Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
44 результатів

Словник букмола 44 oppslagsord

styring

іменник жіночий або чоловічий

Значення та вживання

  1. det å styre;
    Приклад
    • rektor likte å ha styring;
    • miste styringen på bilen;
    • myndighetene må få styring på den økonomiske utviklingen
  2. instrument for å styre framdrift og retning på noe;
    Приклад
    • styringen på bilen var defekt
  3. i grammatikk: substantiv eller nomenfrase som er styrt av preposisjon
Сторінка статті

på halv tolv/åtte

Значення та вживання

ikke helt rett, skeivt, tilfeldig, uten styring;
på skeive;
Se: halv, tolv
Приклад
  • med hatten på halv tolv;
  • innsatsen har vært litt på halv tolv;
  • slipset hang helt på halv åtte
Сторінка статті

tolv

детермінатив квантифікатор

Походження

norrønt

Значення та вживання

grunntallet 12
Приклад
  • få tolv rette i tipping;
  • året har tolv måneder;
  • de tolv apostlene

Фіксовані вирази

  • klokka er fem på tolv
    katastrofen står like for døra
  • på halv tolv/åtte
    ikke helt rett, skeivt, tilfeldig, uten styring;
    på skeive
    • med hatten på halv tolv;
    • innsatsen har vært litt på halv tolv
Сторінка статті

halv 1

прикметник

Походження

norrønt halfr

Значення та вживання

  1. som utgjør den ene av to (mer eller mindre) like store deler
    Приклад
    • de delte og fikk et halvt brød hver;
    • en halv kilo;
    • to og en halv;
    • en halv omdreining
    • brukt som substantiv:
      • de fikk ikke engang det halve;
      • det halve hadde vært nok;
      • en halv kan vel ikke skade
  2. om mengde, fart eller annen målenhet, som er fylt eller brukes ca. halvparten av maksimal kapasitet;
    halvfull, halvfylt
    Приклад
    • båten gikk med halv fart;
    • spannet var halvt;
    • ta en halv øl
  3. om klokkeslett: 30 minutter før en hel time
    Приклад
    • klokka er halv ti, altså 09.30 eller 21.30
  4. som utgjør opptil halvparten av noe;
    delvis (2), nesten
    Приклад
    • en halv seier
  5. brukt som adverb: delvis, nesten, til en viss grad
    Приклад
    • si noe halvt i spøk;
    • hun svarte halvt smilende;
    • snu seg halvt på stolen
  6. om gjerning, karakter, løfte, sannhet, svar og lignende: ikke komplett, ufullkommen, ufullstendig
    Приклад
    • et halvt løfte;
    • dette er bare en halv løsning

Фіксовані вирази

  • ei halv ei
    en halvflaske brennevin
    • ha ei halv ei på lomma
  • en halv gang
    femti prosent (mer);
    ofte brukt i sammenligninger om mengde, størrelse eller lignende
    • dreie en halv gang rundt sin egen akse;
    • tenke seg om en halv gang til før man handler;
    • temperaturen sank én og en halv gang så raskt som forventet
  • flagge på halv stang
    la flagg henge cirka halvveis ned på flaggstangen som uttrykk for sorg ved dødsfall og begravelse
  • halvt om halvt
    (etter tysk halb und halb) bortimot, så å si
  • med et halvt øre
    uten å høre helt etter
    • lytte til radioen med et halvt øre
  • med et halvt øye
    uten å måtte se nøye;
    med et flyktig blikk
    • at du liker meg, kan jeg se med et halvt øye
  • på halv tolv/åtte
    ikke helt rett, skeivt, tilfeldig, uten styring;
    på skeive
    • med hatten på halv tolv;
    • innsatsen har vært litt på halv tolv
Сторінка статті

styrte

дієслово

Походження

fra lavtysk

Значення та вживання

  1. rase, strømme eller falle nedover uten styring
    Приклад
    • elva styrtet utfor stupet;
    • skiløperne styrtet utfor en skrent;
    • passasjerfly styrtet;
    • tårnet styrtet sammen
  2. få noe eller noen til å falle sammen eller falle ned;
    støte, tømme, kaste ned
    Приклад
    • styrte noe i avgrunnen;
    • styrte lasset i fyllinga
  3. drikke noe raskt
    Приклад
    • styrte ned et glass vann;
    • hun styrtet en øl på åtte sekunder
  4. bevege seg i høy fart;
    Приклад
    • styrte på dør
  5. i overført betydning: begynne å gjøre noe uten planlegging;
    Приклад
    • styrte seg ut i dristige spekulasjoner
  6. i overført betydning: få noen ut av balanse, ut av posisjon eller i vanry;
    Приклад
    • styrte regjeringen;
    • svindleren styrtet dem alle i ulykken
  7. kollapse eller dø;
    Приклад
    • kua styrtet på båsen

Фіксовані вирази

  • styrte om
    falle om
    • styrte om på gata
Сторінка статті

styr 2

іменник середній

Походження

av lavtysk stur ‘ror’ eller av styre (2

Значення та вживання

  1. kontroll, styring;
    orden
    Приклад
    • ha styr på budsjettet
  2. arbeid med å holde i orden;
    Приклад
    • stå for styr og stell i huset

Фіксовані вирази

  • gå over styr
    komme ut av kontroll
    • økonomien gikk over styr;
    • ekteskapet holdt på å gå over styr
  • holde styr på
    holde orden på;
    mestre, beherske
    • holde styr på økonomien;
    • han holdt styr på alle elevene
  • på styr
    fra forstanden;
    tullete, forstyrret
    • er du helt på styr?
    • hun ble helt på styr da hun fikk brevet
  • sette over styr
    bruke ukontrollert mye;
    sløse, ødsle bort
    • sette økonomien over styr
Сторінка статті

styremåte

іменник чоловічий

Значення та вживання

måte å styre på;
sett av planer eller regler for styring;
Сторінка статті

ustyrt

прикметник

Значення та вживання

som ikke blir styrt;
uten styring;
Приклад
  • en ustyrt utvikling
Сторінка статті

villstyr

іменник середній

Походження

jamfør styr (1

Значення та вживання

det å mangle styring

Фіксовані вирази

  • på villstyr
    uten tilsyn eller kontroll;
    på selvstyr
    • la barna være på villstyr ute i naturen
Сторінка статті

tøm, tømme 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt taumr; samme opprinnelse som tom (1

Значення та вживання

  1. bånd eller snor til å styre trekkdyr med
    Приклад
    • overlate tømmene til kusken;
    • tømmen røk
  2. i overført betydning: kontroll, styring
    Приклад
    • det er på tide å gi tømmene videre;
    • han gav tømmene fra seg;
    • ta tømmene i maktposisjoner

Фіксовані вирази

  • få tømmene
    få handlefrihet
    • han fikk tømmene i styret
  • gi frie tømmer
    la (noen) få handlefrihet
    • ledelsen gav de ansatte frie tømmer
  • holde i tømme
    mestre;
    holde styr på
    • vi holdt oss i tømme og gikk tidlig hjem
  • holde i tømmene
    ha makten;
    bestemme
    • han holdt i tømmene i kriseperioden
  • stramme tømmene
    gi mindre spillerom
    • forslaget innebærer at vi må stramme tømmene for de ulike interessegruppene
Сторінка статті