Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
17 результатів

Словник нюношка 17 oppslagsord

styve

styva

дієслово

Походження

norrønt stýfa; av stuv

Значення та вживання

  1. hogge toppen (av tre);
    hogge ned tre
  2. skjere ned;
    klippe
    Приклад
    • styve greinene på frukttre
  3. fly eller gli i lufta med strake, rolege venger
Сторінка статті

syrin

іменник чоловічий

Походження

av gresk syrinx ‘røyr, fløyte’ fordi greinene er gode til å lage fløyter av

Значення та вживання

busk med store, velluktande blomsterklasar som høyrer til slekta Syringa i oliventrefamilien;
Syringa vulgaris
Сторінка статті

bøye 3

bøya

дієслово

Походження

norrønt beygja; i tyding 4 samanheng med latin declinare og med same opphav som boge og bug

Значення та вживання

  1. gje boge- eller vinkelform;
    gjere krokete;
    tvinge opp, ned eller til sides
    Приклад
    • bøye jern;
    • bøye greinene til sides;
    • laget bøyer og tøyer etter trening;
    • han bøygde seg ned for å ta opp noko frå golvet;
    • gjestene bøygde seg i respekt framfor kista
  2. gjere mjuk (4);
    tvinge til å gje seg eller lyde
    Приклад
    • bøye viljen
  3. gjere ein bøyg
    Приклад
    • bøye av frå vegen;
    • bøye unna for eit slag
  4. i språkvitskap: bruke eller rekne opp dei grammatiske formene for eit ord; jamfør deklinere, komparere og konjugere
    Приклад
    • bøye verbet i alle tidene

Фіксовані вирази

  • bøye av
    vike for press
  • bøye kne for
    1. knele for
    2. vise seg underdanig eller vise respekt for
  • bøye seg
    gje etter, godta;
    audmjuke seg
  • bøye seg i støvet for
    syne audmjukskap, vørdnad eller liknande for
  • bøye under seg
    kue nokon
  • bøye unna
    vike unna for noko som er leitt eller vanskeleg
Сторінка статті

binde

binda

дієслово

Походження

norrønt binda

Значення та вживання

  1. knyte, feste med tau, reip eller liknande
    Приклад
    • binde på seg eit hovudplagg;
    • binde eit tau kring noko;
    • binde om sår;
    • gartnaren bind opp greinene på bærbuskane;
    • skipperen batt båten til bryggja;
    • hunden stod bunden fast utanfor butikken
  2. lage eller gjere i stand med å flette, knyte eller feste på annan måte
    Приклад
    • binde kornband;
    • binde korger;
    • binde inn ei bok
  3. Приклад
    • binde hoser
  4. få til å feste seg;
    knyte fast til seg;
    halde på plass
    Приклад
    • grasrota bind jorda;
    • steinane skal binde kvarandre i muren;
    • sementen bind
  5. i kjemi: vere knytt til
    Приклад
    • reint jern finst ikkje i naturen, det er bunde til andre stoff
  6. vere, bli (fast) knytt til eller avhengig av noko(n)
    Приклад
    • vere bunden til familien;
    • ho var bunden til sjukesenga
  7. Приклад
    • vere bunden av konvensjonar
  8. bringe, knyte til kvarandre
    Приклад
    • vegen bind bygdene saman

Фіксовані вирази

  • binde kapital
    plassere kapital (1, 1) slik at han ikkje kan brukast fritt
  • binde opp
    bestemme for ein viss bruk eller ei viss verksemd
    • bli bunden opp av mykje skrivearbeid;
    • dei er skeptiske til å binde opp så mykje pengar
  • binde på hender og føter
    ta ifrå nokon handlefridomen
    • bli bunden på hender og føter av regelverk og byråkrati
  • binde renta
    fastsetje rentefot for eit lån i ein viss periode
  • binde seg
    1. forplikte seg
      • forsikringsselskapet bind seg til å gjere opp for skaden;
      • ho ville ikkje binde seg til nokon
    2. oppføre seg ufritt;
      presse seg over evne
      • dansarane bind seg for mykje
Сторінка статті

drysse, drysje

dryssa, drysja

дієслово
розділений інфінітив: dryssa, drysja

Походження

jamfør svensk drösa ‘la falle’, av drjose; samanheng med drype (1 og drope

Значення та вживання

  1. falle tett i små partiklar og spreiast utover;
    Приклад
    • snøen drysser ned;
    • blada hadde begynt å drysse ned frå greinene
  2. spreie utover i eit tynt lag;
    Приклад
    • drysse persille over potetene;
    • dryss over litt kveitemjøl og la deigen heve
Сторінка статті

oppstamma

прикметник

Значення та вживання

om tre og buskar: som har fått lengre kvistfri stamme ved at dei nedste greinene er skorne vekk
Приклад
  • ein nydeleg, oppstamma ripsbusk
Сторінка статті

skjellakk

іменник чоловічий

Походження

av nederlandsk schellak opphavleg ‘lakk i tynne skjel’; jamfør skjel

Значення та вживання

  1. harpiks (1) som ei art av skjoldlus set av på greinene til det indiske fikentreet
Сторінка статті

tvinge 2

tvinga

дієслово

Походження

norrønt þvinga

Значення та вживання

  1. presse, skuve eller bøye med fysisk makt
    Приклад
    • tvinge inn ein kile;
    • ho tvinga saman greinene;
    • tvinge seg gjennom sperringa
  2. få nokon til å gjere noko mot hens vilje eller ynske;
    bruke tvang (1);
    presse;
    jamfør tvingande og tvungen
    Приклад
    • boka tvingar ein til å tenkje etter;
    • ho tvingar maten i seg;
    • han tvinga fram ein smil
  3. få fram eit resultat ved å nytte makt eller pressmiddel
    Приклад
    • tvinge gjennom eit vedtak;
    • tvinge nokon til å tilstå;
    • bli tvinga til å gå av;
    • tvinge fram ei godkjenning;
    • dei har tvinga til seg store føremoner

Фіксовані вирази

  • tvinge nokon i kne
    presse nokon til lydnad
  • tvinge seg fram
    vere umogleg å hindre
    • reforma vil tvinge seg fram
  • tvinge under seg
    ta makt over;
    leggje under seg
    • tvinge under seg eit land
Сторінка статті

svinge

svinga

дієслово

Походження

frå tysk

Значення та вживання

  1. føre noko i boge
    Приклад
    • svinge sverdet;
    • ho svingar øksa;
    • han svingar armane langs sida
  2. føre noko i ei ny lei;
    endre retning;
    snu, dreie, vende
    Приклад
    • svinge båten rundt;
    • båten svinga rundt neset;
    • bilen svinga opp framfor døra;
    • svinge på rattet
  3. vere i rørsle att og fram
    Приклад
    • pendelen svingar;
    • greinene på treet svinga
  4. veksle mellom ulike tilstandar;
    Приклад
    • prisane svinga sterkt;
    • svinge mellom vonløyse og tru;
    • folkemeininga svingar
    • brukt som adjektiv:
      • svingande prisar;
      • svingande humør
  5. om musikk: ha rytmisk driv
    Приклад
    • musikken svinga bra;
    • orkesteret fekk det til å svinge
    • brukt som adjektiv:
      • svingande jazz;
      • svingande felespel
  6. i overført tyding: vere prega av driv og intensitet
    Приклад
    • det svingar av den lokale fotballen
  7. brukt i eid
    Приклад
    • kom deg vekk, for svingande!

Фіксовані вирази

  • svinge seg
    1. dreie seg rundt;
      danse
      • svinge seg i dansen
    2. slengje seg i ei boge
      • svinge seg frå grein til grein;
      • svinge seg over gjerdet
    3. bukte seg;
      gå i svingar
      • vegen svingar seg oppover lia
  • svinge seg opp
    kome seg opp i ein høgare posisjon
    • svinge seg opp til velstand;
    • han svinga seg opp med politiske knep
Сторінка статті

grein 2

іменник жіночий

Походження

norrønt grein; samanheng med grine

Значення та вживання

  1. del av eit tre som veks ut frå stamma;
    grov kvist
    Приклад
    • bjørka har svære greiner
  2. noko som liknar på ei grein (2, 1);
    noko som greinar seg ut
    Приклад
    • greinene på hornet;
    • ei grein av elva
  3. ei av fleire nedstigande linjer i ei slekt;
    jamfør slektsgrein
    Приклад
    • den greina som bur i grannebygda
  4. undergruppe eller område innanfor vitskap, sport, språk eller liknande
    Приклад
    • ei grein av kunsten

Фіксовані вирази

  • på den grøne greina
    i ein god økonomisk situasjon
  • sage av den greina ein sit på
    sjølv valde at det går gale med ein
Сторінка статті