Перейти до основного вмісту
Доступність
ordbøkene.no, Cловник букмола та Словник нюношка

Розширений пошук

Простий пошук
Про розширений пошук
16 результатів

Словник букмола 9 oppslagsord

skikk

іменник чоловічий

Походження

fra lavtysk ‘form, riktig tilstand’

Значення та вживання

  1. ønskelig tilstand;
    Приклад
    • få skikk på noe
  2. Приклад
    • en gammel skikk

Фіксовані вирази

  • skikk og bruk
    vanlig og tradisjonsbundet væremåte
    • han har ikke lært skikk og bruk hjemme
  • ta skikken der en kommer
    tilpasse seg
Сторінка статті

tidlig 1

прикметник

Походження

norrønt tíðligr; av lavtysk tidelik

Значення та вживання

  1. som ligger nær begynnelsen av noe;
    som hører til blant de første i en rekke;
    som hører til eller gjelder første delen av et tidsrom (for eksempel dag, uke, år eller periode)
    Приклад
    • han har et tidlig nummer i køen;
    • det var en tidlig morgen;
    • vi har en tidligere utgave av boka;
    • de grep inn på et tidlig tidspunkt;
    • vi er ennå i en tidlig fase av forholdet;
    • jeg var turner i min tidligste ungdom;
    • maleriet er et eksempel på tidlig renessanse
    • brukt som adverb:
      • jeg møtte henne tidligere i uken;
      • vi stod tidlig opp;
      • krokusen blomstrer tidlig på våren
  2. som står før eller lenger framme;
  3. som hender eller går for seg før noe annet
    Приклад
    • vi tok en tidligere buss
  4. fra en tid som ligger lenger tilbake;
    før
    Приклад
    • skikken var vanlig i tidligere tider;
    • jeg møtte en tidligere kollega
    1. brukt som adverb:
      • jeg løper ikke like fort som tidligere
  5. (som hender) i god tid før noe begynner
    Приклад
    • det er viktig med tidlig frammøte
    1. brukt som adverb:
      • jeg møtte fram altfor tidlig;
      • du må være tidligere ute
  6. som hender eller kommer før enn vanlig
    Приклад
    • dette er den tidligste våren jeg kan huske;
    • vi spiste en tidlig middag;
    • potetene er en tidlig sort
    • brukt som adverb:
      • jeg må gå litt tidligere fra jobb i dag;
      • han ble tidlig voksen;
      • hun var tidlig utviklet
  7. brukt som adverb: snart (1)
    Приклад
    • hvor tidlig kan vi vente svar?
    • vi får svar tidligst til uka

Фіксовані вирази

  • glede seg for tidlig
    glede seg over noe som senere viser seg å slå feil eller ikke bli noe av
  • i dag tidlig
    om morgenen i dag
    • i dag tidlig var jeg veldig trøtt
  • i morgen tidlig
    om morgenen neste dag
    • vi snakkes i morgen tidlig
  • i tidligste laget
    før enn nødvendig eller ønskelig
  • sent og tidlig
    til stadighet;
    jevnt og ofte
    • hun står i sent og tidlig
  • tidlig moderne tid
    historisk periode fra cirka 1500 til 1800;
    nyere tid (1)
Сторінка статті

askeonsdag

іменник чоловічий

Походження

etter latin dies cineris, på grunn av skikken med å strø aske på hodet denne dagen

Значення та вживання

onsdag etter fastelavn, første dag i den førti dager lange fasten før påske
Сторінка статті

dato

іменник чоловічий

Походження

fra latin ‘(det) som er gitt’, bøyingsform av datum

Значення та вживання

  1. (nummer for) viss dag (i måneden)
    Приклад
    • på samme dato;
    • en passende dato;
    • datoen i dag;
    • si en eksakt dato;
    • finne en endelig dato til arrangementet;
    • angi sted og dato
  2. tid for opprinnelse
    Приклад
    • problemet er ikke av ny dato;
    • denne skikken er av gammel dato

Фіксовані вирази

  • dags dato
    i dag
    • per dags dato;
    • til dags dato har det ikke skjedd;
    • med virkning fra dags dato
  • gå ut på dato
    1. gå over holdbarhetsdatoen
      • maten går ut på dato;
      • melka har gått ut på dato for lengst
    2. bli foreldet, umoderne eller avleggs
      • slike holdninger er gått ut på dato;
      • infrastrukturen har gått ut på dato
  • sette en dato
    bestemme hvilken dag noe skal skje
    • sette en dato for bryllupet;
    • arrangøren har ikke satt noen dato ennå
Сторінка статті

særegen

прикметник

Значення та вживання

spesiell, særmerkt
Приклад
  • ha en særegen grunn til å gjøre noe;
  • det var en særegen stemning i den gamle stua;
  • skikken er særegen for distriktet
Сторінка статті

rudiment

іменник середній

Походження

fra latin, av rudis ‘rå, ubearbeidet’

Значення та вживання

  1. uutviklet anlegg til organ eller kroppsdel, ofte en rest fra et tidligere utviklingstrinn
  2. rest fra en tidligere periode;
    Приклад
    • skikken er et rudiment fra katolsk tid
Сторінка статті

oppstå

дієслово

Значення та вживання

begynne, bli til, dannes
Приклад
  • det oppstod kø foran inngangen;
  • skikken må ha oppstått i oldtiden
Сторінка статті

klubb 2

іменник чоловічий

Походження

fra engelsk club; opprinnelig fra nordisk , etter skikken med å sende rundt en klubbe som budstikke ved innbydelse til gjestebud og lignende

Значення та вживання

  1. sammenslutning eller lag av personer med felles interesser
    Приклад
    • skifte klubb;
    • begynne i ny klubb
  2. lokale for en klubb (2, 1)
    Приклад
    • vanke på klubben
Сторінка статті

nattefriing

іменник чоловічий або жіночий

Значення та вживання

om eldre forhold på landsbygda: den skikken at en jente får besøk om natta av beiler
Сторінка статті

Словник нюношка 7 oppslagsord

skikk

іменник чоловічий

Походження

frå lågtysk ‘form, rett tilstand’; av skikke

Значення та вживання

  1. rett skipnad;
    Приклад
    • få skikk på noko
  2. Приклад
    • ein gammal skikk

Фіксовані вирази

  • skikk og bruk
    vanleg og tradisjonsbunden veremåte
    • ei framferd i samsvar med skikk og bruk
  • ta skikken der ein kjem
    tilpasse seg
Сторінка статті

tidleg 1

прикметник

Походження

norrønt tíðligr; av lågtysk tidelik

Значення та вживання

  1. som ligg nær byrjinga av noko;
    som høyrer til mellom dei første i ei rekkje;
    som høyrer til eller gjeld første delen av eit tidsrom (til dømes dag, veke, år eller periode)
    Приклад
    • eg har eit tidleg nummer i køen;
    • det er ei tidlegare utgåve av boka;
    • vi må planleggje på eit tidleg tidspunkt;
    • sjukdomen er enno i ein tidleg fase;
    • han budde utanlands i sin tidlegaste ungdom;
    • bygget er eit døme på tidleg gotikk
    • brukt som adverb:
      • kan vi snakkast tidleg på dagen?
      • det er best å byrje dagen tidleg;
      • vi må stå tidlegare opp;
      • førebuinga starta tidleg om hausten
  2. som står før eller lenger framme;
  3. som hender eller går føre seg før noko anna
    Приклад
    • dei reiste med eit tidlegare tog
  4. frå ei tid som ligg lenger tilbake;
    før
    Приклад
    • skikken var vanleg i tidlegare tider;
    • ho er ein tidlegare kollega
    • brukt som adverb:
      • han er ikkje så sterk no som tidlegare
  5. (som hender) i god tid før noko tek til
    Приклад
    • det er viktig med tidleg frammøte
    • brukt som adverb:
      • du må vere tidlegare ute
  6. som hender eller kjem før enn vanleg
    Приклад
    • den tidlegaste vinteren i manns minne;
    • dei åt ein tidleg frukost;
    • vi dyrkar tidlege grønsaker
    • brukt som adverb:
      • eg må gå litt tidlegare frå jobb i dag;
      • han vart tidleg vaksen;
      • ho er tidleg utvikla
  7. brukt som adverb: snart (1)
    Приклад
    • kor tidleg kan vi vente svar?
    • vi får resultata tidlegast til veka

Фіксовані вирази

  • glede seg for tidleg
    glede seg over noko som seinare viser seg å slå feil eller ikkje bli noko av
  • i dag tidleg
    om morgonen i dag
    • i dag tidleg forsov eg meg
  • i morgon tidleg
    om morgonen neste dag
    • kan vi treffast i morgon tidleg?
  • i tidlegaste laget
    før det er naudsynt eller ynskjeleg
  • seint og tidleg
    støtt og stendig;
    jamt og ofte
    • han er på biblioteket seint og tidleg
  • tidleg moderne tid
    historisk periode frå om lag 1500 til 1800;
    nyare tid (1)
Сторінка статті

oskeonsdag

іменник чоловічий

Походження

etter latin dies cineris, på grunn av skikken med å strø oske på hovudet denne dagen

Значення та вживання

onsdag etter fastelavn, første dag i den førti dagar lange fasta før påske
Сторінка статті

utløpar, utlaupar

іменник чоловічий

Значення та вживання

  1. i botanikk: sideskot på plante, som kan slå rot
    Приклад
    • planta breier seg med utløparar
  2. del som er gått ut frå ein større heilskap;
    Приклад
    • skikken er ein utløpar av gammal offerkultus
Сторінка статті

klubb 2

іменник чоловічий

Походження

av engelsk club; opphavleg frå nordisk , etter skikken med å sende rundt ei klubbe som bodstikke ved innbyding til gjestebod og liknande

Значення та вживання

  1. samskipnad eller lag av personar med sams interesser
    Приклад
    • skifte klubb;
    • byrje i ny klubb
  2. lokale for ein klubb (2, 1)
    Приклад
    • gå i klubben
Сторінка статті

nattefriing

іменник жіночий

Значення та вживання

om eldre forhold på landsbygda: den skikken at ei jente får besøk av friar om natta
Сторінка статті

rudiment

іменник середній

Походження

frå latin, av rudis ‘rå, uarbeidd’

Значення та вживання

  1. uutvikla anlegg til organ eller kroppsdel, ofte ein rest frå eit tidlegare utviklingssteg
  2. rest frå ein tidlegare periode;
    Приклад
    • skikken er eit rudiment frå katolsk tid
Сторінка статті