Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
491 результатів

Словник нюношка 491 oppslagsord

sak

іменник жіночий

Походження

norrønt sǫk

Значення та вживання

  1. tvistemål som er til rettsleg handsaming;
    Приклад
    • føre sak mot nokon;
    • saka er oppe til doms
  2. noko som vedkjem nokon;
    Приклад
    • dette er ei sak mellom oss to
  3. emne som blir diskutert
    Приклад
    • halde seg til saka;
    • det kjem ikkje saka ved;
    • setje seg inn i saka;
    • lese om saka på internett
  4. nyheitsmelding eller artikkel i avis eller anna massemedium
    Приклад
    • det vart ei sak i avisa
  5. forhold som er eller har vore til behandling
    Приклад
    • saka er avgjord;
    • kommunestyret handsama femten saker;
    • ta opp ei sak i spørjetimen i Stortinget
  6. Приклад
    • stø ei god sak;
    • det blir mi sak;
    • gjere sakene sine bra;
    • bland deg ikkje opp i mine saker
  7. Приклад
    • slik står sakene no
  8. det eigenlege, verkelege tilhøvet
    Приклад
    • saka er den at …;
    • det er det som er saka
  9. gjenstand, ting
    Приклад
    • saker og ting;
    • set sakene dine her;
    • ikkje rot i sakene mine

Фіксовані вирази

  • det var saker
    det var noko utanom det vanlege
  • ei sak for seg
    eit særskilt punkt, noko anna enn det som blir drøfta
  • ei smal sak
    noko som er lett å ordne
  • ei ærleg sak
    noko ein kan stå for
    • det er ei ærleg sak å jobbe for næringsinteresser
  • for den saks skuld
    viss ein skal nemne det òg;
    for den del
    • bruke jorda til hestebeite, eller sauebeite for den saks skuld
  • gjere felles sak med
    stille seg solidarisk med
  • gå rett på sak
    snakke beint ut om noko
  • gå til sak
    saksøkje, melde (3, 1)
    • dei gjekk til sak mot kommunen
  • inga sak
    lett oppgåve
    • det er inga sak å klive opp dette fjellet
  • reise sak mot
    leggje rettssak mot;
    saksøkje
    • han vil reise sak mot arbeidsgjevaren
  • sjå ei sak frå begge/fleire sider
    vurdere eit tilhøve grundig
  • sterke saker
    • alkohol eller andre rusmiddel
    • noko som vekkjer oppsikt eller er sjokkerande
      • vald og brotsverk er ofte sterke saker
  • søte saker
  • vere sikker i si sak
    vere trygg på at ein har rett
  • vere så si sak
    ikkje vere utan vågnad;
    ikkje vere enkelt
Сторінка статті

sake 2

saka

дієслово
розділений інфінітив: -a

Походження

same opphav som sake (3

Значення та вживання

kaste kort av ein annan farge når ein ikkje har den fargen som er spela ut
Сторінка статті

sake 3

saka

дієслово
розділений інфінітив: -a

Походження

norrønt saka; av sak

Значення та вживання

skulde, klage (på);
Приклад
  • sake nokon for noko
Сторінка статті

statsløyndom

іменник чоловічий

Значення та вживання

sak eller tilhøve som skal haldast løynt av omsyn til tryggleiken i landet
Приклад
  • bli straffa for å røpe statsløyndomar;
  • opplysinga blir vakta som ein statsløyndom
Сторінка статті

ærleg

прикметник

Походження

norrønt ærligr; frå lågtysk

Значення та вживання

  1. som uttrykkjer sanninga;
    Приклад
    • vere ærleg mot kjærasten sin;
    • seie si ærlege meining;
    • for å vere ærleg liker eg ikkje å danse
    • brukt som adverb:
      • svarer du ærleg no?
      • eg skal ærleg innrømme at eg gjorde feil
  2. som følgjer eller gjer det som er rett;
    Приклад
    • ein ærleg og tru tenar;
    • tene pengar på ærleg vis;
    • det er ei ærleg sak å kjempe for seg og sine
  3. brukt som adverb: retteleg, sanneleg
    Приклад
    • dette hadde han ærleg fortent

Фіксовані вирази

  • ærleg talt
    når sanninga skal seiast
    • eg veit ærleg talt ikkje korleis det skal gå
Сторінка статті

æressak

іменник жіночий

Значення та вживання

sak som ein legg æra si i å ta seg av eller ordne
Приклад
  • det vart ei æressak for han å greie gjelda si
Сторінка статті

vind 1

іменник чоловічий

Походження

norrønt vindr

Значення та вживання

  1. luft som er i meir eller mindre sterk rørsle
    Приклад
    • vinden blæs kaldt frå aust;
    • vinden står inn frå havet;
    • ha vinden i ryggen;
    • leggje båten opp mot vinden;
    • gå ute i all slags vind og vêr;
    • lett som ein vind;
    • sterk vind;
    • finne ly for vinden;
    • flagga blafra i vinden;
    • vinden suser i trea
  2. i overført tyding: tendens (2)
    Приклад
    • det bles nye vindar over landet;
    • vere upåverka av politiske vindar
  3. Приклад
    • sleppe ein vind

Фіксовані вирази

  • i vinden
    på moten;
    aktuell (2), in, populær (1)
    • med turné og nytt album er artisten i vinden for tida
  • jag etter vind
    verksemd eller tiltak som er heilt fåfengd
    • forhandlingane var berre jag etter vind
  • kva veg vinden blæs
    korleis ei sak utviklar seg
    • det er ikkje godt å seie kva veg vinden blæs;
    • det spørst kva veg vinden blæs;
    • han såg kva veg vinden bles
  • snu/vende kappa etter vinden
    stø det som for tida er mest populært
    • partiet får kritikk for å snu kappa etter vinden;
    • ein lyt halde på prinsippa sine framfor å vende kappa etter vinden
  • spreie for alle vindar
    sende i alle retningar;
    oppløyse
    • formuen vart spreidd for alle vindar
  • vind i segla
    medgang;
    suksess
    • firmaet har vind i segla for tida
Сторінка статті

vending

іменник жіночий

Значення та вживання

  1. Приклад
    • gjere ei vending mot veggen;
    • finte ut nokon med ei kjapp vending
  2. Приклад
    • gå fleire vendingar etter vatn;
    • ta lasset i to vendingar
  3. endra retning eller utvikling;
    Приклад
    • saka tok ei ny vending;
    • det hende ei dramatisk vending i kampen
  4. måte å seie noko på
    Приклад
    • kunne mange gamle ord og vendingar;
    • uttale seg i positive vendingar
  5. sak, oppgåve, gjeremål
    Приклад
    • det blir mi vending

Фіксовані вирази

  • ei ståande vending
  • i vendinga
    i tankegangen eller måten å gjere noko på
    • vere snøgg i vendinga;
    • i denne konkurransen gjeld det å vere kvikk i vendinga
Сторінка статті

vektskål

іменник жіночий

Значення та вживання

  1. skål på ei skålvekt
  2. i overført tyding: førestilt vektskål (1) som representerer eitt av to bestemte synspunkt i ei sak eller avgjerd
    Приклад
    • argumentet veg tungt i vektskåla;
    • vi må leggje grunnane føre og imot i kvar si vektskål og sjå kva som veg tyngst

Фіксовані вирази

  • tunga på vektskåla
    den eller det som avgjer noko
Сторінка статті

hatt

іменник чоловічий

Походження

norrønt hǫttr, hattr

Значення та вживання

  1. hovudbunad med pull og (vanlegvis) brem
    Приклад
    • ein mann med hatt og stokk;
    • ho tok på seg hatt da ho gjekk ut
  2. noko med form som liknar på ein hatt (1)
    Приклад
    • hatten på ein sopp;
    • bølgjene har kvite hattar på
  3. i overført tyding: rolle (1, 4);
    Приклад
    • ho er ein person med fleire hattar i næringslivet

Фіксовані вирази

  • bere sin hatt som ein vil
    vere fri og uavhengig
  • ei fjør i hatten
    noko ein kan rose seg av;
    ein liten triumf
  • ete hatten sin
    brukt for å forsikre tilhøyraren om at ein er sikker i ei sak
    • viss ikkje Brann vinn cupen til neste år, skal eg ete hatten min
  • få så hatten passar
    få sterk kritikk
    • dei fekk så hatten passa av kritikaren
  • herre min hatt!
    utrop som uttrykkjer misnøye eller overrasking
  • ikkje vere høg i hatten
    kjenne seg underlegen, vere redd
  • la hatten gå rundt
    samle inn pengar
  • løfte på hatten
    (løfte på hatten for å) helse
  • mann med hatt
    bilist som køyrer langsamt
  • noko å hengje hatten på
    • noko å stø seg til
      • arbeidet går lettare når ein finn noko å hengje hatten på
    • ein grunn til klage eller kritikk
      • mobbaren finn alltid noko å hengje hatten sin på
  • sanneleg min hatt!
    utrop som uttrykkjer forsikring eller overrasking
  • stå med hatten i handa
    uttrykkje undergjevnad eller (overdriven) vyrdnad
  • ta hatten av for
    uttrykkje vyrdnad eller respekt for
  • ta sin hatt og gå
    brått slutte i ei stilling, eit verv eller liknande, ofte i protest
  • vere mann for sin hatt
    gjere seg gjeldande;
    kunne klare seg sjølv
  • vere på hatt med
    kjenne nokon såpass at ein helsar
Сторінка статті