Gå til hovedinnhold
Tilgjengelighet
ordbøkene.no, Bokmålsordboka og Nynorskordboka

Avansert søk

Enkelt søk
Om avansert søk
22 treff

Nynorskordboka 22 oppslagsord

utlevd

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som har levd frå seg;
    gammal og mett av dagar;
    utsliten av livet;
    Døme
    • ein utlevd kropp
  2. degenerert;
    passé
    Døme
    • ein utlevd kultur
Artikkelside

umetteleg

adjektiv

Tyding og bruk

  1. som nesten ikkje blir mett (1) på mat
    Døme
    • ha ein umetteleg appetitt
  2. i overført tyding: som ikkje lèt seg oppfylle eller dempe;
    Døme
    • vere umetteleg når det gjeld sport;
    • behovet er umetteleg;
    • ha ein umetteleg hunger etter kunnskap
Artikkelside

ulyst 2, ulysta

adjektiv

Tyding og bruk

som har fått stilt lysta;
ulysten, mett
Døme
  • ete seg ulyst
Artikkelside

mette 1

substantiv hankjønn eller hokjønn

Tyding og bruk

det å gjere mett eller bli mett
Døme
  • det er ingen mette i den maten

Faste uttrykk

  • få metta si
    få så mykje at ein er nøgd
    • dei hadde definitivt fått metta si
Artikkelside

mett

adjektiv

Opphav

norrønt mettr; samanheng med mat

Tyding og bruk

  1. som ikkje er svolten;
    som har fått nok næring
    Døme
    • ete seg mett;
    • takk, eg er mett
  2. som har fått det ein treng av noko;
    nøgd
    Døme
    • eg var mett av gardslivet;
    • han er enno ikkje mett på suksess

Faste uttrykk

  • magen blir mett før auga
    brukt for å uttrykkje at maten ser så god ut at ein vil ha meir enn det magen har plass til
  • mett av dagar
    nøgd med kva ein har fått gjort i livet
    • han er sliten og mett av dagar;
    • men denne dama var enno ikkje mett av dagar
  • sjå seg mett på
    sjå på noko(n) heilt til ein er nøgd;
    få nok av
    • eg kunne vanskeleg sjå meg mett på detaljane i måleriet;
    • dei har sett seg mette på byen no
Artikkelside

botn

substantiv hankjønn

Opphav

norrønt botn

Tyding og bruk

  1. underside, underdel i eit kar eller ein annan innhol ting
    Døme
    • botnen i ei tønne;
    • ein kjel med tjukk botn
  2. inste ende av ein innhol ting eller eit holrom;
    inste ende av ein dal, fjord, eit vatn
    Døme
    • sjå botnen i brønnen
  3. grunn under vatn (i sjø og liknande);
    fast grunn til dømes under eit gjørmelag
    Døme
    • det er leire i botnen under matjorda
    • i overført tyding: lågmål
      • no må vi ha nådd botnen
    • i overført tyding: det djupaste, inste av noko
      • på botnen av sjela;
      • på botnen av trassen låg ein tvil
  4. grunn(voll);
    Døme
    • byggje på ustø botn;
    • ein kjole med raude roser på kvit botn
  5. fjerde og bakarste av mageavdelingane hos jortarar;

Faste uttrykk

  • dobbel botn
    overført tyding: dobbel meining
  • frå botnen av
    frå sjølve byrjinga og heilt gjennom
    • lage mat frå botnen av
  • i botn og grunn
    heilt opp, fullt ut; i grunnen
  • ikkje vere botn i nokon
    aldri bli mett
    • det er ikkje botn i henne
  • til botnar/botns
    til full klarleik, heilt inn;
    fullt ut
    • det er viktig å kome til botnar i saka;
    • vi må til botns i kva som har skjedd
Artikkelside

stappande

adverb

Opphav

av stappe (2

Tyding og bruk

heilt, svært;
Døme
  • butikkane var stappande fulle;
  • ete seg stappande mett;
  • det var stappande mørkt
Artikkelside

stapp, stappa

adverb

Opphav

av stappe (2

Tyding og bruk

heilt, svært;
Døme
  • det var stapp fullt i salen;
  • ete seg stapp mett
Artikkelside

sjå seg mett på

Tyding og bruk

sjå på noko(n) heilt til ein er nøgd;
få nok av;
Sjå: mett
Døme
  • eg kunne vanskeleg sjå meg mett på detaljane i måleriet;
  • dei har sett seg mette på byen no
Artikkelside

magen blir mett før auga

Tyding og bruk

brukt for å uttrykkje at maten ser så god ut at ein vil ha meir enn det magen har plass til;
Sjå: mett
Artikkelside