Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
180 результатів

Словник нюношка 180 oppslagsord

støyt

іменник чоловічий

Походження

norrønt steytr

Значення та вживання

  1. det å støyte;
    Приклад
    • få ein støyt i hovudet;
    • bilane braka saman i ein ofseleg støyt
  2. brå smerte og muskelkontraksjon valda av kortvarig elektrisk impuls
    Приклад
    • få støyt når ein skiftar lyspære
  3. brå oppleving av glede, smerte, redsle eller liknande;
    Приклад
    • kjenne ein støyt av glede;
    • det gjekk ein støyt gjennom meg
  4. brå rørsle;
    kast (4), rykk, tak
    Приклад
    • brystet heva seg i korte støytar
  5. slurk alkohol;
    dram, knert (1)
    Приклад
    • ta seg ein god støyt
  6. skarp eller knapp lyd
    Приклад
    • toget gav ein støyt i fløyta
  7. øving i vektlyfting;
    jamfør rykk (3)
    Приклад
    • greie 90 kg i støyt
  8. liten lêrlapp til bot (4)

Фіксовані вирази

  • gje støyten til
    vere utløysande årsak til;
    gje startsignal til
  • setje inn støyten
    satse fullt og heilt
    • han sette inn støyten i andre omgang
  • stå for ein støyt
    tole harde tak eller slag
  • ta støyten
    ta på seg ansvaret for noko eller utsetje seg for noko plagsamt eller vanskeleg
    • ordføraren måtte ta støyten for den dårlege styringa
Сторінка статті

rall

іменник чоловічий або середній

Походження

tyding 1 av ralle (2; tyding 2 av ralle (3

Значення та вживання

  1. Приклад
    • han gav seg i rall med henne;
    • dei hygde seg med mat og god rall;
    • røde og rall
  2. godt humør;
    god stemning;
    Приклад
    • mykje rall og gøy

Фіксовані вирази

  • på rall
    1. på rangel (1
      • han var på rall heile helga
    2. på reise;
      på rek (1)
      • katten er ute på rall;
      • han drog på rall og fisketurar
Сторінка статті

surrealisme

іменник чоловічий

Походження

frå fransk; av sur ‘over’ og réalisme

Значення та вживання

  1. kunstretning som prøver å skildre det umedvitne sjelelivet
  2. det å verke underleg og uforståeleg
    Приклад
    • reisa gav oss ei kjensle av surrealisme
Сторінка статті

valid

прикметник

Походження

frå latin ‘kraftig’; samanheng med valens

Значення та вживання

Приклад
  • trekkje valide konklusjonar;
  • undersøkinga gav valide resultat
Сторінка статті

vald 2

іменник середній

Походження

norrønt vald

Значення та вживання

  1. kontroll over;
    Приклад
    • han har dei i sitt vald;
    • dei gav seg eventyret i vald
  2. mark som ein rår over;
    eigedom med jakt- eller fiskerettar
    Приклад
    • jakta føregår i fleire vald

Фіксовані вирази

  • dra fanden i vald
    fare langt bort
  • dra pokker i vald
    dra langt av garde;
    forsvinne;
    dra fanden i vald
Сторінка статті

peng, penge

іменник чоловічий

Походження

norrønt pen(in)gr, frå vestgermansk

Значення та вживання

  1. mynt (1) (eller pengesetel)
    Приклад
    • mora gav ungen ein peng
  2. i fleirtal: myntar eller setlar brukte som verdimål og betalingsmiddel
    Приклад
    • norske pengar;
    • ha pengar i lommeboka
  3. i fleirtal: verdi som pengesetlar og myntar har;
    pengesum;
    Приклад
    • tene pengar;
    • leggje seg opp pengar;
    • ha pengar i banken;
    • dei lånte pengar til bil

Фіксовані вирази

  • ein billig penge
    ein liten pengesum
    • det var mange bøker til sals for ein billig penge
  • for alle pengane
    brukt for å uttrykkje intensitet og entusiasme
    • moro for alle pengane;
    • stå på for alle pengane
  • friske pengar
    pengar frå ei ny kjelde
    • det kom ingen friske pengar til vegbygging
  • ha pengar mellom hendene
    ha pengar ein kan bruke
  • kaste pengar ut av vindauget
    bruke pengar til inga nytte
  • reine ord for pengane
    klar tale;
    sanninga
  • store pengar
    mykje pengar;
    stor forteneste
    • tene store pengar;
    • dei tapte store pengar
  • svarte pengar
    skattepliktige pengar som ein lèt vere å betale skatt for
Сторінка статті

prakkast

дієслово

Значення та вживання

ha bry med;
Приклад
  • ho gav seg til å prakkast med detaljane;
  • han prakkast lenge for å få i gang traktoren
Сторінка статті

predikat

іменник середній

Походження

av latin praedicatum

Значення та вживання

  1. i logikk: det som blir sagt om subjektet i ei utsegn
  2. i grammatikk: setningsledd som seier noko om subjektet, og som er sett saman av verbalet (1 og moglege utfyllingar, som objekt, predikativ eller adverbial
    Приклад
    • i ‘eg gav eplet til bror min’ er ‘gav eplet til bror min’ predikat
  3. i språkvitskap: eldre nemning for verbal (1
  4. tillagd eigenskap, nærare karakteristikk (1)
    Приклад
    • eit guddomleg predikat
Сторінка статті

positiv 4

прикметник

Походження

gjennom fransk; frå latin positivus ‘sett, gjeven’

Значення та вживання

  1. Приклад
    • ha eit positivt syn;
    • stille seg positiv til;
    • eit positivt svar;
    • vere smilande og positiv
  2. som er betre enn venta;
    Приклад
    • dette resultatet var overraskande positivt
  3. rosande, oppmuntrande, byggjande
    Приклад
    • denne forfattaren har fått mykje positiv kritikk;
    • støtte opp under positive tendensar
  4. som blir vurdert som røynleg, sann (1, 1), faktisk (1)
    Приклад
    • positiv kunnskap
    • brukt som adverb: avgjort, heilt visst
      • eg veit det positivt;
      • det er positivt heilt feil
    • brukt som substantiv: noko som blir peika ut som sant eller korrekt
      • løgndetektoren gjev dessverre mange falske positivar
  5. som inneheld det ein har testa for, til dømes innan medisin og liknande
    Приклад
    • graviditetstesten var positiv;
    • løgndetektoren gav positivt utslag
  6. i matematikk: som er større enn null;
    på plussida
    Приклад
    • positive tal;
    • landet har for tida ein positiv handelsbalanse
  7. om elektrode: som straumen går ut frå
Сторінка статті

veng

іменник чоловічий

Походження

norrønt vængr, i tyding 5 norrønt vængi; jamfør ving

Значення та вживання

  1. kroppsdel til å flyge med hos fuglar og insekt
    Приклад
    • fuglen flaksa med vengene;
    • ørna har store venger;
    • fuglen falda ut vengene;
    • ha ein brekt veng
  2. noko som liknar ein veng (1)
    Приклад
    • vengene på eit fly;
    • vengene på ein propell;
    • ein skrue med venger
  3. i botanikk: hinneliknande sveveorgan på frukt eller frø;
    jamfør vengefrukt
  4. fløy, sidebygg
    Приклад
    • stå på vengen på kommandobrua
  5. kahytt akterut på fartøy
    Приклад
    • ei stor jekt med romsleg veng

Фіксовані вирази

  • få luft under vengene
    1. om fugl: kome så høgt at vengene ber
    2. få prøve seg, utfalde seg
      • ho fekk først luft under vengene da ho flytta heimanfrå
  • gje nokon venger
    gje nokon stor sjølvtillit
    • publikum gav bandet venger
  • klippe vengene på
    kue, hemje
    • systemet klipper vengene på dei unge talenta
  • kome seg på vengene
  • ta under vengene
    syne omsorg for nokon;
    beskytte
    • den foreldrelause ungen vart teken under vengene til ei einsleg tante
Сторінка статті