вирази

  • i spissen for
    i leiinga av;
    i brodden for
    • stå i spissen for arbeidet;
    • gå i spissen for å samle inn pengar
  • setje ein spiss på
    gjere ekstra god;
    auke verknaden av
    • turistane tykte vêret sette ein spiss på opplevinga
  • setje på spissen
    presse til det ytste;
    framstille på ein skarp måte for å provosere fram ein reaksjon
    • partiet ynskte å opptre smidig og ikkje setje saka på spissen
Сторінка статті

riddar

іменник чоловічий

Походження

norrønt riddari; frå lågtysk, av riden ‘ri’

Значення та вживання

  1. i antikken: krigar til hest
  2. i mellomalderen: medlem av den adelege krigarstanden i teneste hos konge eller fyrste
  3. person som går i brodden eller kjempar for noko
    Приклад
    • gjere seg til riddar for ei god sak
  4. høvisk mann;
  5. person som har fått ordensteikn
    Приклад
    • vere riddar av St. Olavs orden
  6. grad av ordensteikn som riddar (5) blir dekorert med

Фіксовані вирази

  • slå til riddar
    ta opp i riddarstanden
Сторінка статті

føre 4

føra

дієслово

Походження

norrønt fǿra, opphavleg ‘få til å fare’

Значення та вживання

  1. flytte frå eitt punkt til eit anna;
    Приклад
    • båten fører folk og gods;
    • gassen blir ført i land på Nord-Jæren
  2. vise veg frå eitt punkt til eit anna;
    gje tilgjenge (til)
    Приклад
    • stigen fører opp på loftet;
    • den smale trappa som fører ned i kjellaren;
    • vegen fører opp til huset
  3. få til å nå ein viss tilstand eller situasjon;
    føre med seg, få til følgje;
    resultere i
    Приклад
    • prisauken har ført til lågare forbruk;
    • eksponering for stoffet kan føre til alvorleg sjukdom;
    • krangling fører ingen stad;
    • ho har ført laget sitt til seier;
    • føre skam over familien
  4. påverke til å flytte seg i ei viss retning;
    Приклад
    • føre buskapen på beite;
    • eg kan både føre og følgje i vals;
    • bli ført bort frå området;
    • musklane som fører tommelen og peikefingeren mot kvarandre;
    • føre vitne for retten
  5. stå i brodden for;
    Приклад
    • føre ein hær;
    • kapteinen fører skipet
  6. drive med (over lengre tid);
    utføre, gjere
    Приклад
    • partiet fører ein egoistisk politikk;
    • føre falske rykte;
    • føre gode grunnar for både det eine og det andre alternativet;
    • eg har ført samtaler med fleire ulike bankar;
    • føre krig;
    • føre eit sorglaust liv
  7. skrive ned systematisk eller etter kvart som noko skjer
    Приклад
    • føre tilsyn med noko;
    • vi fører statistikk over import og eksport;
    • fører du dei nye namna på lista?
    • verksemda fører både budsjett og rekneskap
  8. ha til sals;
    vere utstyrt med
    Приклад
    • forretninga fører ikkje denne vara;
    • vi har lenge ført mjølk frå to meieri;
    • skipet fører lanterne, segl og norsk flagg

Фіксовані вирази

  • føre an
    gå i brodden (for);
    gå først
    • det var ungdomane som førte an i kampen mot krigen;
    • sjefen førte an ut døra
  • føre bak lyset
    narre, lure, villeie
  • føre fram
    1. gje (positivt) resultat;
      lykkast
      • omlegginga førte fram;
      • vi må vurdere kva tiltak som faktisk fører fram
    2. spele eller syne fram eit skodespel eller liknande;
      framføre (2
  • føre med seg
    få som følgje, resultat eller konsekvens
    • tiltaket fører ingenting godt med seg;
    • parasitten som fører med seg sjukdomen
  • føre opp
    1. byggje (ei bygning)
      • planen er å føre opp fleire store leilegheitskompleks i området
    2. skrive ned på liste eller liknande
      • alternativa skal førast opp i prioritert rekkjefølgje;
      • prosjektet blir ført opp som ein eigen post i budsjettet
  • føre over
    overføre
    • føre over mannskap til ei anna avdeling;
    • kan eg føre over dei siste feriedagane til neste år?
    • han førte over fleire tusen kroner til sparekontoen
  • føre seg
    te seg, oppføre seg;
    fare fram
    • ho fører seg med ære;
    • eg har alltid blitt lært opp til å føre meg fint
Сторінка статті

fremst

прикметник

Походження

norrønt fremstr og framastr, superlativ av fram og framme; jamfør fremre

Значення та вживання

  1. som er lengst framme
    Приклад
    • gå i fremste rekkja;
    • sitje på den fremste tofta
    • brukt som adverb
      • gå fremst;
      • sitje fremst i kyrkja
  2. som er i brodden;
    førande;
    viktigast
    Приклад
    • ein av dei fremste komponistane våre
    • brukt som substantiv
      • den fremste i flokken;
      • vere mellom dei fremste i åndslivet

Фіксовані вирази

  • først og fremst
    framfor alt, særleg
    • først og fremst må vi vere rolege
Сторінка статті

i spissen for

Значення та вживання

i leiinga av;
Sjå: spiss
Приклад
  • stå i spissen for arbeidet;
  • gå i spissen for å samle inn pengar
Сторінка статті

i brodden for

Значення та вживання

i leiinga av;
i spissen for;
Sjå: brodd
Приклад
  • ho stod i brodden for rørsla;
  • dei gjekk i brodden for meir forsking;
  • han stilte seg i brodden for eit opprør
Сторінка статті

ta brodden av

Значення та вживання

veikje verknaden av;
mildne;
Sjå: brodd
Приклад
  • ta brodden av kritikken
Сторінка статті

føre an

Значення та вживання

gå i brodden (for);
gå først;
Sjå: føre
Приклад
  • det var ungdomane som førte an i kampen mot krigen;
  • sjefen førte an ut døra
Сторінка статті

fronte

fronta

дієслово

Значення та вживання

  1. vere offentleg talsmann for
    Приклад
    • det er ho som frontar bedrifta i media
  2. gå i brodden for
    Приклад
    • fronte ein aksjon
  3. gå til front (3) mot, imøtegå
    Приклад
    • fronte ekstremistane
Сторінка статті