Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
18 treff

Nynorskordboka 18 oppslagsord

posisjon

substantiv hankjønn

Opphav

av latin ponere ‘stille, setje’

Tyding og bruk

  1. måte noko er plassert på;
    Døme
    • la kroppen finne ein komfortabel posisjon for å kvile
  2. stad der noko er plassert;
    Døme
    • spelaren forvirra motstandarane ved å endre posisjon heile tida
  3. stad (til sjøs eller i lufta) der eit fartøy er, fastsett med navigasjonssystem
    Døme
    • bestemme posisjonen til eit skip
  4. situasjon som gjev utgangspunkt for å vurdere kva ein skal gjere;
    Døme
    • vere i ein vanskeleg posisjon
  5. stilling (5) eller rolle (1, 4) med høg status eller viktigheit
    Døme
    • få ein posisjon i samfunnet;
    • landet vil styrkje posisjonen sin på dette området;
    • ha ein sterk posisjon i bedrifta
  6. meining om noko;
    Døme
    • ha ein klar posisjon i ei sak

Faste uttrykk

  • i posisjon
    i maktstilling, særleg om regjeringsmakt;
    til skilnad frå grupperingar eller parti som er i opposisjon (2)
    • partiet skal sitje i posisjon i fire år
  • i posisjon til
    i ein situasjon som set ein i stand til (noko)
    • vere i posisjon til å forhandle om høgare løn;
    • dei er ikkje i posisjon til å krevje noko som helst
Artikkelside

vindturbin

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

turbin som blir driven av vindenergi ved at han er plassert i eit høgt tårn med roterande blad;
Døme
  • ein vindpark med rundt tjue vindturbinar
Artikkelside

stode

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt staða; av stå (3

Tyding og bruk

  1. måte som kropp eller lemer står eller ligg på;
  2. stad der noko er plassert;
  3. tilstand som noko eller nokon er i;
    Døme
    • korleis er stoda?
  4. det å stå eller vere på ein stad
  5. kant som vinden blæs frå
Artikkelside

havbotnbrønn, havbotnbrunn

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

oljebrønn der ventiltreet er plassert på havbotnen
Artikkelside

rad 1

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt rǫð

Tyding og bruk

  1. noko eller nokon som er plassert eller følgjer ved sida av eller etter kvarandre;
    linje;
    Døme
    • han skreiv ei heil rad lesarbrev i avisa;
    • så gulrot i rader
  2. rekkje av sitjeplassar
    Døme
    • dei fremste radene i teateret;
    • dei kule jentene sit alltid på bakarste rad
  3. omgang (1, 5) på strikketøy eller hekletøy
    Døme
    • mønsteret byrjar med ti rader glattstrikk

Faste uttrykk

  • i/på rad
    samanhengande, etter kvarandre
    • spelaren vann for fjerde gong på rad;
    • dei mista bussen to gonger i rad
  • i/på rekkje og rad
    etter eller ved sida av kvarandre
    • elevane sit på rekkje og rad;
    • nye prosjekt kom i rad og rekkje
Artikkelside

ettersett 2

adjektiv

Opphav

av setje etter

Tyding og bruk

som er plassert etter;

Faste uttrykk

  • ettersett artikkel
    i grammatikk: bøyingsending som viser at substantivet er i bunden form
    • ‘-en’ i ‘mannen’ er ein ettersett artikkel
Artikkelside

vertskommune

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

kommune som ein institusjon eller eit arrangement er plassert i
Artikkelside

vertsfylke

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

fylke som ein institusjon eller eit arrangement er plassert i
Artikkelside

sladrespegel

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

spegel som er plassert slik at ein kan halde auge med visse felt eller soner som ein ikkje ser beinveges
Døme
  • ho såg politibilen bak seg i sladrespegelen
Artikkelside

sladrekompass

substantiv inkjekjønn

Tyding og bruk

lite kompass om bord i fartøy som er plassert slik at befalet lett kan kontrollere kursen utan å vere på brua
Artikkelside