Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
10 treff

Nynorskordboka 10 oppslagsord

kongebrev

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

  1. om eldre forhold: brev frå eit kongeleg kanselli
  2. før 1973: løyve til ekteskap utan lysing (1, 2)
Artikkelside

lyse 4

lysa

verb

Opphav

norrønt lýsa; av lys (1 og lys (2

Tyding og bruk

  1. gje frå seg lys;
    skine, stråle
    Døme
    • lampa lyser;
    • månen lyste;
    • det lyste frå vindauget;
    • auga hennar lyste av glede
  2. i overført tyding: bere heilt tydeleg preg av noko;
    vitne om
    Døme
    • eit smil som lyser av vondskap;
    • det lyste dårleg samvit av henne
  3. spreie lys, gjere det lyst på ein stad
    Døme
    • lyse med ei lykt
  4. kunngjere offentleg;
    Døme
    • lyse nokon fredlaus;
    • han lyste til holmgang;
    • dei lyste eigedomen til auksjon
  5. uttrykkje ynske om noko for eit anna menneske
    Døme
    • lyse velsigning over nokon;
    • lyse fred over nokon

Faste uttrykk

  • banne så det lyser
    banne stygt
  • lyse etter
    avertere etter;
    søkje etter
    • lyse etter arbeidskraft;
    • dei lyste etter sjåførar
  • lyse for nokon
    om eldre forhold: kunngjere offentleg at eit par skal gifte seg;
    jamfør lysing (1, 2)
  • lyse i kull og kjønn
    om eldre forhold: rettsleg anerkjenne eit barn som sitt
  • lyse opp
    1. spreie lys utover
      • lyskastaren lyste opp på stadionet
    2. bli opphaldsvêr;
      lysne, klarne, lette
      • stormen stilna, og det lyste opp
    3. sjå gladare eller ivrigare ut
      • andletet hans lyste opp
    4. spreie glede eller interesse;
      kvikke opp
      • dei gode fagartiklane lyser opp i avisa
  • lyse ut
    kunngjere at det er ope for å søkje, stemme eller liknande
    • stillinga blir lyst ut neste veke;
    • lyse ut nyval;
    • regjeringa lyste ut nye blokker for oljeleiting
Artikkelside

lyse for nokon

Tyding og bruk

om eldre forhold: kunngjere offentleg at eit par skal gifte seg;
jamfør lysing (1, 2);
Sjå: lyse
Artikkelside

annonse

substantiv hankjønn

Uttale

annånˊse eller  annånˊgse

Opphav

frå fransk; jamfør annonsere

Tyding og bruk

betalt lysing (1, 1), kunngjering i avis, blad og liknande;
Døme
  • setje inn ein annonse i lokalbladet;
  • sjå ein annonse på internett
Artikkelside

lyse 1

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt lýsi, opphavleg ‘noko til å lyse opp med’; av lyse (4

Tyding og bruk

  1. lysblink, lysing
    Døme
    • sjå ei lyse langt borte
  2. liten fakkel
Artikkelside

lysing 1

substantiv hokjønn

Opphav

av lyse (4

Tyding og bruk

  1. offentleg kunngjering;
    Døme
    • setje ei lysing i avisa
  2. om eldre forhold: det å kunngjere eit planlagt ekteskap ei viss tid i førevegen
    Døme
    • dei tok ut lysing til ekteskap
Artikkelside

kunngjering

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

  1. det å kunngjere
  2. (offentleg) melding, lysing eller liknande
    Døme
    • kome med ei kunngjering
Artikkelside

avertissement

substantiv inkjekjønn

Uttale

avertisemanˊg

Opphav

frå fransk

Tyding og bruk

Døme
  • sette inn eit avertissement
Artikkelside

layout

substantiv hankjønn

Uttale

leiaut

Opphav

frå engelsk , av lay ‘leggje’ og out ‘ut’

Tyding og bruk

arbeidsteikning til ei avisside, lysing eller liknande;
plassering av tekst og biletstoff i ei trykksak;
grafisk formgjeving
Døme
  • lage layout;
  • bladet har god layout
Artikkelside

klaring 1, klåring

substantiv hokjønn

Opphav

av klar (1

Tyding og bruk

  1. det å bli klar (1, 4)
  3. middel til å klare (2, 2) væske med
  4. avkok av kaffigrut
Artikkelside