Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
217 результатів

Словник букмола 107 oppslagsord

moderne

прикметник

Походження

gjennom fransk, fra middelalderlatin ‘ny(ere)', av latin modo ‘nylig’, av modus, påvirket av mote; jamfør modus

Значення та вживання

  1. som tilhører den nyeste tiden;
    som gjelder nåtiden
    Приклад
    • i moderne tid;
    • moderne mennesker;
    • moderne historie
  2. som tilhører det nyeste på sitt område;
    som er på moten;
    Приклад
    • moderne kunst;
    • en moderne skjorte;
    • legge om til moderne drift;
    • det er moderne med høye hæler i år

Фіксовані вирази

  • moderne språk
    levende språk
  • tidlig moderne tid
    historisk periode fra cirka 1500 til 1800;
    nyere tid (1)
Сторінка статті

snitt 2

іменник середній

Походження

av tysk schneiden ‘skjære’; av lavtysk sniden

Значення та вживання

  1. det å snitte eller skjære av eller inn i noe;
    Приклад
    • sprette opp fisken med raske snitt
  2. flate som kommer fram ved gjennomskjæring;
    Приклад
    • studere snittet der grenen var sagd av;
    • et renskåret snitt på bladkantene i en bok
  3. tegning eller skisse som viser oppbygningen til noe ved å lage et (tenkt) kutt gjennom konstruksjonen;
    Приклад
    • et snitt av motoren med navn på de ulike delene;
    • vise cellenes oppbygning ved å tegne opp et snitt
  4. sum av en rekke tall dividert med antallet av dem;
    Приклад
    • holde en fart på 60 km/t i snitt;
    • studenten har karakterer langt over snittet
  5. måte som noe er skåret opp eller laget på
    Приклад
    • en dress med moderne snitt;
    • tobakk av fint snitt
  6. i overført betydning: måte som noe fungerer på eller er gjort på;
    preg, karakter
    Приклад
    • en kriminalroman av gammelt snitt;
    • denne kampen var det internasjonalt snitt over
  7. bilde skåret ut i tre;
    figur, tresnitt
  8. redskap til å lage gjenger (1 med;
  9. påfunn, knep (1)
    Приклад
    • finne på alle slags snitt

Фіксовані вирази

  • det gylne snitt
    i matematikk: deling av et linjestykke i to deler slik at forholdet mellom hele linjestykket og den største delen er lik forholdet mellom den største delen og den minste
  • se sitt snitt
    finne en god anledning;
    lure seg til
    • mens alle sang, så de sitt snitt til å snike seg ut;
    • hun så sitt snitt til å legge nøkkelen i lomma
Сторінка статті

hot, hott

прикметник

Значення та вживання

  1. særs populær;
    moderne, trendy
    Приклад
    • hva er hot akkurat nå?
    • vårens hotteste reisemål
  2. særs tiltrekkende;
    Приклад
    • et skikkelig hot antrekk;
    • de hotteste mannekroppene i filmverdenen
  3. om mat: kraftig krydret, sterk (10)
    Приклад
    • kjøttboller i hot tomatsaus
  4. om musikk: pågående og intens
    Приклад
    • storbandet spilte drivende hot jazz
Сторінка статті

fast

прикметник

Походження

norrønt fastr

Значення та вживання

  1. som ikke kan flyttes
    Приклад
    • fast inventar
    • brukt som adverb
      • det står fast;
      • være fast forankret;
      • holde seg fast i karmen
  2. som holder formen;
    hard, kompakt
    Приклад
    • faste muskler;
    • fast grunn;
    • faste stoffer
  3. Приклад
    • en fast overbevisning;
    • med fast hånd;
    • et fast grep
    • brukt som adverb
      • tro fullt og fast på noe;
      • være fast bestemt på noe
  4. Приклад
    • fast arbeid;
    • et fast holdepunkt i tilværelsen;
    • ha fast følge;
    • ha faste utgifter;
    • spise til faste tider;
    • ha faste vaner;
    • ha fast plass på bussen
    • brukt som adverb
      • stå fast ved det en har sagt;
      • være fast ansatt

Фіксовані вирази

  • fast eiendom
    jord, skog, hus og lignende;
    til forskjell fra løsøre
    • ta pant i fast eiendom
  • fast føde
    mat en må tygge
    • spise grønnsaker, kjøtt eller annen fast føde
  • fast i fisken
    • spenstig, stø
      • jeg trener for å bli fast i fisken
    • som ikke gir etter for press
      • være fast i fisken når det gjelder de beslutningene som blir tatt
  • fast ordstilling
    plassering av ledd i en setning etter regler i språket
    • moderne norsk har relativt fast ordstilling til forskjell fra kasusspråk
  • fast uttrykk
    ord som ofte blir brukt sammen;
    frase (1), idiom (1)
    • ‘å hoppe etter Wirkola’ har blitt et fast uttrykk
  • holde fast ved
    være tro mot
  • i fast form
    ikke flytende eller i gassform
    • grunnstoffer kan være i fast form
  • løst og fast
    likt og ulikt
    • en prat om løst og fast
  • slå fast
    konstatere
    • retten har slått fast at forklaringen er troverdig
Сторінка статті

rocka, rocket, rockete

прикметник

Вимова

råkk-

Значення та вживання

  1. som har med musikkstilen rock å gjøre;
    som minner om rock
    Приклад
    • bandet har begynt å spille mer rocka
  2. i overført betydning: moderne og tøff
    Приклад
    • leve et rocka liv;
    • en rocka frisyre;
    • en rocka kafé
Сторінка статті

romerrett

іменник чоловічий

Походження

av rett (2

Значення та вживання

rettsregler utviklet i det gamle Roma, og som har hatt grunnleggende betydning for moderne, vestlige rettssystemer
Сторінка статті

chic

прикметник

Вимова

sjikk

Походження

gjennom fransk; trolig fra tysk Schick ‘orden’

Значення та вживання

Приклад
  • en chic drakt
Сторінка статті

slaveri

іменник середній

Вимова

slaveriˊ

Походження

av slave (1

Значення та вживання

  1. det at noen eier andre mennesker og kan tvinge dem til å arbeide for seg;
    Приклад
    • de kjempet for å avskaffe slaveriet i Amerika;
    • de er mistenkt for menneskehandel og moderne slaveri
  2. ufritt forhold;
    hardt, ensformig arbeid
    Приклад
    • endelig er det ferie og slutt på slaveriet for semesteret
  3. om eldre forhold: fengselsstraff som sones i straffeanstalt på festning
    Приклад
    • bli dømt til livsvarig slaveri
  4. om eldre forhold: straffeanstalt på festning
    Приклад
    • sitte på slaveriet
Сторінка статті

umoderne

прикметник

Походження

jamfør moderne

Значення та вживання

som ikke er i tråd med rådende smak, stil eller oppfatning;
Приклад
  • dressen er håpløst umoderne;
  • slike synsmåter er for lengst umoderne
Сторінка статті

fremmedgjøring

іменник жіночий або чоловічий

fremmedgjørelse

іменник чоловічий

Походження

etter tysk Entfremdung, Verfremdung

Значення та вживання

  1. det å bli eller gjøre fremmed overfor noe;
    følelse av å stå utenfor og være maktesløs i det miljøet en er i
    Приклад
    • fremmedgjøringen i det moderne industrisamfunnet;
    • menneskets fremmedgjøring;
    • sosial fremmedgjøring
  2. i marxistisk teori: det at mennesket mister kontrollen over resultatene av virksomheten sin og blir fremmed for sine egne produkter
Сторінка статті

Словник нюношка 110 oppslagsord

moderne

прикметник

Походження

gjennom fransk, frå mellomalderlatin ‘ny(are)', av latin modo ‘nyleg’, av modus, påverka av mote; jamfør modus

Значення та вживання

  1. som høyrer til den nyaste tida;
    som gjeld notida
    Приклад
    • i moderne tid;
    • moderne menneske;
    • dei studerer moderne historie
  2. som høyrer til det nyaste på sitt område;
    som er på moten;
    Приклад
    • moderne kunst;
    • ei moderne bukse;
    • moderne fabrikkdrift;
    • det er moderne med høge hælar i år

Фіксовані вирази

  • moderne språk
    levande språk
  • tidleg moderne tid
    historisk periode frå om lag 1500 til 1800;
    nyare tid (1)
Сторінка статті

snitt 3

іменник середній

Походження

av tysk schneiden ‘skjere’; av lågtysk sniden

Значення та вживання

  1. det å snitte eller skjere av eller inn i noko;
    Приклад
    • sprette opp fisken med raske snitt
  2. flate som kjem fram ved gjennomskjering;
    Приклад
    • granske snittet der greina var avsaga;
    • eit reinskore snitt på bladkantane på ei bok
  3. teikning eller skisse som viser oppbygginga til noko ved å lage eit (tenkt) kutt gjennom konstruksjonen;
    Приклад
    • eit snitt av motoren med namn på dei ulike delane
  4. sum av ei rekkje tal dividert med talet av dei;
    Приклад
    • halde ein fart på 60 km/t i snitt;
    • eleven har karakterar langt over snittet
  5. måte som noko er skore opp eller gjort på
    Приклад
    • ein dress med moderne snitt;
    • tobakk av fint snitt
  6. i overført tyding: måte som noko fungerer på eller er gjort på;
    preg, karakter
    Приклад
    • ein kriminalroman av gammalt snitt;
    • denne fotballspelaren har eit internasjonalt snitt over seg
  7. bilete skore ut i tre;
  8. reiskap til å lage gjenge med;
  9. påfunn, knep (1), prette
    Приклад
    • finne på alle slags snitt

Фіксовані вирази

  • det gylne snittet
    todeling av ei linje som gjev same forholdet mellom den største og minste delen som mellom heile linja og den største delen
  • sjå sitt snitt
    sjå eit godt høve;
    lure seg til
    • det var då dei såg sitt snitt til å bråsnu og løpe;
    • eg såg mitt snitt til å få eit lite forsprang
Сторінка статті

rocka, rockete

прикметник

Вимова

råkk-

Значення та вживання

  1. som har med musikkstilen rock å gjere;
    som minner om rock
    Приклад
    • bandet har begynt å spele meir rocka
  2. i overført tyding: moderne og tøff
    Приклад
    • leve eit rocka liv;
    • ein rocka frisyre;
    • ein rocka kafé
Сторінка статті

romarrett

іменник чоловічий

Значення та вживання

rettsreglar utvikla i det gamle Roma, og som har spela ei grunnleggjande rolle for å utvikle moderne, vestlege rettssystem
Сторінка статті

umoderne

прикметник

Походження

jamfør moderne

Значення та вживання

som ikkje er i tråd med rådande smak, stil eller oppfatning;
Приклад
  • eit umoderne plagg;
  • ha visse umoderne synspunkt
Сторінка статті

slaveri

іменник середній

Вимова

slaveriˊ

Походження

jamfør -eri

Значення та вживання

  1. det at nokon eig andre menneske og kan tvinge dei til å arbeide for seg;
    Приклад
    • dei kjempa for å avskaffe slaveriet i Amerika;
    • dei er mistenkte for menneskehandel og moderne slaveri
  2. ufri tilstand;
    hardt, einsformig arbeid
    Приклад
    • endeleg er det ferie og slutt på slaveriet for semesteret
  3. om eldre forhold: fengselsstraff som skal sonast i ein straffeanstalt på ei festning
    Приклад
    • bli dømd til livsvarig slaveri
  4. om eldre forhold: straffeanstalt på ei festning
    Приклад
    • sitje på slaveriet
Сторінка статті

åsatru

іменник жіночий

Значення та вживання

tru på æsene (3 som gudar
Приклад
  • moderne åsatru finst i mange variantar
Сторінка статті

tipp topp

прикметник

Походження

frå engelsk

Значення та вживання

Приклад
  • vere i tipp topp stand
  • brukt som adverb: fullt ut, heilt
    • ei tipp topp moderne leilegheit
Сторінка статті

spondé, sponde

іменник чоловічий

Вимова

spåndeˊ

Походження

gjennom fransk, frå latin; av gresk sponde ‘drikkoffer’

Значення та вживання

versefot som i antikke språk er sett saman av to lange stavingar, i moderne germanske språk av to trykksterke stavingar
Сторінка статті

tukling

іменник жіночий

Значення та вживання

  1. det å tukle (1) med noe
    Приклад
    • speledåsen vart øydelagd av all tuklinga
  2. det å forandre noko ein ikkje bør;
    Приклад
    • tukling med naturen;
    • moderne teknologi gjer tukling med gener mogleg;
    • utidig tukling med språket
  3. seksuell handling
    Приклад
    • bli skulda for tukling med mindreårige
Сторінка статті