Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
130 treff

Nynorskordboka 130 oppslagsord

drift

substantiv hokjønn

Opphav

norrønt drift; av drive (3

Tyding og bruk

  1. det å halde i gang eit selskap, ein institusjon eller liknande;
    Døme
    • stå for den daglege drifta;
    • vere i drift;
    • stanse drifta;
    • dyr i drift;
    • drifta av ferjesambandet
  2. Døme
    • det er slik drift i han!
  3. medfødd drivkraft (2) for åtferd;
    Døme
    • gjere noko av eiga drift;
    • følgje driftene sine
  4. flokk med dyr som flyttar seg samla
    Døme
    • ei drift av reinsdyr
  5. ukontrollert rørsle på grunn av straum eller vind
    Døme
    • skipet kom i drift i uvêret;
    • det var stor drift i isflaka

Faste uttrykk

  • i drift
    som har mista den sosiale og moralske forankringa
    • sårbare ungdommar i drift;
    • politiet møter ofte ungdom i drift
Artikkelside

umogen, umoden

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som ikkje er fullt utvikla;
    Døme
    • umogne bær;
    • ein umogen idé
  2. som verkar urøynd og underutvikla;
    Døme
    • umogen ungdom;
    • den første romanen hennar var noko umogen;
    • ikkje ver så umogen!
    • brukt som adverb:
      • te seg umogent
Artikkelside

slang 2

substantiv hankjønn

Uttale

slang, slæng

Opphav

frå engelsk

Tyding og bruk

ord og uttrykksmåte som avvik frå normalspråket og ikkje er knytt til dialekt, og som ofte har opphav i ulike grupper, til dømes blant ungdom;
jamfør sjargong
Døme
  • slang kan vere både støytande og fantasifull;
  • ord som ‘kis’ og ‘hundrings’ er døme på slang
Artikkelside

grafisk roman

Tyding og bruk

lengre forteljing i bokform, utforma som ein teikneserie;
Sjå: grafisk, roman
Døme
  • skrive ein grafisk roman for ungdom
Artikkelside

rotlaus

adjektiv

Tyding og bruk

som ikkje kjenner seg heime;
som ikkje har rotfeste (1, 2)
Døme
  • rotlaus ungdom
Artikkelside

roman

substantiv hankjønn

Opphav

frå fransk; same opphav som romanse

Tyding og bruk

lengre, skjønnliterær prosaforteljing

Faste uttrykk

  • grafisk roman
    lengre forteljing i bokform, utforma som ein teikneserie
    • skrive ein grafisk roman for ungdom
Artikkelside

sunn

adjektiv

Opphav

frå lågtysk og tysk

Tyding og bruk

  1. som har god helse;
    Døme
    • vere sunn og frisk;
    • sjå sterk og sunn ut
  2. god for helsa;
    Døme
    • sunn og næringsrik kost;
    • mosjon er sunt
  3. som syner omtanke;
    fornuftig, praktisk
    Døme
    • sunn skepsis
  4. bra, positiv
    Døme
    • sunn ungdom;
    • slikt er ikkje sunn lesnad for barn
  5. god, solid
    Døme
    • verksemda har ein sunn økonomi

Faste uttrykk

  • ei sunn sjel i ein sunn lekam
    god psykisk helse i ein frisk og sterk kropp
  • sunn fornuft
    allmenn evne til å oppfatte kva som er hensiktsmessig, rett, klokt eller liknande;
    folkevit
    • bruke sunn fornuft for å avgjere saka;
    • vere utstyrt med sunn fornuft
Artikkelside

fartsglad

adjektiv

Tyding og bruk

glad i stor fart
Døme
  • fartsglad ungdom
Artikkelside

spesialundervisning, spesialundervising

substantiv hokjønn

Tyding og bruk

spesialtilpassa undervisning for barn og ungdom som av psykiske, fysiske eller sosiale grunnar har vanskar med å tileigne seg kunnskap gjennom det vanlege tilbodet i skulen
Artikkelside

utfartsstad

substantiv hankjønn

Tyding og bruk

populært mål for utfart (2)
Døme
  • stranda er ein ynda utfartsstad for ungdom
Artikkelside